Lotgenotencontact vult gat in reguliere hulp

DELFT..

PETER GIESEN

Van onze verslaggever

Peter Giessen

De database als dorpshuis van de 21ste eeuw: iedereen met een probleem kan het Delftse bureau Lotgenotencontact bellen. Als een makelaar in oplossingen voor problemen gaat het bureau vervolgens op zoek naar een passende lotgenoot.

Traditionele gemeenschappen verliezen aan betekenis, maar nieuwe vormen van contact komen op. 'Eenzaamheid en rouw zijn de problemen die we het meest tegenkomen', zegt andragoge Petra Pijnacker, die het bureau heeft opgezet met psychologe Marion Vermeij. 'We proberen precisiewerk af te leveren. Iemand die rouwt om een partner, heeft een heel ander probleem dan iemand die een kind heeft verloren.'

De reguliere hulpverlening moet bezuinigen, terwijl de vraag naar hulp toeneemt. Daardoor beperken de Riaggs zich steeds meer tot mensen met een 'echt' ziektebeeld als schizofrenie. Wie worstelt met levensproblemen als eenzaamheid of een midlife crisis, komt hoogstens op een wachtlijst. Contact met een lotgenoot kan uitkomst bieden, denken Pijnacker en Vermeij.

'In ons bestand zitten mensen van veertig, getrouwd, kinderen, een goede baan. Toch voelen ze zich verloren. Of een vrouw met een goede baan die altijd heel hard gewerkt heeft, terwijl haar vriendinnen allemaal kinderen kregen', zegt Petra Pijnacker. 'Vaak denken zulke mensen ook dat zij de enigen zijn, omdat in hun omgeving niemand in dezelfde situatie zit.'

Onderzoeker Karel Geelen van het Nederlandse Centrum voor Geestelijke Volksgezondheid voorziet de komende jaren een verdere groei van lotgenoten-organisaties, omdat ze goedkoop zijn en redelijk effectief werken. Vooral bij verslavingsziekten is het succes van de anonieme alcoholisten, gokkers en rokers aangetoond. Bij chronische ziekten is het effect minder duidelijk, aldus Geelen.

Pijnacker en Vermeij zien hun bureau als een aanvulling op de reguliere zorg, niet als vervanging voor de psycholoog en andere hulpverleners. 'Heel veel van wat een psycholoog doet, kan ook door een lotgenoot worden gedaan. Praten, erkenning geven. Maar sommige mensen hebben zulke ernstige problemen, dat er professionele hulp aan te pas moet komen', zegt Pijnacker.

Volgens Geelen zijn er aanwijzingen dat patiënten minder snel naar een professionele hulpverlener gaan als zij met lotgenoten kunnen praten. Maar enorme besparingen door informele zelfhulpgroepen liggen niet direct in het verschiet. Sommige patiënten zijn immers aan het 'shoppen'. Zij zien het contact met lotgenoten als een nieuwe mogelijkheid in het circuit van zorg en hulpverlening.

Veel mensen in het bestand van Lotgenotencontact hebben een voorgeschiedenis in de professionele hulpverlening. Pijnacker: 'Mensen vinden het prettig dat het bij ons zo snel gaat. Ze hoeven er niet voor langs te komen, er wordt geen dossier aangelegd, je hoeft geen ellenlange intake-procedure te doorlopen. Sommige mensen zeggen ook dat ze geen witte jas willen. Ik heb het zelfs meegemaakt dat iemand niet meer met mij wilde praten, omdat ik andragoog ben.'

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2023 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden