PROFIEL

Loopbaan Israëlische oud-premier eindigt in cel

De eerste Israëlische oud-premier die achter de tralies verdwijnt, verscheen dinsdag met een glimlach voor de pers. Zijn straf, opgelegd door een rechtbank in Tel Aviv, was door het Hooggerechtshof gereduceerd van zes tot anderhalf jaar.

Ehud Olmert ex-premier van Israël. Beeld Gali Tibbon / AP

'Er is een zware last van mijn schouders gevallen,' zei de 70-jarige Ehud Olmert in Jeruzalem. Hij was niet schuldig bevonden aan het aannemen van steekpenningen bij een megalomaan vastgoedproject ('Holy Land') op een heuvel bij Jeruzalem. De veroordeling gold een ander vergrijp, het incasseren van 150 duizend dollar van een Amerikaanse geldschieter. Het geld zou bestemd zijn voor een verkiezingscampagne, maar kwam in de zakken van Olmert terecht.

De grijns van Olmert ten spijt, is er naar alle waarschijnlijkheid een einde gekomen aan een decennialange en indrukwekkende politieke loopbaan. Na het uitzitten van zijn straf mag hij zeven jaar lang geen enkele politieke functie meer bekleden. Bovendien hangt hem nog een rechtszaak wegens corruptie.

Al in 1973 werd hij, in de voetsporen van zijn vader, parlementslid namens de Likudpartij, die momenteel wordt aangevoerd door premier Benjamin Netanyahu. Na een ambtstermijn als minister (in die hoedanigheid toucheerde hij de Amerikaanse dollars) werd hij in 1993 burgemeester van Jeruzalem.

In 2003 schopte Olmert het tot vicepremier in het kabinet van Ariel Sharon, die begin deze eeuw de tweede Palestijnse intifada (volksopstand) ontketende met een bezoek aan islamistische heiligdommen in Jeruzalem. Een havik als Sharon bleek Olmert evenwel niet te zijn. De Palestijnse president Mahmoud Abbas vertelde onlangs in Den Haag dat hij bij Olmert over de vloer kwam over te praten over vredesvraagstukken. Gesprekken die overigens tot niets leidden.

Beroerte

In 2006 werd Olmert premier, nadat Sharon getroffen werd door een beroerte. In hetzelfde jaar zag hij zijn populariteit tot een dieptepunt dalen. Tweederde van de Israëli's wilde van hem af, nadat het land in oorlog verwikkeld was geraakt met de extremistische beweging Hezbollah in zuidelijk Libanon. Duizenden militairen, onder wie reservisten, trokken zonder goede voorbereiding ten strijde. Het ontbrak hen aan alles: wapens, munitie, voedsel en drinkwater. 'Desnoods vechten we met stokken en messen,' zei reservist Roni Zweigenbaum tegen de Volkskrant op een militaire begraafplaats in Jeruzalem. 'Maar wat we niet accepteren, is gebrek aan leiderschap.' De Tweede Libanese Oorlog, die ruim een maand duurde, kostte bijna 120 Israëlische militairen het leven.

Olmert wist politiek te overleven, en stortte zijn land in 2008 weer in een oorlog: ditmaal met Hamas in de Gazastrook. Hij was inmiddels in opspraak geraakt door de corruptie-en fraudezaken die hem tot op de dag van vandaag achtervolgen. In 2009 trad hij af. Netanyahu's Likudpartij, waarvan Olmert inmiddels afstand had genomen, vormde een nieuwe regering. Sindsdien is Netanyahu onafgebroken aan de macht.

Ehud Olmert, ex-premier van Israël. Beeld Getty

Kernwapenstaat

Vrienden zijn Netanyahu en Olmert nooit geweest. Wat hen wel verenigde, was een diepe afkeer van Iran dat de alleenheerschappij van Israël als kernwapenstaat in het Midden-Oosten bedreigde. Afgestudeerd psycholoog Olmert noemde de voormalige Iraanse president Mahmoud Ahmadinejad een psychopaat en vergeleek hem met Hitler.

Vanuit de kantoren van zijn advocaten heeft Olmert moeten toezien dat dit jaar een internationaal akkoord werd gesloten over beperking van het nucleaire programma in Iran, in ruil voor opheffing van zware economische sancties tegen dat land.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2019 de Persgroep Nederland B.V. - alle rechten voorbehouden