'Liveshow tegen kanker is geprojecteerde onmacht, gemaakt door handelaren in emotie'

Het wordt steeds gekker met acties om geld op te halen voor kankerbestrijding, ziet tv-recensent Jean-Pierre Geelen. 'Als je wint, heet je een 'kanjer' - verliezers hadden alleen maar harder moeten strijden.'

Angela Groothuizen (L) zingt tijdens het Sta op tegen Kanker-gala een duet met Melissa, de 17-jarige dochter van haar overleden Dolly Dot-collega Ria Brieffies. Beeld anp

Als dat de stem niet was van Angela Groothuizen in een radiospotje. 'Als u ook vóór het leven bent en tégen kanker, sta dan op!' Dat trof: toevallig ben ik - ik weet: het is een kleine minderheid - heel erg vóór het leven, en nog tegen kanker ook. Toch ben ik woensdagavond blijven zitten, om te kijken waarnaar het spotje verwees: Sta op tegen kanker, de liveshow die de AVRO net als vorig jaar hield samen met KWF Kankerbestrijding.

Een doorsneebenefietje, waar je als doorgewinterde kijker nauwelijks meer van opkijkt. Misschien is dat het probleem ook wel. Nu een simpel girootje schrijven kennelijk niet meer voldoet, paradeert van tijd tot tijd een legioen BN'ers over het scherm met gevoelige liedjes en vochtige ogen om de centen uit de portemonnee te kloppen. Tegen kanker, voor arme kindertjes - u kunt nú sms'en.

Jeroen van den Boom, Xander de Buisonjé, Guus Meeuwis, Gordon - ze deden een liedje en vertelden voor wie zij 'opstonden'. Er is, behalve de kwestie van smaak, op het eerste gezicht weinig op tegen: elke cent die een enge ziekte en ander leed kan voorkomen, is welbesteed.

Toch voelde ik mij niet beter na deze opstand tegen kanker. Integendeel: de uitzending bezorgde mij spontane huiduitslag.

De valse en onuitgesproken suggestie die continu gewekt wordt, is dat overleven slechts een kwestie van strijden is. Als je maar wilt. 'Vechten tegen kanker.' Als je wint, heet je een 'kanjer' - verliezers hadden alleen maar harder moeten strijden. Sta op tegen kanker deed driftig mee aan dat kijkersbedrog. Art Rooijakkers: 'Dit is een avond waarop we een vuist maken tegen een vreselijke ziekte. (...) Vanavond slaan we terug!'

Angela Groothuizen: 'Met elkaar kunnen wij ervoor zorgen, dat niemand meer hoeft te sterven aan kanker.'

Was het maar waar.

Het publiek moest opstaan tegen kanker, en applaudisseerde spontaan - voor zichzelf. Zij waren toch maar mooi tegen kanker en bleven niet zitten. Zo hoort dat, tegenwoordig.

Zes keer de Alpe d'Huez op fietsen - helden tegen kanker. Een gala, een tijdschrift, roze paraplu's en sjaaltjes, ontworpen door Wendy van Dijk - tegen borstkanker.

De vraag is wie er precies beter van wordt.

Het wordt steeds gekker: wie op tv nu zijn snor laat staan, schijnt tegen prostaatkanker te zijn. Het is niet meer bij te houden. Wat was het bontgekleurde tafelkleedje dat 'snor' Johan Derksen maandag in VI als jasje droeg? Een krachtig statement tegen hartverzakking?

Vorige maand deed een mobieltjesfabrikant mee aan Pink Ribbon, dat op zijn website een foto toonde van een naakte Barry Atsma, bedolven onder de mobieltjes. Kopers konden met een code één toestelletje van de foto verwijderen, tot Atsma naakt zou zijn. Een paar luizige euro's gingen naar Pink Ribbon.

Een organisatie die, zo onthulde Nieuwsuur ongelukkigerwijs op dezelfde 'kankeravond', beschamend weinig uithaalt: van de 16 miljoen euro die werd opgehaald ging slechts 288.000 euro naar wetenschappelijk onderzoek naar borstkanker.

Opnieuw dus een schrijnend gevalletje van één groot bezweren van collectieve, radeloze angst. Geprojecteerde onmacht, door handelaren in emotie. Het ogenschijnlijke doel is soms slechts bijproduct in een industrie die draait om imago's en instanties. Doodziek. Daar zou iemand eens tegen moeten opstaan.

Jean-Pierre Geelen is tv-recensent van de Volkskrant.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2019 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden