Nieuws

Linkse samenwerking krijgt nieuwe dimensie: GL-leden stemmen over gezamenlijke kieslijst

De linkse samenwerking krijgt een nieuwe dimensie: de leden van GroenLinks spreken zich binnenkort in een referendum uit over de vraag of hun partij één lijst moet vormen met de PvdA voor de Eerste Kamerverkiezingen van 2023. Het partijbestuur belooft de uitslag te respecteren.

Raoul du Pré
De partijleiders Attje Kuiken (PvdA) en Jesse Klaver (GroenLinks) na een gesprek met het kabinet over de Voorjaarsnota op 11 mei.  Beeld Jiri Büller
De partijleiders Attje Kuiken (PvdA) en Jesse Klaver (GroenLinks) na een gesprek met het kabinet over de Voorjaarsnota op 11 mei.Beeld Jiri Büller

Het streven naar nauwe samenwerking heeft de twee partijen in de greep sinds de landelijke verkiezingen van 2021, die voor beide teleurstellend verliepen. Heel concreet werd het tot nu toe echter niet. GroenLinks wil daarin nu verandering brengen met een eerste stap op weg naar een fusie: indien de leden het willen, zal GroenLinks gaan aansturen op een gezamenlijke lijst voor de Eerste Kamer met de PvdA, en dus op één fractie onder leiding van een gezamenlijke fractievoorzitter. Het ledenreferendum vindt begin juni plaats.

De Eerste Kamer wordt getrapt gekozen: de nieuwgekozen leden van de Provinciale Staten kiezen op hun beurt volgend jaar de nieuwe leden van de Eerste Kamer. PvdA en GroenLinks kunnen apart meedoen aan de provinciale verkiezingen, maar wel afspreken dat hun statenleden vervolgens op hun gezamenlijke kieslijst voor de Eerste Kamer stemmen. Als ze dat in 2019 hadden gedaan, zou de fusiefractie de grootste zijn geworden. Samen hebben PvdA en GroenLinks nu veertien zetels in de Eerste Kamer, twee meer dan de VVD.

Op 11 juni komt ook de PvdA in congres bijeen om zich te buigen over de voortzetting van de linkse samenwerking. Al in 2018 stemde 58 procent van de PvdA-leden vóór een gezamenlijke lijst voor de Eerste Kamer met GroenLinks en de SP. Toen stierf dat een zachte dood, omdat de top van de partijen nog niet zover was.

Voor de SP-top geldt dat nog steeds, maar in Den Haag zijn de fracties van GroenLinks en de PvdA inmiddels sterk naar elkaar toe gegroeid. Ze deden samen de gesprekken over de kabinetsformatie en spraken onlangs ook samen met het kabinet over de begrotingsplannen.

Van onderop

Wel benadrukken de fractieleiders Klaver (GroenLinks) en Kuiken (PvdA) dat het uiteindelijk van onderop zal moeten komen; hun leden moeten beslissen hoe snel ze willen gaan met de samenwerking. De PvdA-prominenten Frans Timmermans en Marjolein Moorman – beiden genoemd als potentieel lijsttrekker voor de PvdA bij de volgende landelijke verkiezingen – toonden zich onlangs alvast enthousiast. Dat geldt ook voor GroenLinks-voorman Klaver, die hoopt dat zijn achterban voor het idee stemt. ‘Het zou heel bijzonder zijn als dat lukt.’

Over een motie die oproept tot een gezamenlijke kieslijst met GroenLinks, dit keer zonder de SP, wordt op 11 juni opnieuw gestemd door de sociaal-democraten op hun partijcongres. Het PvdA-bestuur is zich nog aan het beraden over haar standpunt over die motie. Daarover worden nu in de partij ‘vele gesprekken gevoerd’, aldus een woordvoerder dinsdag.

De nieuwe PvdA-voorzitter Esther-Mirjam Sent schreef onlangs aan de leden dat ze het juist wat rustiger aan wil doen met het interne debat over de fusiedrang. Haar ‘stip op de horizon’ is de volgende verkiezing van de Tweede Kamer, uiterlijk in 2025.

Het partijbestuur van GroenLinks ziet veel nieuwe mogelijkheden als de leden van beide partijen nu instemmen. ‘Dan betekent dit ook een gezamenlijke inhoudelijke inzet en een gezamenlijke campagne.’

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2022 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden