Lijden voor het goede doel is de triomf van loper

Bij de Dam tot Damloop gaat het om meer dan de winnaar of een snelle eindtijd. Bij de 10 Engelse mijl telt tegenwoordig ook het maatschappelijk bewustzijn....

Marije Randewijk en Jiri Büller

Word moe voor een koe, Loop de oorlog uit een kind, Run to change diabetes, Ren je Chickenrun, Trek nu je stoute schoenen aan, Wie loopt zich warm voor Eigen Gezicht? De 24ste Dam tot Damloop is geen evenement meer waarbij een atleet ‘alleen’ van de Prins Hendrikkade in Amsterdam via 10 Engelse mijlen naar de Peperstraat in Zaandam rent. Dat is te gewoontjes geworden.

Het Sociaal Planbureau signaleerde vorig jaar een explosieve groei van het ‘individuele activisme’. De Nederlander doneert niet alleen grif, hij ontplooit ook initiatieven voor een betere, schonere en eerlijkere wereld. De Damloop profiteert er volop van.

Vorig jaar werd er een half miljoen euro opgehaald door de goede doelen die zich hebben verbonden aan het evenement. Het is slechts een schatting, zegt organisator Cees Lansbergen. Niemand weet precies hoeveel er bijeen wordt gelopen. Initiatieven van particulieren blijven voor Le Champion onzichtbaar.

En die zijn er veel, zelfs de bekende goede doelen in de Damloop profiteren er van mee. Halverwege de middag krijgt Rien Schimmel, ambassadeur van Kika (Kinderen Kankervrij) een cheque van ruim 700 euro in zijn handen gedrukt. ‘Bij jullie komt het goed terecht’, zegt de gulle gever die net de 10 Engelse mijlen, 16,1 kilometer, heeft volbracht. Voordat Schimmel zich realiseert wat er gebeurt, is de man opgegaan in de menigte.

Lopen en het goede doel hebben zich met elkaar verenigt en de Damloop profileert zichzelf als ‘dé goede doelenloop van Nederland’. Dit jaar verbonden 32 liefdadigheidsinitiatieven hun naam aan het evenement. ‘De rek is er nog niet uit’, meent Lansbergen. Wat wil zeggen dat er zich voor 2009 nog andere kunnen melden.

Het is voor de goede doelen een vrij eenvoudige manier van fondsenwerving. Te eenvoudig, oordeelde Landsbergen in de beginjaren. Tot drie jaar geleden was het de organisatie zelf die instellingen polste of ze betrokken wilden worden bij het evenement. Lansbergen: ‘Ze gingen vervolgens met de handen over elkaar zitten wachten tot het geld binnenstroomde.’

Sinds 2006 vraagt de Damloop met een unieke formule meer betrokkenheid. Op het zogenoemde Charityplein bij De Burcht in Zaandam hebben de goede doelen bijna allemaal een eigen stand. Daar ontvangen ze de lopers met een hapje en een drankje en praten ze het publiek bij.

Elke stichting brengt verplicht 5 teams van 10 lopers op de been. Op de website van de Damloop konden ze zich allemaal presenteren. Een aantal stelde een minimumbedrag van 100 euro verplicht voor deelname.

Bij War Child deden ze dat niet. ‘Je kunt niet verplichtstellen dat mensen sponsoren’, zegt Iris Heijmans, actiecoördinator van War Child. ‘Het moet de motivatie van de mensen zelf zijn.’ Ze verhoogden wel het inschrijfgeld van 30 naar 50 euro. ‘We zijn natuurlijk geen ticketbureau.’

Het leverde uiteindelijk 203 lopers op die de Damloop voor War Child voltooiden. Net iets minder dan de 210 die voor de Nederlandse Hartstichting geld inzamelden. Die vroeg wel 100 euro bij de inschrijving. ‘Vorig jaar haalden we 14.500 euro op. Dat bedrag hopen we nu te verdubbelen’, zegt Barbara van der Meer.

Bij Kika hebben ze geen idee wat deze zondag uiteindelijk aan financiële steun zal brengen. ‘Dat houden ze geheim, dat is de triomf van de loper’, zegt Schimmel.

Bij War Child hopen ze op 30 duizend euro. Maar daar levert één loper, de 68-jarige Frits Dix, in z’n eentje al een bijdrage van 17 duizend euro aan de kas. Het is hun held, zegt Van der Meer.

De goede doelen danken hun succes ook aan de schaarste aan startplaatsen bij de Damloop. Na drie dagen en meer dan 30 duizend inschrijvingen moest de organisatie al lopers teleurstellen. Vaak resteerden daarna alleen nog startnummers bij de goede doelen. Bovendien profiteren ze van een gunstige starttijd. De andere trimlopers sluiten in de Damloop doorgaans de rij.

‘Er zullen best mensen meedoen die niets van onze organisatie weten’, zegt Robert Brajkovic, coördinator van Todos, een stichting met het motto Toekomst door Sport die zich profileert in de sloppenwijken. Het is de kunst de luie en late inschrijvers toch bewust te maken voor het doel waarvoor ze zich inzetten, vindt hij.

Ze hebben de Braziliaanse surfleraar Dodô, opgegroeid in een sloppenwijk, ingezet om zijn verhaal te doen. Zoals bij Fairtrade ook twee tieners meelopen die zijn uitgenodigd op de promotietoer door Nederland. De organisatie hoopt 5000 euro op te halen, de helft van het bedrag dat nodig is om na Brazilië hun fotografieproject ook in India leven in te blazen.

Niemand moet gek opkijken als de opbrengst dit jaar richting de miljoen euro gaat. En anders volgend jaar, in het jubileumjaar, als het maatschappelijk bewustzijn zal floreren als nooit tevoren.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2022 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden