Liefhebben kun je leren

Wiegen, knuffelen, aaien en kussen, de nieuwe choreografie van rijzende ster Mor Shani (27) toont fysieke intimiteit tussen volwassenen en kinderen. Gewaagd!

Het is een paar dagen voor de première. Mor Shani (27) worstelt. De choreograaf, geboren in Israël en werkzaam in Nederland, weet dat de beelden dubbelzinnig kunnen worden opgevat. Tijdens zijn nieuwste creatie Love'ism Chapter 1 laat hij zes dansers met acht kinderen improviseren en dat gaat er fysiek behoorlijk intiem aan toe.


Wie er iets achter zoekt, kán het verkeerde denken. De kinderen, tussen de 8 en 12 jaar, gooien zich speels in de armen van de volwassenen. Die spreiden op hun beurt hun grote lijf over dat van een kind heen. Ze wiegen, aaien en knuffelen. Het oogt beschermend, maar kan ook dwingend, zelfs dreigend worden geïnterpreteerd. Een beetje zoals eerder tijdens het Holland Festival de zachte voorstelling Enfant van Boris Charmatz wrede associaties opriep.


Shani heeft de hit Enfant niet gezien, maar meer mensen attenderen hem op de gelijkenis. Dit weekend presenteert Shani tijdens het CaDance Festival in het Haagse Korzo Theater, zijn eerste deel uit een reeks over de liefde. Omdat hij zijn moeder in haar dansschool zo vaak enthousiast les had zien geven aan kinderen, besloot hij de liefde tussen ouder en kind centraal te stellen in Love'ism Chapter 1, met een choreografie waarin kinderen en volwassenen gelijkwaardig zijn.


In de volgende delen onderzoekt hij broederliefde, erotische liefde, eigen liefde en de liefde voor (een) god, geïnspireerd door het beroemde boek The Art of Loving (1956) van Erich Fromm. Deze sociaal filosoof en psycholoog verzette zich tegen zwijmelbegrippen als 'falling in love'. Liefhebben kun je leren. Bijvoorbeeld door samen te bewegen.


'Zodra mensen samenkomen, letten ze fysiek op elkaar. We kijken naar elkaars lichaam, schuiven langs elkaar heen, voelen ons aangetrokken of niet. We verhouden ons altijd lijfelijk tot elkaar, ook al weten we ons daar soms weinig raad mee.' Shani merkte het verschil direct toen hij als 22-jarige danser van de Bat Dor Dance Company in Israël naar Nederland verhuisde om choreografie te studeren. 'In Israël is onderling contact veel intenser dan hier. In positieve en negatieve zin. Israël is een fysiek ingestelde natie. Dat zie je terug in de moderne dans. Die is energiek, vleselijk, alles fel in het hier en nu. Ik zocht meer de conceptuele dans. Dat kennen ze in Israël niet.'


Aan de ArtEZ-dansacademie in Arnhem studeerde Shani af met een duet met zijn toenmalige vriend Ron Armit. Het werd direct een hit. Lu Carmella was de grote verrassing onder de nominaties voor de Zwaan voor de Beste Dansproductie 2010 (naast Out of Context van Alain Platel, om maar een grootheid te noemen). Het zachte, erotisch geladen, broederlijke duet werd vooral geroemd vanwege het contrast tussen de stalen gezichten en de expressieve lichamen. Hun mimiek verraadde niets, hun lijven met omhoog gestoken bilpartijen des te meer. Lu Carmella ging op tour, ook naar het buitenland, waaronder zijn geboorteland Israël. Shani stamt daar af van een redelijk groot dansgeslacht, met als beroemdste telg de volksdansende broer van zijn oma, Jonathan Gabay.


'Al mijn familie kwam van heinde en ver naar Tel Aviv om Lu Carmella te zien. Ik durfde niet. Ik heb gezegd dat de voorstelling om acht uur begon, terwijl dat een uur eerder was. Ze waren te laat. Nee, ze weten niet dat het opzet was. Ik was bang dat de rust van het conceptuele hen zou schokken.'


Het fascinerende contrast tussen trage, zachte bewegingen en felle, agressieve motoriek kleurt ook het werk dat Shani daarna maakte bij Dansateliers en Conny Janssen Danst: Flatland, Wholehearted en Caliber. Hoewel de huid soms rood uitslaat van de harde klappen, oogt Shani's danstaal nergens abnormaal of gewelddadig. Juist omdat alle contact - ook het heftige - organisch lijkt voort te komen vanuit een natuurlijke behoefte van het lichaam.


Precies dat lichamelijke verlangen, zonder seksuele connotaties, wil Shani tot stand brengen in Love'ism Chapter 1, tussen ouders en kinderen. Maar het idee om naakte dansers op te voeren, zoals hij in eerder werk deed, heeft hij toch maar laten varen.


Mor Shani (27) stamt uit een groot Israëlisch dansgeslacht. De broer van zijn grootmoeder, Jonathan Gabay, was een beroemd volksdanser. Zijn oma en moeder dansten ook. Mor begint als 5-jarige in de dansschool van zijn moeder, maar verzet zich als tiener tegen de familietraditie. Hij wordt actief als internetjournalist. Op zijn 17de gaat hij met een vriendin mee naar haar balletles en wordt uitgedaagd mee te doen. Mor wordt alsnog danser, maar weigert net als zijn moeder aan volksdans te doen. Bij de Bat Dor Dance Company attendeert de Nederlands-Israëlische balletmeester Reuven Voremberg hem op een choreografieopleiding aan de ArtEZ dansacademie in Arnhem.


Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden