LIEFDE?

Liefde op het werk moet aan regels worden gebonden, vindt adviesbureau Bezemer en Kuiper. Het mag, maar als er problemen ontstaan, vertrekt de hoogste in rang....

'Ingrid': 'Ik was 28, werkte als docent op een hogeschool. Hij was 22, student. Ik werd hopeloos verliefd. Een paar weken lang moest ik hem intensief begeleiden, en toen gebeurde het, in een flits. Wat is ie leuk, wat is ie aardig, wat is ie grappig, dacht ik opeens.

Maar ik besefte direct het probleem. Hij was geen goede student, en ik moest hem een beoordeling geven. Ik heb hem nooit iets verteld, maar dat maakte de zaak toch niet gemakkelijker. Als ik hem een voldoende zou geven, zouden collega's, als het was uitgekomen, kunnen denken dat ik hem een handje had geholpen. Als ik hem een onvoldoende zou geven, zou dat uitgelegd kunnen worden als wraak.

Hij was eigenlijk niet goed genoeg, maar toch heb ik hem een 6- gegeven, zodat hij het net haalde. Toch heb ik hem niet gematst, vind ik. Andere collega's staken studenten die op het randje balanceerden, ook een helpende hand toe. Al met al vond ik het heel vervelend, alleen al omdat mijn toenmalige vriend daar ook docent was. Maar die vond het niet erg. Kan gebeuren, zei hij.'

Rob Lokman, voorlichter bij de marine: 'Bij het varen met een gemengde bemanning is het niet toegestaan fysiek contact te hebben, anders dan benodigd voor het uitvoeren van de werkzaamheden. Het is niet toegestaan bij elkaar op de slaapverblijven te komen.

Natuurlijk ontstaan er relaties. Als de commandant van de eenheid daar geen enkel probleem mee heeft, wordt er niets aan gedaan. Als het nodig is, zal de afdeling personeel ingrijpen. Dan kan er een overplaatsing volgen.'

Joke van IJzeren, adviseur omgangsvormen en integriteit bij KPMG: 'Ik ben niet van de liefdespolitie. Maar aan de andere kant, je mag er als leidingevende wel een mening over hebben. Als je een mogelijk probleem constateert, moet je erover kunnen discussiëren.

Een horizontale liefdesrelatie, misschien een wat rare term in dit verband, is meestal niet zo'n probleem. Een verticale, wanneer er een hiërarchische band bestaat, is lastiger. Bij een verzekeringsbedrijf kreeg iemand van personeel en organisatie een relatie met een collega. Anderen keken daar met scheve ogen naar. Die salarisverhoging, krijgt ze die omdat ze zo goed is in haar werk, of om een andere reden? Ook haar geloofwaardigheid was dus in het geding. Afgesproken is dat zij voortaan onder iemand anders zou vallen.

Het belangrijkste is transparantie. Maak het zichtbaar en praat erover met elkaar. De weerslag van het denken over zo'n kwestie kan een gedragscode zijn. De regel dat in geval van problemen de hoogste in rang moet vertrekken, lijkt me juridisch moeilijk te onderbouwen. Je moet het per geval bekijken.'

Iteke Weeda, sociologe aan de Universiteit Wageningen en hoogleraar emancipatievraagstukken aan de Rijksuniversiteit Groningen: 'Zulke relaties zijn er gewoon, of je ze nu verbiedt of officieel zegt dat ze er mogen zijn. Ik vind het een beetje Amerikaans om het in regeltjes te willen gieten. Noem het liever een aanbeveling, die zegt dat openheid altijd een goede zaak is. Met roddelen schiet niemand wat op, dat kan de sfeer juist nog gespannener maken.

Ik vind dat je de verantwoordelijkheid moet nemen voor je eigen gedrag. Zet jezelf niet in de slacht offerrol, want dat vreet energie. Dat de hoogste in rang bij problemen zou moeten vertrekken, daar zou ik absoluut geen regel van willen maken. Alleen al het bestaan ervan leidt tot verharding van de situatie. Een vertrouwens persoon kan in zulke situaties uitkomst bieden. Maar dat moet wel iemand zijn die goed doorheeft hoe machtsverhoudingen werken.'

Babet Verstappen, woordvoerder van de vakbond voor middelbaar en hoger personeel De Unie: 'Zeggen dat de hogere in rang er bij problemen altijd uit moet, is net zo raar als zeggen dat het altijd de lagere moet zijn. Relaties beginnen vriendelijk en zo moeten ze ook eindigen. Als een lid een beroep op ons doet, kijken we of bemiddeling mogelijk is. Dat is beter dan allerlei voorschriften. Liefde is niet in regels te vatten.'

Johan Simons, artistiek leider van toneelgroep Hollandia, getrouwd met actrice Elsie de Brauw: 'Ik ben weleens te hard tegen haar, vind ik. Niemand mag gaan denken: hij trekt zijn eigen vrouw voor. Ik wil niet dat mensen erover gaan praten. Je wordt bijna te kritisch. Maar dat is lang niet altijd zo hoor. We zijn nu tien jaar getrouwd, en we zijn werk en privé heel erg gaan scheiden.

Ik gaf haar les op de toneelschool, daarna heb ik haar naar Hollandia gehaald. In het begin was het wel wennen. Zie ik het wel, vraag je je af, want liefde maakt blind. Maar gelukkig vonden anderen haar ook steengoed. Thuis praten we weinig over het werk. Ik woon in de Betuwe, en het rivierenlandschap werkt heel relativerend. Behalve de laatste week voor een première. Dan kun je ons beter in een hotel opsluiten, want dan gaat het alleen nog maar over het stuk.'

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2019 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden