Libische tonijn illegaal weggevist

MADRID - Of zijn hoofd op dit moment naar tonijn staat is niet bekend, maar Saif al-Islam Kadhafi, de voortvluchtige zoon van de gedode Libische leider Moammar Kadhafi, zal het vanuit zijn schuilplaats in de woestijn zeker in de gaten houden. Welke vispiraat is er tijdens de burgeroorlog in Libië vandoor gegaan met de buit uit de kraamkamers van de met uitsterven bedreigde blauwvintonijn?


Het schandaal staat centraal op de jaarlijkse bijeenkomst van de internationale conferentie voor het behoud van de Atlantische blauwvintonijn (ICCAT) die gisteren in Istanbul werd geopend. Een uitgelekte, geheime detailkaart met satellietgegevens maakt duidelijk dat er tijdens de Arabische Lente een groot aantal tonijnboten voor de Libische kust aanwezig was. Dat is volgens de overeenkomsten illegaal.


Voor de Libische kust bevinden zich de laatste grote gebieden waar de blauwvintonijn - met meer drie meter en honderden kilo's zwaar een van Europa's grootste roofvissen - zich ieder jaar voortplant. Met de handel in blauwvintonijn, een exclusief en geliefd ingrediënt op de Japanse sushi-markt, zijn honderden miljoenen euro's gemoeid. De illegale handel was de afgelopen jaren in handen van vismaffia's en dictatorclans als de familie's Kadhafi in Libië en Ben Ali in Tunesië.


Het hardnekkige gerucht gonst nu in Istanbul dat de Europese tonijnvisserij en zelfs regeringen betrokken zijn bij de zwarte handel. Zo verklaarde de Europese visserijcommissaris Maria Damanaki deze week tegen de BBC dat zij laat onderzoeken of Italië het met het afbrokkelende regime-Kadhafi op een akkoordje had gegooid over de vis.


Libië gold met Tunesië al jaren als het 'zwarte gat' in de mediterrane tonijnvangst. Saif al-Islam Kadhafi hield zich persoonlijk bezig met de miljoenenhandel. Het regime liet daarbij geen inspecteurs toe van het Europees visserij-agentschap (die ook namens de ICCAT controleert) en kon dus ongehinderd de zee plunderen. De buit werd vervolgens vetgemest op tonijnkwekerijen op Malta, in Tunesië, Spanje en Kroatië. Tonijn was zwemmend goud en dus besloot Moammar Kadhafi in 2005 de Libische visserijwateren eenzijdig tot 65 mijl buiten de kust op te rekken. De grote Spaanse en Franse tonijnvissers stonden vervolgens graag bij de dictator op de stoep.


De komende dagen zal duidelijk worden of de ICCAT bekend wil maken welke boten aan het vissen waren voor de kust van Libië en waar de tonijn is gebleven. De internationale organisatie staat daarbij opnieuw in zijn hemd. Een rapport berekende deze week dat de internationale handelscijfers in mediterrane blauwvintonijn meer dan het dubbele zijn (140 procent) van de vangstquota. Het hele lopende tonijnherstelplan van de organisatie zou daarmee tot dusver een wassen neus zijn geweest.


De grote vraag is wat de nieuwe Libische regering gaat doen met de belangrijke paringsgrond voor de tonijn. Het Wereldnatuurfonds (WWF) wil een tonijnreservaat in de Libische wateren. 'Daarmee kunnen we belangrijkste paringsgronden van deze soort veilig stellen', zegt Sergi Tudela van het WWF.


----------------------------------------------------------------------------------


Actie tegen eten haaienvinnen werkt in Hongkong

De 7 miljoen inwoners van Hongkong beginnen hun voorliefde voor haaienvinnen te verliezen dankzij een felle campagne tegen het eten van deze omstreden delicatesse. Hongkong is het centrum van de wereldhandel in haaienvinnen; zo'n driekwart van de wereldwijde vangst gaat naar deze metropool, van waaruit een deel wordt doorgevoerd naar het vasteland land van China. Volgens de laatste cijfers gaat er jaarlijks zo'n tienduizend ton aan haaienvlees naar Hongkong, met Spaanse vissers als belangrijkste leveranciers.


Veel haaien sterven echter een pijnlijke dood omdat hun vinnen door de vissers worden afgesneden terwijl zij nog leven; vervolgens worden de hulpeloze haaien weer in zee gegooid. Bovendien worden diverse haaiensoorten met uitsterven bedreigd. Veel van de vinnen die in Hongkong worden verkocht, komen van haaien die op de internationale 'rode lijst' met bedreigde soorten voorkomen.


'De verkopen dalen', zei een grote handelaar in haaienvinnen vrijdag tegen The Guardian, die maandelijks drie- tot vierduizend kilo vinnen verkoopt. 'Ik denk dat het door de campagne komt.'


Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden