Levi van Veluw: maskers en explosies in onberispelijk werk

Volkskrant Beeldende Kunstprijs 2015

In maart wordt voor de negende keer de Volkskrant Beeldende Kunst Prijs uitgereikt aan jong talent (van na 1980). De Volkskrant presenteert alvast de vijf kans­hebbers, wier werk vanaf vrijdag in Schiedam te zien is. In dit profiel: Levi van Veluw.

Levi van Veluw. Beeld Valentina Vos

Levi van Veluw (1985) is zo'n kunstenaar die niets aan het toeval overlaat. The Collapse of Cohesion, zijn serie van grote en kleinere houtskooltekeningen, werd tot in de kleinste details ontworpen op de computer en was al voltooid voordat er ook maar een stuk papier aan te pas kwam; het daadwerkelijke tekenen gold slechts als productiewerk. Twee jaar terug hing het bij galerie Ron Mandos in Amsterdam en maakte daar indruk op vriend en vijand: grote, donkere ruimten, gevuld met kasten die op hun beurt weer gevuld waren met kleine objecten met twintig hoeken - door een storm of een oerknal of iets anders groots en duisters werd de hele handel hardhandig uit elkaar geblazen. Het ebde na als een akelige droom, een gevoel dat je vaker krijgt bij Van Veluws kunst.

Het heeft hem geen kwaad gedaan: Van Veluw maakte, zoals dat heet, een bliksemstart. Nog voor zijn afstuderen aan de ArtEZ in Arnhem had hij zijn eerste galerieshow al te pakken; intussen exposeert hij bij galeries in Peking, ­Milaan en Amsterdam, en had hij presentaties in het Gemeentemuseum Den Haag en het Museum voor Moderne Kunst in Arnhem. Een constante duikt in al die projecten op: Van ­Veluw zelf, zijn beeltenis, zijn familiegeschiedenis. En ook: de door zijn scouts Bob en Renee Drake opgemerkte neiging de lat steeds hoger te leggen. alsmede zijn perfectionisme. De onberispelijkheid van zijn werk.


Prijs voor jong talent

De Volkskrant Beeldende Kunst Prijs wordt dit jaar voor de 9de maal georganiseerd en uitgereikt. Vijf kunstenaars, niet ouder dan 35,zijn door scouts voorgedragen. Zaterdag opent in het Stedelijk Museum Schiedam de groepstentoonstelling met werk van de genomineerden. Het is van 7/2 tot en met 12/4 te zien. Zondag toont het tv-programma ­Kunstuur (NPO2, 18.20u) portretten van de kunstenaars. Op donderdag 19/3 wordt in een rechtstreekse uitzending van AvroTros-programma Opium TV de winnaar bekend gemaakt. Die ontvangt 10 duizend euro, beschikbaar gesteld door het BNG Cultuurfonds. De jury bestaat uit Inez Weski (voorzitter), Ralph Keuning, Guido van der Werve en Sacha Bronwasser. Tijdens het openingsweekeinde (morgen en zondag, 12.00-13.30u) voert het genomineerde kunstenaarsduo Sander Breure en Witte van Hulzen de performance Een Familieportret op.

Dat zat er al in vanaf zijn eerste series, reeksen fotografische zelfportretten. Die beginnen met een wattenstaafje tussen neus en lip of een afgebonden oor, het soort dingen dat kinderen doen terwijl ze zich vervelen op de achterbank van de auto, maar al snel worden de materialen waarmee Van Veluw zijn gezicht bedekt buitenissiger: ballpoint, stukken hout, kiezelstenen, repen vloerbedekking en, nu gaat het echt los, hele miniatuurlandschappen met als climax een modelspoorlijn mét trein, bosschages en lantaarntjes die ook branden. Ze zouden flauw kunnen zijn, deze portretten die geen portretten willen zijn, maar daarvoor is het te goed gedaan, is Van Veluws gezicht te enigmatisch, de intensiteit te groot. Van deze vermommingen kun je je niet losmaken. Je blijft kijken.

Jeugdherinneringen

Dat geldt helemaal voor het recentere Origin of the Beginning uit 2011, mijn favoriete Van Veluw-serie. In een interview vertelde hij dat deze film is geënt op jeugdherinneringen; het eenpersoonsbed, de muizenkooi - ze lijken overgenomen uit een kinderkamer. In één kamer zie je dit: een nachtkastje, een mok, een bed met een figuur en alles is met bruin en kleine houten balletjes bedekt als enorme stukken hazelnootchocolade. Suf om bij zo'n werk altijd maar weer met dromen aan te komen, maar dat is wel precies waaraan je denkt: een nachtmerrie. Zo eentje waarin je weet dat je droomt, maar waaruit je niet kunt ontsnappen - onwerkelijk en haarscherp tegelijk. Een moderne klassieker, dit macabere - en photoshop vrije! - werkje. Aan het toeval is niets overgelaten. Ook hier niet.

Nog niet genoeg?
Maison Particulière, Brussel exposeert tot 29/3 Van Veluws grootformaat houts­kooltekening. Tot 4/10 op tentoonstelling Metamorphosen in Rijksmuseum Twenthe installatie Collapsing Cabinet.

Levi van Veluw: Family, 2012, foto uit Origin of the Beginning. Beeld Levi van Veluw
Levi van Veluw: Origin of the Beginning 1.3, 2011 (foto). Beeld Levi van Veluw
Levi van Veluw: Origin of the Beginning 2.3, 2011 (foto). Beeld Levi van Veluw
In het boek Origin of the Beginning staan foto's, tekeningen, installatie, sculpturen en video's van Levi van Veluw uit de periode 2006 tot 2013. Beeld -
Levi van Veluw: Spheres, 2014 (foto). Beeld -
Levi van Veluw: installatie Grid, 2013. Beeld -
Levi van Veluw: Archive collapsed, 2014 (foto). Beeld -
Levi van Veluw: Spheres, 2014 (foto). Beeld -
Levi van Veluw: The Factory, 2014 (houtskooltekening). Beeld -
Levi van Veluw: Implosion, 2013 (houtskooltekening). Beeld -
Levi van Veluw: Room I, 2013 (houtskooltekening). Dit kunstwerk is als ansichtkaart (in diverse formaten) te bestellen of aan anderen door te sturen. Info: kunstkaartjekopen.nl/ volkskrant-beeldende-kunstprijs. Beeld -
Levi van Veluw: Structure I, 2014 (houtskooltekening). Beeld -
Levi van Veluw: Tectonic plates, 2013 (houtskooltekening). Beeld -

Winnaar VKBK-prijs 2014: Floris Kaayk

Weet u nog? Vorig jaar hield kunstenaar Floris Kaayk iedereen voor de gek met het krankzinnige verhaal van een man die echt zou kunnen vliegen. Hij won er de Volkskrant Beeldende Kunst Prijs 2014 mee en werd uitgeroepen tot winnaar van de Publieksprijs. Voor het eerst in de geschiedenis van de prijs gingen beide onderscheidingen naar dezelfde kunstenaar. Ook dit jaar kunnen bezoekers gedurende de tentoonstelling in het Stedelijk Museum Schiedam hun lievelingskunstenaar kiezen. De uitslag wordt op de slotdag, 12/4, bekendgemaakt. Eerdere winnaars waren onder anderen Zoro Feigl (2013) en Sarah van Sonsbeeck (2012).

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@volkskrant.nl.