'Lekkage Shell ernstiger dan gedacht'

In Nigeria is in 2008 bij een lekkage zestig keer zoveel olie gelekt als Shell formeel heeft erkend, zegt Amnesty International. Shell wijst de beschuldiging van de hand.

AMSTERDAM - Volgens Amnesty zijn bij het ongeval 100- tot 300 duizend vaten olie in de in de Nigerdelta gestroomd. Dat zou blijken uit foto- en videomateriaal van de lekkende pijplijn. Shell beweert dat er 1.680 vaten zijn weggestroomd.


Amnesty-directeur Eduard Nazarski vestigde dinsdag op de algemene aandeelhoudersvergadering van Shell in het Circustheater in Scheveningen de aandacht op de situatie. 'Shell probeert ermee weg te komen', aldus Nazarski.


De discussie gaat over een lek bij de plaats Bodo, in de oostelijke regio Ogoniland. Onder druk van de bevolking trok Shell zich in 1993 terug uit het gebied, maar het gebruikt nog wel de pijpleidingen die er doorheen lopen. In 2008 ontstond in één van die leidingen een scheurtje. Sindsdien is er discussie over de duur en grootte van het lek.


Shell houdt het op 60 vaten per dag gedurende vier weken tijd. Het door Amnesty in de arm genomen Amerikaanse onderzoeksbureau AccuFacts komt op minimaal 1.440 vaten per dag, gedurende tien weken. Dat komt neer op 100.800 vaten.


In een reactie stelt Shell dat het weggestroomde volume officieel is vastgesteld door een team van de oliemaatschappij, dorpsbewoners, veiligheidspersoneel en Nigeriaanse toezichthouders. Deze procedure is op zijn beurt geverifieerd door het Franse Bureau Veritas, een controleur van controlemechanismen.


Dat er meer olie in de kreken rond Bodo terecht is gekomen - waar de 69 duizend inwoners merendeels leven van visserij - wijt Shell aan illegale activiteiten. Zoals overal in de Nigerdelta is het bij Bodo gangbaar illegaal olie af te tappen. Die wordt in de mangrovebossen geraffineerd en, al dan niet door georganiseerde bendes, verscheept. Die activiteit gaat gepaard met grootscheepse vervuiling. Tussen de 7 en 17 procent van alle in Nigeria gewonnen olie zou op deze manier verdwijnen. Een onlangs betrapte illegaal bunkerende tanker had als bestemmingen onder meer de Balkan en Zuid-Italië.


Ook de milieudienst van de Verenigde Naties, UNEP, wees vorig jaar op die illegale activiteiten. Rond Bodo zou vervuiling door de 'ambachtelijke' raffinage tussen 2007 en 2011 tot een verlies van 10 procent van de mangrovebossen hebben geleid.


Datzelfde rapport spoort Shell en andere in Nigeria actieve oliemaatschappijen aan de olie op te ruimen. Rond Bodo is dat tot dusverre nauwelijks gebeurd. Shell vindt het gebied niet veilig genoeg en wijst op een ontvoering van een onderaannemer.


De inwoners van Bodo voeren in Londen een rechtszaak tegen Shell. De oliemaatschappij heeft vorig jaar schuld erkend aan de lekkages. Het volume daarvan is een belangrijke factor in de te bepalen schadevergoeding, die kan oplopen tot enkele honderden miljoenen euro's.


Ondanks de problemen wil Shell in Nigeria blijven. Als grootste oliemaatschappij haalt het er dagelijks 1 miljoen vaten olie uit de bodem, die voor 30 procent in de Shell-boeken komen. Dat is bijna een tiende van Shells wereldwijde productie. De Nigeriaanse minister van Olie, Diezani Alison-Madueke, zei dinsdag dat Shell in juni waarschijnlijk nieuwe licenties voor twintig jaar krijgt.


Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2019 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden