Leiden of Den Haag

De gemeente Den Haag belooft een bedrijf een half miljoen gulden als het zich daar vestigt. Leiden is daar woedend over en vindt het misbruik van gemeenschapsgeld....

Henk Goulooze van de Vereniging Nederlandse Gemeenten: 'Wij hebben een brief gekregen van lid Leiden, waarin deze gemeente klaagt over het gedrag van lid Den Haag. Daarop krijgt Leiden van ons een antwoord en daarover wordt nu nagedacht. Maar u zult begrijpen dat het niet op de weg van de VNG ligt, niet màg liggen, om daarover in de media te berichten vóórdat de brief is beantwoord. In zijn algemeenheid kan ik zeggen dat gemeenten wel meer ruzie maken over de acquisitie van bedrijven. Dat is niks nieuws, maar de VNG weet niet alles, want er bestaat geen meldplicht. Wij moeten het vaak dus ook maar uit de kranten halen. Wat ik zelf zou doen als ik wethouder was? Dat is een vraag, waarop alleen een zeer theoretisch antwoord mogelijk is. Ik geloof namelijk niet dat ik wethouder zal worden. Ik zit weliswaar in de gemeenteraad van Wassenaar, maar voor de PvdA. Die heeft daar weinig of niets in te brengen, want de VVD is er met elf zetels veruit de grootste partij.'

Annette Dijkstra van het ministerie van Binnenlandse Zaken: 'Ik geloof niet dat wij op het ministerie iemand hebben die daar iets over wil of kan zeggen, ook niet op persoonlijke titel. Ik dacht ook niet dat het tot ons beleidsterrein behoort. En staatssecretaris Van Vondervoort lijkt me geen type om zo maar iets in de krant te gaan roepen als ze nergens mee te maken heeft. Die denkt: laat de gemeenten het maar uitzoeken. Maar ik wil best even voor u proberen of ik iemand kan vinden. Ik bel u terug.'

Marjolein Jansen van de Noordelijke Ontwikkelings maatschappij: 'Als een buitenlands bedrijf zich in Europa wil vestigen, doen wij er alles aan om dat in een van de drie noordelijke provincies te laten gebeuren. Dat wil zeggen, we nemen ze mee langs de lokaties en vertellen ze over de grondprijzen, subsidies, scholen, kortom over alles wat met investeren te maken heeft. Dan willen gemeenten elkaar natuurlijk wel eens proberen af te troeven. Logisch, want elke burgemeester vecht zich dood voor zijn gemeente. We merken er wel eens iets van, maar ook weer niet zo veel, want over het algemeen staat de regio dan al op de shortlist van het bedrijf. Als een Amerikaan zich in Europa wil vestigen, gaat ie ook in Noord-Italië of Ierland kijken. Dus het is onze zaak om hem allereerst hier naartoe te lokken. En dan nog hangt het succes vaak af van triviale dingen. Als het op de dag van rondleiden toevallig slecht weer is, vraagt zo'n delegatie of het hier vaak regent. Misschien gaat zo'n bedrijf dan toch maar liever naar Zuid-Frankrijk. Maar als er in Eemshaven net een fabriekshal leeg staat, komt ie misschien toch weer naar hier.'

De heer Kok van Olivetti, Nederland: 'De Nederlandse subsidiary van Olivetti was indertijd gevestigd op het Lange Voorhout in Den Haag. Daar zaten we in een paar statige panden, die we met een paar doorbraken geschikt voor bewoning hadden gemaakt. Zo'n dertien jaar geleden zijn we uit ons jasje gegroeid. Bovendien kregen we parkeerproblemen in het centrum van Den Haag. Misschien niet voor de werknemers, maar bezoekers en expediteurs konden niet meer bij ons terecht. We zijn toen in de regio op zoek gegaan naar een nieuwe lokatie. Eerst in Den Haag zelf, maar het parkeerregime was toen zodanig dat we daarmee niet uit de voeten konden. In Leiden kwam toen een mooi pand vrij, vlakbij de A 44 en Holiday Inn. Dat was perfect. Bovendien konden we er per direct in. De bouwer had het aanvankelijk voor zichzelf bestemd. Dat ging niet door omdat, ik wil niet zeggen dat hij failliet ging, maar hij moest wel drastisch inkrimpen. Dat maakte de prijs ook een stuk plezieriger. Ik herinner niet meer precies of Den Haag heeft geprobeerd ons te houden, er staat me vaag iets bij van een bedrijfsterrein De Kerketuinen, maar het Haagse parkeerregime bleef toch te ingewikkeld.'

René Buck van Buck Consultants: 'Laat ik voorop stellen dat een stukje concurrentie tussen gemeenten niet erg is, dat houdt de zaak levendig. Maar als je het hebt over doelgroepen, marketingstrategieën of concurrerende produkten, dan vallen bedrijven niet te paaien door burgemeesters, die op reis naar het buitenland elkaar op het vliegveld tegenkomen. De vestiging van bedrijven is een ingewikkeld proces. Daarbij is de overeengekomen subsidie maar een klein, afgesloten, deel van de deal. We hebben eens onderzoek gedaan naar de tevredenheid over de vestigingsplaats van Amerikaanse en Japanse bedrijven. Toen bleek dat twintig procent daarvan de lokatie bij nader inzien tegenviel. De bereikbaarheid viel tegen, het personeel was minder coöperatief, er waren te weinig leveranciers, of de procedures bleken veel ingewikkelder dan de gemeentelijke promotiefolders drie jaar tevoren hadden beloofd.'

Annette Dijkstra van Binnenlandse Zaken: 'Hallo. Ja ik heb het uitgezocht, maar de gemeenten zijn toch echt autonoom in deze. En zoals u weet is autonomie een groot goed in dit land.'

Gijs Zandbergen

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@volkskrant.nl.