Leger Assad nadert Palmyra: 'Offensief ophanden'

Het Syrische regeringsleger is Palmyra op 25 kilometer genaderd in een poging de antieke woestijnstad en de omringende olievelden terug te winnen op Islamitische Staat (IS). Dat melden Syrische activisten aan de Volkskrant.

Een vlag van IS wappert op een Romeins theater in de oude stad van Palmyra. Beeld afp

'Het leger rukt op vanuit Homs', zegt Ceftali (niet zijn echte naam), die de Facebookpagina 'Palmyra news updates' runt. Hij baseert zich op bronnen ter plaatse. 'De troepen bevinden zich nu dichtbij Palmyra. Er wordt hevig gevochten.'

Osama al-Khateb, een andere activist met contacten in Palmyra, zegt dat het regeringsleger zich in de richting van Shaeer en Jazal beweegt, waar grote olievelden liggen die in handen zijn van IS. 'De verwachting is dat de troepen in eerste instantie de olievelden proberen terug te winnen en vervolgens doorstoten naar Palmyra.'

Het zal volgens al-Khateb niet makkelijk zijn om Palmyra te heroveren. 'Daarvoor moet een weg van meer dan 160 kilometer militair worden bevoorraad. Die weg loopt onder meer door het plattelandsgebied ten oosten van Homs, waar IS veel troepen heeft gelegerd. Die zullen zich niet makkelijk gewonnen geven.'

Een kaart die Ceftali stuurt. Volgens hem bevinden de troepen van Assad zich op 25 kilometer van Palmyra. Beeld Google Maps

Bommen en mijnen

Om de regeringstroepen op afstand te houden, heeft IS bommen en mijnen rondom de eeuwenoude Romeine ruïnes van de stad geplaatst, zo berichtte het Syrische Observatorium voor de Mensenrechten, dat het conflict vanuit Londen nauwgezet volgt, afgelopen weekend. 'Hiervan gaat een dreigende boodschap uit', zegt al-Khateb. 'IS wil het regime en de internationale gemeenschap waarschuwen: als ze te dichtbij komen, dan zullen de bommen ontploffen en zal er niets meer overblijven van de oude stad.'

Eerder waren er al berichten dat IS antiquiteiten in Palmyra zou hebben vernietigd, maar de terreurbeweging bracht vervolgens videomateriaal naar buiten om te bewijzen dat alles nog intact is. Nu het regeringsleger de stad nadert, wordt gevreesd dat de ruïnes alsnog vernietigd zullen worden. Vorige week zijn er ook al verwoestingen gemeld na luchtaanvallen.

Het regeringsleger heeft de afgelopen dagen het offensief vanuit de lucht verder opgevoerd. Alleen al vandaag waren er meer dan 15 aanvallen', meldt al-Khateb. 'In de afgelopen dagen zijn er 23 burgerslachtoffers gevallen.'

Still uit een door IS naar buiten gebrachte video waarop te zien zou zijn dat de ruïnes in Palmyra nog intact zijn. Beeld ap

Bedoeïnen op de vlucht

Intussen verslechtert de humanitaire situatie met de dag. In het centrum van Palmyra, dat zich op steenworp afstand van de opgravingen bevindt, wonen nog ongeveer 150 duizend mensen. Al-Khateb beschrijft hun omstandigheden als 'dramatisch'. Omdat IS het bestuur heeft overgenomen, zijn veel inwoners hun baan kwijtgeraakt. 'Er is daarom geen geld om voedsel te kopen.' De meeste winkels zijn nog wel open. Producten worden aangevoerd vanuit Raqqa, de hoofdstad van het door IS uitgeroepen kalifaat.

Activist Ceftali benadrukt dat Palmyra afhankelijk is van leveranties van buiten de stad. 'Er groeit daar niets, het is middenin de woestijn. Dat maakt de stad extra kwetsbaar. De olijfbomen die door bedoeïenen werden gebruikt om olijven te verkopen en olie van te maken, zijn grotendeels door IS verbrand. Veel bedoeïenen, die eeuwenlang hun thuisbasis hadden in Palmyra, zijn de stad ontvlucht op paarden en kamelen.'

Voordat de Syrische burgeroorlog in 2011 begon was Palmyra een toeristische trekpleister, die jaarlijks meer dan 150 duizend bezoekers trok. De stad staat sinds 1980 op de werelderfgoedlijst van Unesco. Er zijn meer dan 1000 pilaren, 500 tombes en tempels te bezichtigen. Het museum van Palmyra, dat momenteel in handen is van IS, herbergde talrijke archeologische schatten. Veel bezittingen in het museum waren voor de komst van IS al geëvacueerd.

Liberale oasestad

Nog niet zo lang geleden gold Palmyra als een liberale oasestad waar toeristen gerust een jointje konden roken. Inwoner Amir beschrijft zijn geboortestad in een interview als een voormalige vrijhaven voor Syriërs die even aan het spiedende oog van het regime wilden ontsnappen. 'Inwoners uit Palmyra zijn ruimdenkende mensen die aan twee dingen een hekel hebben: het regime en IS. We wilden helemaal niet met politiek bezig zijn. Maar toen de oorlog uitbrak, hadden we geen andere keus.'

Burgers die Palmyra zijn ontsnapt nadat IS de stad heeft overgenomen. Beeld reuters
Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2019 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden