Laten respect en fatsoen vanaf nu weer terugkeren in de politiek

De PVV-leider staat weer aan de kant. Het is tijd dat hij eens nadenkt over zijn politieke stijl.

Het jaar begon nog kil, al was dat aan de thermometer opnieuw niet af te lezen. De Koningin had weer eens een kersttoespraak gehouden, die hem niet beviel. 'Mijn hemel, is de majesteit stiekum lid geworden van GroenLinks?', twitterde hij het land in.


Zijn razernij maakte hem zelfs blind voor het eigen, veelbezongen Nederland, nu het om de spelling ging. Majesteits ministers waren in de afgelopen jaren 'knettergek' geweest, haar onderdanen droegen 'kopvodden': zo was voor ieder een minder vriendelijk woord weggelegd, tenminste als hij dacht op die manier zijn electorale winst te kunnen behalen.


De steeds hogere toon bracht hem goed in beeld bij de kiezer, die zijn vertrouwen in de vorm van 24 riante, blauwe kamerzetels schonk. Vertrouwen vooral om de grote problemen van het land op te lossen, zou je denken. Meer dan het - opvallend voorzichtig - 'gedogen' van een kabinet zat er niet in. De premier, die andere coalitiekeuzes had kunnen maken, hoefde niet op grote dankbaarheid te rekenen. Ook de toekomstige kiezer was alweer in gedachten. 'Doe eens normaal man', beet hij de eerste minister in een parlementair debat toe. De oppositieleider was niet zo behendig in dit politieke worstelen. Als 'bedrijfspoedel' kwam hij aan de kant te staan.


Wat had die Koningin te zoeken in een moskee in Abu Dhabi? Met abaya en hoofddoek? Zijn grootste tegenstander kende hem als geen ander en kondigde de schriftelijke vragen vast aan. Maar de bedrijfspoedel zag het nog niet zo slecht.


Hij voorspelde al dat door extra bezuinigingen 'een nieuwe fase' zou ingaan, waarbij moest worden gekozen tussen de macht en de eigen achterban. 'Hij schreeuwt om te maskeren' . De bedrijfspoedel was overigens van de 'PvdArabieren'. Dat maakt ondergetekende ook verdacht, trouwens.


Zo werd het voorjaar 2012. Aan de buitentemperatuur was het nog niet te merken. Een 'christen-pester, koerden-mepper, hamas-vriend en islamist' bracht een bezoek. Tevens staatshoofd van een bevriend land. Zijn partijgenoot-gedeputeerden kwamen er niet meer uit. De Koningin reisde ook nog mee. Dan moest je toch wel aanzitten aan de lunch?


De dag erop was de chaos compleet, hoewel... Hij kon niet instemmen met alles waarmee in zeven weken akkoord was gegaan, gedoogde van het ene op het andere moment niet meer en: er moesten verkiezingen komen, 'hoe eerder, hoe beter'! Hij bleek er klaar voor te zijn: 'Wij willen niet gehoorzamen aan Brussel en willen onze AOW'ers niet laten bloeden voor de dictaten uit Brussel.' Van wat hij wel wilde, was maar weinig gerealiseerd. Dat viel gelukkig niet zo op, hij wist zijn campagnemantra al goed te herhalen.


Op z'n minst had hij nog een enkel, vriendelijk woord voor de voormalige gedoogpartners. En dat moet gezegd: voor sommige (minderheids)groepen in de samenleving nam hij het altijd op. Ik behoor er zelf tot een.


Nu begin ik vol vertrouwen aan de nieuwe week. Het wordt vast echt lente. Laat dit het weekend zijn geweest, waarin respect en fatsoen terugkeerden in de Nederlandse nationale en lokale politiek.


Niet zozeer voor ons, bestuurders, politici, ambtenaren en al dat andere volk. Mijn collega zal er wel overheen zijn dat hij, bij de benoeming tot burgemeester van Rotterdam, als felicitatie in ontvangst mocht nemen: 'Nog even en we krijgen een imam als aartsbisschop. Dit is gekkenwerk.'


Inderdaad, ten aanzien van een partijleider van de PvdArabieren mag worden opgemerkt: 'Ik denk wel eens: in het vliegtuig wordt ze al geleerd: jij stemme op Wouter Bos, hij jou geve uitkering.'


Goed om bezwaar te maken tegen een staatssecretaris die pas op haar tweede naar Nederland kwam (bij haar geboorte werkte de Turkse vader al wel als steigerbouwer in Rotterdam, of vergoelijk ik nou?) en er later nog eens uitdrukkelijk op te wijzen dat zij het nichtje is van Nurten Albayrak (van dat wanbestuur). Persoonlijk was het immers ook niet bedoeld, want Nebahat mocht zelfs premier worden, 'maar dan wel van Turkije'.


Jan Peter Balkenende drong ons 'onderwerping' op, het was absoluut zo. Van de werkgeversvoorzitter denkt toch iedereen: 'Ik krijg al buikpijn als ik naar Wientjes kijk'. Maxime Verhagen en Jan Kees de Jager 'toeteren' en Stef Blok 'kwebbelt'.


Ambtenaren moesten ook maar eens uitrekenen 'welk deel van de aan Verkeer en Waterstaat gerelateerde kosten toe te rekenen zijn aan niet-westerse allochtonen'.


Wij behoren tot de elite die allochtonen 'heel romantisch 'nieuwe Nederlanders' noemen'. We hadden inderdaad over 'kolonisten', nee beter nog 'moslim-kolonisten' kunnen spreken.


Maar, Geert, je hebt het ook over anderen: mensen in onze samenleving die (evenzeer) verdriet hebben van wat je zegt. Burgers die ten onrechte worden aangesproken. Juist jij weet hoe onveiligheid voelt. Nu je in alle rust weer langs de kant staat: denk eens na over hoe je politiek bedrijft.


Peter Rehwinkel is burgemeester van Groningen en oud-lid van de Eerste en Tweede Kamer voor de PvdA.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden