Late night-ethiek

De IKON heeft woensdagavond laat de serie De tien geboden afgesloten met een fraai gemaakte film van Jos de Putter over het oudtestamentische voorschrift dat misschien wel het meest aan erosie onderhevig is: het gebod tegen de begeerte....

De Putter heeft zijn film de titel gegeven: Noch zijn ezel, en hij gebruikt een ezel, die op eigen kracht spullen vervoert van een schaapsherder in de Pyreneeën naar een lager gelegen dorp, als rode draad tussen drie verhalen over begeerte. Daar zit een diepere gedachte achter. Evenals het tiende gebod heeft de ezel ingeboet aan betekenis. Maar hij is er nog steeds en herinnert ons als levend anachronisme aan een vroeger bestaan. Ook de tocht die hij maakt is symbolisch: van een pastorale naar een moderne(re) wereld.

Een mooie metafoor dus, waarbij je je overigens kunt afvragen of die voor een argeloze kijker geheel valt te doorgronden. Zelf was ik in elk geval erg geholpen met de uitleg op de website van de IKON.

Hoe dat ook zij, de drie verhalen over begeerte hebben elk een bijzondere zeggingskracht. Vertederend is de oude plattelandsvrouw (kennelijk De Putters moeder), die na het overlijden van haar man een brief krijgt van een jeugdvriend. Hij dacht destijds dat ze met hem zou trouwen, en heeft 45 jaar gewacht op een nieuwe kans. Onthutsend is de ondergang van een kledingadviseuse in een Londens warenhuis, die blijkt te lijden aan een manische kooplust. Bizar zijn de activiteiten van de in Toronto gevestigde Mars Society, die met bittere ernst voorbereidingen treft voor de kolonisatie van de planeet Mars. Hier loopt de begeerte over in veroveringsdrang.

Hoe boeiend die verhalen ook zijn, na afloop vraag je je wel af wat de IKON met zo'n film (en met de hele serie) beoogt. Er worden algemene ethische vraagstukken aangesneden, maar de semi-kunstzinnige inslag brengt een grote mate van vrijblijvendheid met zich mee. Het viel me gisteren weer eens op dat het historisch magazine Andere tijden, waarvoor eenzelfde gevaar dreigt, die klip goed weet te omzeilen.

Maar ach, als je dan even optelt hoeveel zendtijd de publieke omroep de komende drie dagen besteedt aan sport (ruwweg 24 uur), dan smelten zulke bedenkingen als sneeuw voor de zon.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2019 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden