Landschap

Mannen die niet met lage stemmen over de oorlog praten, zijn meestal watjes, niet in dienst geweest wegens te smal van borst of platvoeten..

Dit stukje gaat over wij en jullie.

Eigenlijk hou ik niet van praten in termen van wij en jullie, we zijn tenslotte allemaal een grote, warme Cro-Magnonfamilie, maar in tijden van oorlog gaan dingen nu eenmaal over wij en jullie en dat strekt zich uit tot in de onbenulligste details.

De manier waarop jullie mannen over de oorlog praten, is bijvoorbeeld heel anders dan de manier waarop wij vrouwen dat doen. Wij zeggen: 'Nou, dat was wel een aangrijpend stukje hè, gisteren in de krant over die jongens met die bommen.' Jullie zeggen: 'Dat verslag over die 1ste cavaleriedivisie en die pantserregimenten met die Abrams-tanks... Nee jongens, dan was het stuk over de 4de infanteriedivisie toch overtuigender. Waren er trouwens geen betere opnamen van die Apache longbow-gevechtshelikopters te maken?' En daar zetten jullie dan een barse blik bij op en een extra lage stem. Degenen onder jullie die niet met lage stemmen en barse blikken over de oorlog praten, zijn meestal watjes, niet in dienst geweest wegens te smal van borst, platvoeten of andere vage smoezen.

Een tweede scheidslijn loopt tussen wij volwassenen en jullie kinderen. Wij zeggen: 'Natuurlijk deugt dat regime van Saddam Hussein niet, maar Amerika is óók misdadig bezig en de oorlog tegen Irak getuigt op zijn minst van een ongekende hoogmoed, die nooit beloond mag worden.' Jullie, kinderen, zeggen: 'Wie is nou de slechterik en wie de goeierik?'

Het scherpst is de scheidslijn tussen wij Nederlandse heidenen en jullie Nederlandse moslims. Bij die scheidslijn spelen de media een belangrijke rol, bleek zaterdag uit een stuk in NRC Handelsblad. Redacteur Ahmet Olgun (van ons?, van jullie?) had een Amsterdams theehuis bezocht en daar met Nederlandse moslims gepraat over de berichtgeving in de Nederlandse media tijdens de eerste oorlogsweken. Een meneer, Aslan Yildirim, had Ahmet Olgun een Turkse krant laten zien met daarin twee foto's: eentje waarop gevangen genomen Amerikaanse soldaten werden verhoord, en eentje waarop een Irakees stond, volgens de krant een burger, naakt en met machinegeweren op zich gericht. Boven de eerste foto stond: Mag niet van Genève, en boven de tweede: Dit mag wel van Genève. 'Amerikanen hanteren een dubbele standaard', had Aslan Yildirim tegen de verslaggever van NRC Handelsblad gezegd, 'en jullie laten dit bewust niet zien.'

Uit de rest van het stukje bleek wie de meneer uit het theehuis met 'jullie' bedoelde; hij bedoelde de Nederlandse journalisten. Wij, zeg maar. Wij zijn niet betrouwbaar. Wij zijn subjectief.

'Nederlanders houden de schijn op dat ze onpartijdig zijn en Amerikaanse en Britse media zijn de spreekbuizen van hun regeringen', zei verderop in het stukje een andere geïnterviewde, Önder Erad, 25 jaar oud en afgestudeerd aan het hbo in marketing en communicatie: 'De NOS is tegen Saddam. Die vertelt continu dat Saddam door en door slecht is. Tuurlijk heeft Saddam slechte kanten. Maar Bush ook, en dat vertellen ze niet.' Publicist Mohammed Benzakour zei in een interview met HP/De Tijd vorige week iets soortgelijks: 'Voor de NOS is de Amerikaanse propaganda de waarheid.' Waarna Benzakour opmerkte dat hij 'steeds meer mensen' hoorde die het wel eens goed zouden vinden als hier in Nederland een aanslag werd gepleegd.

Het geeft niks dat Aslan Yildirim, Önder Erad en Mohammed Benzakour de speeches van de minister van Informatie van Irak prefereren boven de verslaggeving van NOS of BBC - niemand die zo mooi vertelt dat de Amerikanen in het stof moeten bijten voor de glorieuze en grote leider van het machtige Iraakse heldenvolk. Maar het geeft wel dat ze niet alleen lijken te staan. 80 Procent van de Turken en de Marokkanen in Nederland volgt, aldus NRC, de oorlog voornamelijk via de satellietzenders uit Irak, Turkije en allerlei staatjes in de Golf.

Als dat zo is - en ik heb het nog even nagevraagd: volgens de laatste onderzoeken is het zo - waar baseren jullie dan toch precies die klaagverhalen op? Als jullie naar de Nederlandse televisie hadden gekeken, hadden jullie kunnen horen hoe vaak Amerika ervan langs krijgt. Jullie hadden opgevangen dat de BBC van de Britse regering op zijn kop had gekregen omdat ze te partijdig over de oorlog berichtte - te pro-Iraaks, wel te verstaan. Als jullie de Nederlandse kranten zouden lezen, zouden jullie (tenzij je toevallig net een Telegraaf te pakken kreeg) zien met hoeveel scepsis en verontwaardiging de Amerikaanse acties worden beschreven. Jullie hadden het Algemeen Dagblad kunnen lezen, dat afgelopen zaterdag zijn voorpagina inruimde voor twintig foto's van huilende kinderen, demonstrerende burgers en gewonde soldaten. In bijna alle kranten en weekbladen hadden jullie waarschuwende verhalen kunnen lezen over de Amerikaanse propagandamachine; stukken over Iraakse propaganda heb ik daarentegen nauwelijks gezien.

Jullie zouden eens wat vaker naar ons moeten kijken. Wij vallen, althans wat de berichtgeving over Irak betreft, best mee.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden