Ladies Only en het kippenhok-syndroom

Vijf vrouwen, sigaretten en een fles wijn: de formule van Ladies Only. Levert het interessante televisie op, of alleen maar 'flauwekullerig gekwek'?...

VIER JAAR geleden bracht Frits Abrahams, toen tv-recensent van NRC Handelsblad, een 'lumineus idee' van de BBC onder de aandacht. 'Zet zes intelligente, welbespraakte dames in een kamer', schreef hij, 'en laat ze onafgebroken praten over een thema: huwelijk, werk, school, ouders et cetera. Het gesprek mag soms over alles gaan, en soms over niets (zoals elk goed gesprek), er mag worden gelachen, geschreeuwd en door elkaar gepraat, want de gespreksleidster neemt het leiden niet al te ernstig.' Hij had het over Last Word, het discussieprogramma van Germaine Greer.

Dit seizoen introduceerde RTL 4 Ladies Only, waarin vijf vrouwen met elkaar in gesprek gaan over herfstdepressies, vrouwenvriendschappen, vreemdgaan en de vraag wie thuis het belastingformulier invult. Een gespreksleider ontbreekt. Net als bij Last Word is er sprake van een 'kerngroep', bestaand uit de schrijfsters en columnisten Emma Brunt, Marjan Berk, Bernadette de Wit, Yvonne Kroonenberg, Annemarie Oster en Tineke Beishuizen. Twee of drie vrouwen uit de kerngroep zijn elke week aanwezig, de andere gesprekspartners worden tamelijk lukraak gekozen.

Programmadirecteur Bert van der Veer van RTL 4 ontkent dat de formule van het programma is ontleend aan de BBC. RTL 4 betaalt dus ook geen rechten aan de Britse omroep. 'De inspiratiebron was een aflevering van Catherine, waarin een aantal vrouwelijke columnisten te gast was. We vonden dat zo aardig dat we producent Tévé Holland hebben gevraagd die aflevering uit te bouwen tot een programma.'

Met Ladies Only hoopte Van der Veer een spraakmakend en goedbekeken vrouwenprogramma in huis te halen dat ook in niet-RTL 4-kringen voor enige beroering zou zorgen. Nu de helft van de uitzendingen erop zit, moet hij constateren dat de kijkcijfers met een gemiddelde van driehonderdduizend (210 duizend vrouwen en negentigduizend mannen) achterblijven bij de verwachting. Weliswaar is de laatste weken een lichte stijging waarneembaar, maar die betreft alleen de voetballoze woensdagen. De afdeling Kijk- en Luisteronderzoek van de NOS constateert bovendien dat Ladies Only een groot deel van de mensen die na de voorafgaande 'ware woensdagavond-film' zijn blijven hangen, na tien minuten weer kwijtraakt. Inmiddels is besloten dat de geplande serie wordt afgemaakt, maar of Ladies Only het volgende seizoen terugkomt, is zeer de vraag. De laatste aflevering wordt op 16 december uitgezonden.

'Ik zou het jammer vinden als Ladies Only stopt', zegt Cisca Dresselhuys, hoofdredacteur van het feministische maandblad Opzij. 'Ik roep al jaren dat er zoiets moet komen, sinds ik op de Duitse televisie een erg goed vrouwen-praatprogramma met Alice Schwarzer als gespreksleidster zag. Maar daarin zaten veel politieke vrouwen en het was nogal inhoudelijk.'

Volgens Dresselhuys heeft Ladies Only een hoog 'Lewinsky-sigaar- gehalte'. 'De onderwerpen zijn licht en de gesprekken erg persoonlijk. Er is te veel ego-gebabbel. Ik mis goede, inhoudelijke gesprekken over emancipatie, deeltijdwerk, de verdeling van zorg en arbeid, onderwerpen waarover mannen na twee woorden zijn uitgepraat. Het keukentafelgeklets is wel gezellig, maar ik zou dat zo nu en dan gaarne onderbroken zien door een degelijke beschouwing. Nu is het net of vrouwen alleen maar over zichzelf kunnen kwekken.'

Volgens Bert van der Veer ligt dat aan de vrouwen zelf. 'De regie die wij hebben over de gesprekken in Ladies Only is maar heel gering. Als de vrouwen een onderwerp als het dagboek van Anne Frank aangrijpen om over de relatie met hun moeder te praten, kan ik daar weinig aan doen. Ik vind dat ook prima, sterker: ik vind het lef. We grijpen alleen in als het kippenhok-syndroom toeslaat, als ze te veel door elkaar heen gaan roepen.'

RTL 4-presentatrice Manuela Kemp, die één keer aan Ladies Only deelnam, meent dat de persoonlijke noot juist de kracht van het programma is. 'Als je wilt dat een maatschappelijk onderwerp abstract besproken wordt, kun je net zo goed een paar specialisten rond de tafel zetten. Tegelijk is het voor veel deelnemers moeilijk om in zo'n programma écht intiem te zijn. De roddelbladen rekenen je er meteen op af als je te persoonlijk wordt of iets controversieels zegt.'

Kemp is het met Dresselhuys eens dat het programma een vervolg moet krijgen. 'Een programma als dit heeft tijd nodig. Het is duidelijk in ontwikkeling. Het niveau wisselt nog te veel, de ene week is het veel boeiender dan de andere.'

Van Frits Abrahams mag Ladies Only verdwijnen. 'Ik heb een half uurtje gekeken en zag een hoop flauwekullerig gekwek. Een zwak derivaat van het Engelse origineel. Emma Brunt is wel goed, maar uit de vrouwen om haar heen kwam weinig zinnigs. Ik had niet de indruk dat daar nou het intellectuele vrouwendebat werd gevoerd, zoals bij Germaine Greer wel degelijk het geval was. Daar werd op het scherpst van de snede gediscussieerd over zware onderwerpen, door tamelijk briljante, erudiete en humorvolle vrouwen. Het is jammer dat het idee niet door de publieke omroep is opgepikt.'

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2019 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden