Kwetsbare jongeren

ONGESCHOOLDE jongeren kunnen vaak geen werk vinden, omdat ze sociale vaardigheden missen. Ze hebben onvoldoende discipline, komen te laat en zijn in kleding en gedrag allerminst representatief....

Schuyt heeft ongetwijfeld gelijk. Toch is het maar zeer de vraag of zo'n training het gewenste resultaat - minder werkloosheid onder laag opgeleiden - zal opleveren.

De socioloog zelf wijst op de overbodigheid van deze jongeren in de huidige maatschappij. Voorheen werd van jongs af aan een beroep op hen gedaan. Thuis hielpen ze mee in kinderrijke gezinnen die nog niet de beschikking hadden over wasmachines en geautomatiseerde keukens. Daarna waren ze hard nodig om de fabrieken te bemannen in een snel groeiende industriële samenleving. Op die manier werden laag opgeleide jongeren daadwerkelijk in de maatschappij opgenomen. Wie de gewenste sociale discipline betrachtte, werd ook beloond.

In de huidige maatschappij, waar meer en meer arbeiders worden vervangen door computers, zijn deze ongeschoolden in feite overbodig. Het plan waarmee minister Melkert van Sociale Zaken veertigduizend eenvoudige banen wil creëren, is lovenswaardig, maar brengt hier geen wezenlijke verandering in.

Bovendien is het twijfelachtig of deze jongeren de concurrentie met hun beter geschoolde leeftijdgenoten aankunnen, ook als zij meer sociale vaardigheden hebben. Bij een grote structurele werkloosheid kiezen werkgevers nu eenmaal voor de best geschoolde en meest aangepaste werknemers, ook al is het werk eigenlijk beneden hun niveau.

De macht van het diploma is moeilijk te breken, juist omdat een diploma niet alleen staat voor kennis, maar ook voor discipline, punctualiteit en uithoudingsvermogen. Als ongeschoolden er niettemin in slagen hoger opgeleiden te verdringen, wordt het probleem slechts verschoven.

Ondanks deze bedenkingen is het toch zinvol ongeschoolde jongeren beter toe te rusten voor de arbeidsmarkt. Deze strategie kàn bewerkstelligen dat de last van de werkloosheid niet eenzijdig bij één groep, zoals de allochtone jongeren, terechtkomt. Zo'n poging heeft iets wanhopigs. Maar het echte probleem, de pijnlijke overbodigheid van een grote groep jongeren, is niet op te lossen met één meesterzet.

Daarom rest slechts het moeizame experiment.

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2022 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden