Kwestie van vrije tijd

DE INLEIDING van 24 uur - Hoe Nederland de vrije tijd ontdekt doet het ergste vrezen: een landelijk platform Leisure Management vroeg een journalist een boek te schrijven over 'het bijproduct van de werkweek', oftewel vrije tijd....

Gelukkig heeft het boek van Vrij Nederland-journalist Rudie Kagie niets van een boek-in-opdracht. Kagie zocht naar heden, verleden en toekomst van onze vrije tijd. En het is wonderlijk om te lezen hoe snel de opvattingen daarover in luttele decennia zijn veranderd. Hoe werkgevers doodsbenauwd waren dat hun arbeiders het op een zuipen zouden zetten als ze slechts acht uur per dag, zes dagen per week, hoefden te werken. Hoe de volksverheffing dat moest voorkomen. Hoe een bedrijf als Philips zijn personeel van de wieg tot het graf letterlijk en figuurlijk van de straat hield, en hoe het alternatieve ecotoerisme wel moest floppen.

'We zijn bezweken onder ons idealisme en de paradoxale opdracht die we onszelf hadden gesteld', vertelt oprichter Ben Smeets van Ecotravel in het hoofdstuk over het uit de hand lopen van de toeristenstromen in Europa en de rest van de wereld. 'Kleinschalig ecotoerisme kun je niet bevorderen. Zodra je daarin slaagt, is het daarna ecologisch noch kleinschalig meer.'

Naarmate de werknemer meer vrije tijd kreeg en vooral meer te besteden had, werd de vrijetijdsindustrie big business. Vrije tijd is schaars, en moet dus efficiënt worden besteed. De 'verpretparkisering' van het land is een feit. Kagie oordeelt niet over deze en andere trends, de hippe dertiger die zaterdagavond een lijntje coke snuift (Heerlijk Helder Lijneken) is niet beter of slechter dan de voorzitter van de Reformatorisch Maatschappelijke Unie die op zondag nog ter kerke gaat, ganzenbord speelt met zijn kinderen en principieel geen tv heeft.

Hier en daar dreigen de hoofdstukken wel wat zwaar te leunen op de resumés van eerder verschenen literatuur, maar Kagie weet die teksten op soepele wijze (en met bronvermelding) in te passen. De auteur was bovendien niet te beroerd om in een slapeloze nacht op de fiets te springen om te zien waar in de hoofdstad tussen half drie en vijf uur de lichten nog branden.

Vrije tijd, het lijkt zo heerlijk. Maar duidelijk wordt dat de meesten van ons zich er geen raad mee zouden weten als er niet zoveel werd georganiseerd en gepland. Wie de zeeën van tijd vreest na zijn werkzame leven, kan altijd nog op vut-cursus.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2019 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden