Column

Kwalijk dat Duitse wet handel in hoop toestaat

Geloof is hardnekkig en laat zich niet zomaar misleiden door de feiten. Vooral als je wanhopig bent.

De alternatieve kankerkliniek van Klaus Ross in het Duitse Bracht.Beeld anp

Wat zo hartverscheurend is aan die affaire rond 'Heilpraktiker' Klaus Ross en zijn alternatieve kankerkliniek in Bracht, is het rotsvaste vertrouwen dat zijn patiënten in hem hadden en gek genoeg nóg hebben. Sommigen althans. Dat er drie - en misschien veel meer - kankerpatiënten zijn overleden aan wie Ross een 'glucoseblocker' had toegediend, is voor hen geen reden hun weldoener te laten vallen. Afgelopen weekend kwamen er patiënten aan het woord die het voor hem opnemen. Geen mensen die door zijn behandeling zijn genezen, nee. Zijn die er eigenlijk?

Klaas Tulp, lijdend aan alvleesklierkanker, zegt in Trouw dat hij Ross dankbaar is voor zijn morele steun. Hij 'sluit niet uit dat de behandeling ergens goed voor is geweest', ook al zaaide de kanker verder uit. Dat hij voor de behandeling 9.900 euro moest neerleggen, vindt hij normaal. Op nos.nl zegt Tulp, geschiedenisleraar, dat het hem 'steekt' dat mensen zoals hij worden weggezet als domoren. Hij spreekt over een 'heksenjacht' op de natuurgenezer.

De gezonden hebben ook wel makkelijk praten. Misschien zou ik, als mij de dood was aangezegd, me ook vastklampen aan elk sprankje hoop. Kwalijker is dat de Duitse wet deze handel in hoop toestaat. Dat mensen die geen arts zijn hun doodzieke patiënten aan een infuus leggen en lammerenbloed door hun aderen jagen, of hen korrels van onduidelijke herkomst laten slikken, mag zomaar in Duitsland.

Of Ross een oplichter en geldwolf is, zal de rechter uitmaken. Er zullen vast oud-patiënten en familieleden zijn die van hun geloof zijn gevallen en tegen hem willen getuigen voor de Duitse rechtbank. Nu is Ross slechts een verdachte die dood door schuld ten laste is gelegd. Het valt niet uit te sluiten dat hij zelf oprecht in zijn dwaalleer geloofde.

Intussen lopen er talloze zelfbenoemde kankertherapeuten rond die geen straf krijgen. Ik heb het over die griezels die ons wijsmaken dat kanker een gevolg is van foute gedachten of ontkennen van emoties. Die bijvoorbeeld menen dat je een hersentumor krijgt doordat je 'te veel in je hoofd zit'. Of die vinden dat kanker 'een geschenk' is omdat je ervan kunt groeien, geestelijk; dat 'de kanker je iets wil vertellen'. Heb je al een akelige ziekte, dan krijg je ook nog eens de schuld. Graag zou ik zulke mensen voor de rechter slepen. En ik ben heel benieuwd hoe blij ze zelf zouden zijn met hun kankergeschenk.

Maak van ziekte geen metafoor - Susan Sontag zei het in 1978 al. Of het nu de metafoor van het geschenk is of de gebruikelijke woordkeus van 'strijd' en 'overwinning' bij kanker, het is een onuitroeibare menselijke neiging om onheil een bedoeling toe te dichten. Ook ik zie, als een van de mijnen iets overkomt, een beeld voor me: een dorre boekhouder 'daarboven', die verveeld vinkjes achter namen zet - precies de verkeerde namen.

Ziekte is meestal botte pech, genetische of gewone pech, een uiting van de natuur die net zo weinig intenties heeft met een tsunami als met een tumor. De dood moet zijn loop hebben.

Daarin berusten, dat is nog eens een leerproces. Eigenlijk niet te doen.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden