'Kwaadaardige software NSA op 50.000 netwerken'

De Amerikaanse inlichtingendienst NSA heeft naar schatting 50.000 computernetwerken over de hele wereld besmet met kwaadaardige software die de dienst in staat moet stellen informatie af te tappen. Dat blijkt uit documenten van oud-NSA-medewerker Edward Snowden waarover NRC Handelsblad vandaag schrijft.

Beeld thinkstock

Op een informatiepresentatie die dateert uit 2012, omschrijft de NSA het hacken van computernetwerken en het installeren daarop van zogeheten malware als 'computer network exploration'. Een dergelijk lek werd onlangs aan het licht gebracht in de systemen van de Belgische telecomprovider Belgacom, die bleek te worden afgeluisterd door de Britse geheime dienst GCHQ.

Uit de door NRC bekeken presentatie van de NSA blijkt dat de dienst dergelijke operaties geregeld uitvoert in onder meer China, Rusland, Venezuela en Brazilië. Dankzij de geïnstalleerde software, die op afstand in- en uit te schakelen valt, zou jarenlang onopgemerkt informatie kunnen worden verzameld.

Nederland in elk geval tot 1968 afgeluisterd
Uit de documenten blijkt verder dat de Verenigde Staten Nederland in ieder geval tussen 1946 en 1968 hebben afgeluisterd. Nederland is daarvan niet op de hoogte gebracht, omdat de Amerikanen vreesden dat het de relatie tussen de twee landen zou schaden.

Naast Nederland zijn ook onder meer België, Duitsland en Frankrijk door de Amerikanen afgeluisterd, schrijft de krant zaterdag. Uit het document blijkt volgens NRC niet of het afluisteren na 1968 is gestopt.
'Hoewel ze misschien vermoeden dat ze targets waren voor 1968, zal hun samenwerking met de NSA waarschijnlijk afnemen als dit een publiek feit zou worden', schrijft de NSA.

Het is niet duidelijk wie in Nederland door de Amerikanen werden afgeluisterd, wanneer dat precies was en met welke bedoelingen.
De NSA hield in de jaren waarin Nederland werd afgeluisterd met name het vermeende Sovjet-gevaar in de gaten.

De onthullingen die tot felle internationale reacties hebben geleid, gingen over de afluisterpraktijken door de NSA in het tijdperk na de aanslagen van 11 september 2001. Uit documenten die zijn gelekt door de Amerikaanse klokkenluider Edward Snowden, waar ook NRC uit put, bleek onder meer dat de afgelopen jaren bevriende leiders, diplomaten en telefoon- en internetverkeer van burgers op grote schaal door de NSA in de gaten zijn gehouden.

Reacties in Nederland
D66-Kamerlid Gerard Schouw noemt de berichten over afluisteren in Nederland door de Amerikaanse geheime dienst 'niet heel erg concreet, maar toch wel schokkend. 'Het maakt duidelijk dat de Amerikanen Nederland al heel lang in het oog houden. Ik wil nu van minister Plasterk weten wat hij eraan gaat doen om te weten te komen in welke mate de VS nu actief zijn in Nederland. Ik verwacht dat de Tweede Kamer in januari besluit tot een vooronderzoek ten behoeve van een parlementaire enquête. Dat zou de omvang van de spionage in Nederland in beeld moeten brengen en de rol van inlichtingendiensten AIVD en MIVD.'

PvdA-Kamerlid Jeroen Recourt: 'Deze berichten bevestigen wat we al weten. We zijn benieuwd naar verdere onthullingen. Twee elementen zijn daarbij van belang: in hoeverre zijn de AIVD en MIVD erbij betrokken en wat is de omvang. Van een vooronderzoek voor een parlementaire enquête zijn wij nog steeds geen voorstander. De Commissie van Toezicht betreffende de Inlichtingen- en Veiligheidsdiensten (CTIVD) is al bezig met een onderzoek.'

SP-Kamerlid Ronald van Raak: 'Dit bevestigt wat we al weten: de Amerikanen zijn al heel lang heel actief in ons land. Dat is natuurlijk nog steeds zo, na 1968 is dat niet gestopt. Er is geen enkele reden te bedenken dat dat niet zo zou zijn. Het is onverantwoord dat onze regering daarover blijft zwijgen. Dat komt omdat ze bang zijn voor onze bondgenoten of omdat ze er zelf bij betrokken zijn. Ik krijg steeds meer het gevoel dat het laatste het geval is. Ik wil nu snel van minister Plasterk horen of hij deze verdenking van zich af kan werpen. Hij zegt dat onze inlichtingendiensten zich aan de wet houden, maar dat vertrouwen ben ik verloren.'

D66-Kamerlid Schouw (rechts) in de Tweede Kamer. Beeld anp
Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2019 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden