Kunststof kikkers onder plastic

Twintig jaar geleden was plastic synoniem voor rotzooi en surrogaat. Plastic bloemen aanschaffen, was zonder meer fout. Vandaag de dag worden plastics aangeduid met de meer neutrale term 'kunststoffen', en warempel, plastic tulpen met van die lampjes erin, lopen als een trein, en de tuinstoelen zijn niet aan te slepen....

Van onze verslaggever

René Didde

AMSTERDAM

'Plastics zijn niet meer aso, maar geaccepteerd, gewaardeerd, ja zelfs, compleet gesocialiseerd', zegt prof. dr Anne van der Meiden, voormalig hoogleraar Massacommunicatie en PR aan de Universiteit van Utrecht. Van der Meiden sprak gisteren in Ede op een bijeenkomst ter gelegenheid van het vijftigjarig jubileum van de Nederlandse Federatie voor Kunststoffen (NFK) over het imago van kunststoffen.

De voormalig hoogleraar had speciaal voor de feestelijke gelegenheid onderzoek verricht naar het imago van de kunststoffen. Globaal onderzoek weliswaar, en uiteraard gesponsord door de kunststofboeren, maar toch, heus onderzoek. Op basis van een drie uur durend gesprek met een tiental mensen uit communicatieve beroepen als de marketing, PR en reclame, concludeert Van der Meiden dat het imago van kunststoffen helemaal niet meer negatief is.

'Het milieugezeur is uit. Mensen wennen aan de gedachte dat het plastic bekertje toch niet zo vreselijk is. U bent geen onverbiddelijke vervuiler of crimineel in de ogen van de publieke opinie.' De kunststofindustrie blijkt grote behoefte te hebben aan de opbeurende woorden van Van der Meiden.

Want in een soortgelijk interview met tien mensen uit de kunststofwereld zelf, constateert Van der Meiden een gebrek aan zelfvertrouwen, en hier en daar zelfs ronduit angst. Kritiek van milieu-organisaties op het gebruik van chloor in pvc, toegepast in bijvoorbeeld verpakkingen en kozijnen, heeft de industrie danig in het defensief gedrongen.

Niet nodig, meent de gewezen hoogleraar, thans adviseur inzake PR-vraagstukken. 'Negatieve publiciteit heb je altijd aan jezelf te danken. U moet een beetje minder zeuren en wat meer het podium durven betreden.' De branche moet zich collectief presenteren, en daarbij niet alleen klinkende resultaten als stijgende recyclingspercentages melden, maar ook negatieve zaken als de chloor-kwestie niet verdoezelen, vindt Van der Meiden.

Had de zaal, gevuld met plastic-fabrikanten, net een beetje moed gevat, de ruggen gerecht en de kinnen naar voren gestoken, of de communicatie-geleerde orakelt: 'U lijdt onder narratieve incompetentie.' Dat betekent dat de plasticbranche 'niet de kunst meester is het hele verhaal te vertellen aan verschillende groepen mensen, op verschillende niveaus en op verschillende toonhoogte', aldus Van der Meiden. 'Eenmalig heeft de branche zich in de Libelle gepresenteerd, maar dat was slechts een strovuurtje'.

Geknakt zakken de industriëlen terug in de schouwburgstoelen. Maar de hoogleraar is nog niet klaar. De organisatiegraad van de branche is te laag. De vijftigjarige NFK telt slechts 320 leden, terwijl de branche bestaat uit meer dan 1200, voor het merendeel kleine bedrijven.

'De branche is een kruiwagen met diverse soorten kikkers die de neiging hebben er uit te springen. De branche ontbeert de noodzakelijke we-feeling.' Van der Meiden heeft echter een oplossing. 'De kikkers moeten een tijdlang, onder lichte verdoving, afgedekt onder ordinair plastic en goed bewaakt in de rijdende kruiwagen worden gehouden.'

De vraag is of dergelijke narratieve kunsten en fratsen, min of meer opgehangen aan onderzoek, de kunststofbranche verder helpt. De NFK verrichtte zelf ook - al weer globaal - onderzoek, maar dan onder 58 'opinieleiders en sleutelinformanten' bij onder meer dagbladen, vakbladen, ministeries, maatschappelijke groeperingen en onderzoeksinstituten, en onder 25 mensen uit de kunststofbranche zelf.

Uit die rondgang blijkt dat de journalisten van dagbladen, de afnemers van kunststofprodukten en de overheid niet vinden dat het publiek kunststoffen volledig heeft geaccepteerd. Maatschappelijke groeperingen denken dat het publiek een negatieve indruk van kunststoffen heeft. Ook onderzoekers, afnemers en onderwijzers zijn min of meer die mening toegedaan.

Zelfs op grond van dit soort gebrekkig onderzoek valt over de vraag hoe aso plastic is dus nog wel te twisten. In elk geval staat vast dat de kunststofbranche nog niet verlost is van het geworstel met het imago, of dat nu positief is, of negatief.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden