Kunstige Casanova met flair

Een bloedmooie Casanova, maar wel een die blijft binnen de grenzen van het betamelijke.

Casanova, door Toneelgroep De Appel, regie Aus Greidanus sr., Appeltheater, Scheveningen, 14/12


Daar t/m 31/5 toneelgroepdeappel.nl


Mensen bedriegen is niet moeilijk, mensen willen worden bedrogen. Casanova weet dat en dankt er een leven vol rijkdom, vrouwen en verre reizen aan. Bij Toneelgroep De Appel zegt Casanova (in de gedaante van Aus Greidanus jr.) het zelfs letterlijk, na zijn zoveelste verovering. Waar het om gaat: vertel ze altijd wat ze willen horen en ze vallen als een blok voor je.


Ook het artistiek team van De Appel lijkt deze woorden ter harte te hebben genomen. Wat wil het Appelpubliek graag zien? Spectaculaire theatermarathons zoals Tantalus, Tuin van Holland en Herakles. Dus wat geven we ze? Opnieuw vijf en een half uur spektakeltoneel, ditmaal over het leven van de 18de -eeuwse avonturier Casanova.


De Appel verleidt het publiek graag met een oogverblindende aankleding. Ook nu. Het decor van Guus van Geffen bestaat uit een theaterzaal vol water, waarboven de tribunes zweven. Er wordt gespeeld op vlonders en balkons. Daarnaast zijn er de wonderschone jurken, mantels en andere kostuums uit het atelier van Marrit van der Burgt, waardoor Casanova een aantrekkelijk plaatjesboek is geworden.


Aus Greidanus sr. regisseerde, de laatste keer voordat Arie de Mol hem als artistiek leider opvolgt. Samen met schrijver Jules Terlingen en dramaturg Alain Pringels selecteerde hij scènes uit de omvangrijke memoires van Casanova. Een duidelijke thematische lijn is in die selectie niet te ontdekken. We zien bijvoorbeeld niet de gangbare interpretatie: de oude, inmiddels impotente vrouwenverslinder kijkt terug op zijn leven. Maar een bravere, min of meer chronologische opeenvolging van veroveringen, avonturen en kostuumwissels.


Er zijn drie delen. In de pauzes dineert het publiek in de diverse foyers. In deel één ontsnapt Casanova uit de gevangenis in Venetië en vlucht hij Europa in. Deel twee is vooral een catalogus van romances. Het laatste deel toont een oudere Casanova, bij wie niks meer lijkt te lukken.


Greidanus jr. staat al die tijd op het toneel. Hij speelt de titelrol behendig, met een passende flair en een eigengereide oogopslag die niet gaat irriteren. Dat is knap met een personage dat vijf uur lang nauwelijks ontwikkeling lijkt door te maken.


De rest van het Appel-ensemble, aangevuld met een handjevol stagiairs, leeft zich uit in de vele dubbelrollen. De markiezinnen, hertogen, actrices, mevrouwen en alle anderen die Casanova op zijn tour door Europa tegenkomt, zijn vet aangezette karikaturen. De ene beter geslaagd dan de andere. Mooi zijn bijvoorbeeld Hugo Maerten in uitzinnige travestie als de kluchtige Markiezin d'Urfe en een gereserveerde Saskia Mees als Casanova's autoritaire moeder: 'Die pruik, die is niet goed.'


Onzin, want die pruik van Casanova is fantastisch. Net als de honderd andere pruiken die voorbijkomen, gemaakt door Sara Meerman. Kunststukjes zijn het, stuk voor stuk.


Maar, hoe prachtig het ook allemaal is, dat water, de drijvende koetsen en de korsetten, uiteindelijk gaat ook schoonheid vervelen. Zeker als het moet verhullen dat het vertelde verhaal angstvallig aan de oppervlakte blijft. Dat is hier het bedrieglijke: Casanova is bloedmooi, maar erg veilig theater. In tegenstelling tot de hoofdpersoon blijft regisseur Greidanus sr. netjes binnen de grenzen van het betamelijke. Er valt geen onvertogen woord, geen valse noot of ook maar een naakte schouder.


Zijn laatste regie bij de groep had spannender gekund. Dat is geen reden niet te gaan kijken, want wie laat zich niet graag inpakken door pracht en praal?

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden