KUNSTAGENDA BUITENLAND

Kunst en vrijheid/Antifascisme, oorlog en bevrijding in Europa, 1925-1945: rond dit thema 250 werken van meesters als Picasso, Beckmann, Ernst, Klee, Chagall, Dalí, Kokosjka, Léger, Guttuso, Manzù, Balla, Vedova....

ITALIE

De expositie Japan vóór het Westen: 4000 jaar kunst en eredienst, is tot en met 15 januari te zien in het Palazzo delle Esposizioni, Rome.

Etsen van grote meesters van de 16de tot de 18de eeuw, met werk van onder anderen Rembrandt, Dürer, Goya en Tiepolo, tot en met 30 december in Galleria Salamon, Turijn.

De Italiaanse figuratieve schilderkunst 1956-1968, tot en met 7 december in Forni Tendenze e Scultura, Bologna.

Nog tot en met 26 november sculpturen van Henry Moore (Fondazione Cini, Venetië) en 'dozen' van de Nederlander Martin Hiddink (Galleria Nuova Icona, Venetië).

Ontdekt: twee incunabelen (uit 1492 en 1506) van het wetboek van 1231 van keizer Frederik II, koning van Sicilië. Deze en ruim 150 andere middeleeuwse wetboeken van de achthonderd jaar geleden geboren monarch zijn tot en met 8 januari tentoongesteld in Palazzo Giustiniani, Rome.

Archeologisch nieuws:

* Op het forum van Nerva, een van de keizerfora in Rome, zijn opgravingen begonnen.

*Het museum van pre- en protohistorie in Manciano (Toscane) is uitgebreid en grondig gemoderniseerd.

* Het Museo Civico in Gangi (Sicilië), dat een belangrijke archeologische collectie bezit en nauwelijks toegankelijk was, is na zijn verhuizing naar Palazzo Sgadari heropend.

* Het archeologisch museum van Bologna is als een van de eerste Italiaanse musea te 'bezoeken' via Internet.

GROOT-BRITTANNIE

In het Londense Covent Garden dirigeert Esa-Pekka Salonen Hindemiths Mathis der Maler (de nieuwe enscenering is van Peter Sellars) nog op 20, 22, 28 november en op 1 en 6 december.

In Waddington Galleries (11 Cork Street) in Londen Of the Human Form: moderne sculpturen van onder anderen Matisse, Picasso en Rodin tegenover hedendaagse van Louise Bourgeois, Antony Gormley en Bruce Nauman. Van 22 november tot en met 22 december.

De Tate Gallery Liverpool is in Home and away op zoek naar 'Britishness' in de Britse kunst aan de hand van het werk van Walter Sickert, Jacob Epstein en Henri Gaudier-Brzeska, maar ook van Bacon, Hockney, en Gilbert and George. Van 25 november tot eind februari.

Engeland's National Trust, het staatsfonds dat cultureel erfgoed aankoopt en beheert, bestaat honderd jaar. Daarom vanaf 21 november een eenmalige tentoonstelling van het bezit van dit fonds in The National Gallery in Londen. Werken van onder anderen Titian, Velázquez, Murillo, Rembrandt en Breughel. Tot en met 10 maart.

Op 16 oktober 1834 verwoestte een brand het Palace of Westminster in Londen. Alleen de Westminster Hall werd gespaard. De kunstschatten die niet door brand verwoest werden, zijn tot en met 14 januari tentoongesteld in het British Museum in Londen.

Van 15 tot 21 november in Olympia Londen de jaarlijkse herfstbeurs Fine Art and Antiques Fair.

In de Serpentine Gallery in Londen bronzen beelden en abstracte schilderijen van William Turnbull. Van 15 november tot en met 7 januari.

Met de tentoonstelling Dynasties: Painting in Tudor and Jacobean England 1530-1630 presenteert de Tate Gallery (Millbank) in Londen ruim honderd schilderijen, sculpturen, werken op papier en wandkleden uit deze periode. Tot en met 7 januari. Tot en met 3 december in de Tate Gallery ook werk van kunstenaars die genomineerd zijn voor de Tu er-Prize 1995. Op 28 november wordt de winnaar bekend gemaakt.

In het Londense Royal Opera House Covent Garden een serie voorstellingen van Paul Hindemiths Mathis der Maler. Het is waarschijnlijk de enige nieuwe produktie van deze opera in de hele wereld. Dirigent is de de Fin Esa-Pekka Salonen. Peter Sellars, die met de ontwerper George Tsypin in Amsterdam voor een knappe maar omstreden, 'Californische' Pelléas-enscenering tekende, werkt ook hier met Tsypin. Solisten zijn Alan Titus, Christiane Oelze en vele anderen. Nog op 20, 22, 28 november en op 1 en 6 december.

Nooit eerder geëxposeerd werk van David Hockney maakt deel uit van een retrospectief van werken op papier dat de Royal Academy of Arts (Piccadilly) in Londen wijdt aan deze gevierde Engelse kunstenaar. Tot en met 25 januari.

OOSTENRIJK

Het nieuwe-muziekfestival Wien Modern eindigt 23 november in het Weense Konzerthaus met Schönbergs oratorium Die Jakobsleiter onder leiding van Michael Gielen. John Bröcheler zingt de partij van Gabriel.

De Weense Kunsthalle wijdt een retrospectief aan de Amerikaanse Dara Birnbaum, een van de meest toonaangevende media-kunstenaars van dit moment. Behalve bekend ook nieuw werk: Erwartung, een installatie gebaseerd op de gelijknamige opera van Schönberg. Tot en met 19 november.

In de serie tentoonstellingen in de Kunsthal in Wenen met als thema 'kunst en nieuwe media' een retrospectief (video's, installaties, en ontwerpen voor boeken) van de Amerikaanse kunstenaar Gary Hill. Tot en met 19 november.

In perfect harmony, die eerder in het Van Gogh Museum in Amsterdam te zien was, is nu te zien in de Kunstforum Bank Austria in Wenen. Zeventig schilderijen van Van Gogh tot Mondriaan bijeengebracht vanwege de lijst. Tot en met 26 november.

SPANJE

In Museo Nacional Centro de Arte Reine Sofia in Madrid tot en met 9 januari driehonderddertig tekeningen van Modigliani uit de collectie van zijn mecenas Paul Alexandre.

Georges Rouault was een van de schilders uit het Franse expressionisme die zich vooral liet inspireren door religie. De Fundación Juan March (Castello 77) in Madrid heeft tot en met 14 januari een tentoonstelling met vijfendertig doeken van Rouault, afkomstig uit particuliere verzamelingen.

NEW YORK

Correspondances geeft een overzicht van het soms ongrijpbare werk van beeldend kunstenaar Marcel Broodthaers, uit de periode 1963 tot 1975. Tot en met 24 november bij galerie David Zwirner (43 Greene Street). Met Broodthaers' karakteristieke eierdoppen, mosselschelpen en wijnflessen, aangevuld met een diashow en film.

Nieuwe beelden, schilderijen en etsen van de 78-jarige surrealist Leonora Carrington in gallerie Brewster (41 West 57th Street). Tot en met 19 december.

Gallinero is Spaans voor kipperen, en tevens de naam van Victoria Civera's expositie bij Elga Wimmer (560 Broadway, ter hoogte van Prince Street). De schilderes heeft haar interesses verlegd richting beeldhouwwerken en installaties. Tot en met 29 november.

'Adam en Eva' vormen het terugkerende thema in het werk van beeldend kunstenaar Carrie Mae Weems, die het bijbelse koppel ditmaal in Afrika situeert. Geen plek is onbenut gelaten in de expositieruimte in het Museum of Modern Art (11 West 53rd Street), waar romantiek, ras, geslacht en gratie onlosmakelijk verbonden zijn met de zondaars van weleer. Tot en met 1 januari.

Niet bekend

Het Solomon R. Guggenheim Museum (1071 Fifth Avenue) in New York wijdt een retrospectief aan beeldend kunstenaar Claes Oldenburg, pop art-vertegenwoordiger uit de jaren zestig. An Anthology, tot en met 13 januari.

Het Metropolitan Museum of Art heeft werken van Francisco Goya (tekeningen en schilderijen) op chronologische wijzetentoongesteld. Tot en met 31 december.

The Asia Society voelt zich soms een van de best bewaarde geheimen van New York. Maar het museum aan 725 Park Avenue hoopt uit de schaduw van de culturele giganten te treden met de expositie World Seen and Imagined: Japanese Screens from the Idemitsu Museum of Arts, een zeldzame verzameling Japanse schermen daterend van de vijftiende tot begin negentiende eeuw. Tot 7 januari.

ZWITSERLAND

De Opera van Basel speelt op 26 en 28 november Hans-Werner Henze's Boulevard Solitude.

De Londense School - waartoe schilders als Francis Bacon, Lucian Freud, Frank Aerbach en Leon Kossoff worden gerekend - onderscheidt zich door figuratieve, realistisch-expressionistische schilderkunst. Musée des Beaux-Arts in Lausanne toont tot en met 4 februari werk van deze Britse schilders, vanaf vandaag.

In Kunsthaus Zuéich 100 Jahre Kino: Illusion, Emotion en Realität. De zevende kunst (film) op zoek naar de andere zes. Parallelen worden getrokken met werken van Balla, Duchamp, Giacometti, Goya en vele anderen. Tot en met 25 februari, vanaf vandaag.

Kunstmuseum Basel, dat al sinds 1914 in het bezit is van het familieportret Mit Turban und Fahne van de Dordrechtse schilder Aelbert Cuyp, stelt het doek na jaren van restauratie weer tentoon. Tot en met 11 februari, vanaf zondag.

In Centre d'Art Contemporain (10, Rue de Vieux-Grenadiers) in Genève tot en met 17 december sculpturen en installaties van Waltercio Caldas en megafoto's en video's van Beat Streuli.

Veel kunstenaars gebruiken kindertekeningen als inspiratiebron. Op de tentoonstelling Mit dem Auge des Kindes in het Museé des Beaux-Arts in Bern is werk te zien van onder anderen Matisse, Picasso, Klee, en

Kandinsky. Tot en met 26 november.

FRANKRIJK

In Musée Condé in het kasteel van Chantilly een expositie van Italiaanse tekeningen uit het Institut de France. Met werk van Pérugin, Filippino Lippi en Michel-Ange. Tot en met 8 januari.

Een retrospectief van Jean Dubuffet, grondlegger van de Art Brut, in Halle Saint-Pierre (Rue Ronsard 2) in Parijs. Tot eind juni.

In het Théâtre de la Madeleine in Parijs is voor onbepaalde tijd de toneelbewerking te zien van Ingmar Bergman's film Scènes uit het huwelijk.

Michel Plasson dirigeert in de Opera van Toulouse een nieuwe produktie van Poulencs Dialogue des Carmélitesses, op 19, 21, 23, 24 en 26 november.

Schönberg's opera Moses und Aron, uitgespeeld in het Amsterdamse Muziektheater, is zaterdag in een enscenering van Herbert Wernicke te zien in het Parijse Châtelet, met de tenor Philip Langridge (Aron) en spreekzang-bariton Ake Haugland (Mozes).

De Parijse Opéra-Bastille speelt Tsjaikovski's Evgeni Onegin in een nieuwe enscenering van Willy Decker. Met Solveig Kringelborn, Randi Stene, Anthony Michaels-Moore en Franco Farina, nog te zien op 17 en 22 november. Herhalingen in maart en april.

In de Opéra Bastille in Parijs het ballet Romeo and Julliet in de choreografie van Noerejev. Voorstellingen op 20, 25, 27 en 28 november en op 1 december.

In het Grand Palais in Parijs een tentoonstelling over Sérinde, met kunst uit de streek langs de zijderoute, tussen India en China. Tot en met 19 februari.

Van de twaalfde tot en met de veertiende eeuw was Limoges een centrum van emaille-bewerkers. Het Louvre in Parijs presenteert zijn collectie emaille en die van het Newyorkse Metropolitan Museum of Art, tot en met 22 januari in de Napoleonzaal.

Op de vijfde etage van Centre Georges Pompidou in Parijs tot en met 12 februari Féminin - Masculin, le sexe de l'art: vijfhonderd schilderijen, sculpturen, video's en foto's, geïnspireerd door dit thema.

Design, naissance d'une collection, tot en met 3 december in Musée d'Art Moderne (La Terrasse 42000) in Saint-Etienne.

De expositie Soyons sérieux... in het Musée d'Art Moderne Villeneuve d'Ascq geeft een beeld van kunst uit de jaren tachtig en negentig. De tentoonstelling is samengesteld uit de collecties van de Franse regionale kunstinstellingen. Met werk van Acconci, Bazile, Boltanski, Cragg, Dokoupil, Koons, Naumann, Ozone, Vilmouth, Woodrow en vele anderen. Tot en met 14 januari.

In het oude tolhuis (1a Rue du Vieux-Marché-aux-Poissons) in Straatsburg een tentoonstelling over de Arte Povera en een van haar belangrijkste vertegenwoordigers, Emilio Prini. Tot half januari.

BELGIE

Stefan Soltesz en regisseur Götz Friedrich leiden bij de Vlaamse Opera in Antwerpen een nieuwe produktie van Korngolds opera Die tote Stadt. Het koor en een grote cast (met William Cochran, Cynthia Markis, David Pittman-Jennings) wandelen op 21, 24, 26, 29 november en 2 december door Korngolds 'mysterieuze stad Brugge'. Herhalingen van 9 tot en met 20 december in Gent.

Bill T. Jones/Arnie Zane Dance Company is met Still/Here op 23, 24 en 25 november in DeSingel in Antwerpen.

Het Zweedse Cullberg Ballet staat op 25 november met Giselle van voormalig huischoreograaf Mats Ek in de Vlaamse Opera in Gent.

De Oud Sint-Jan in Brugge heeft van 18 november tot en met 7 januari recente sculpturen in huis van Britse kunstenaars. Onder anderen met Tony Cragg, Richard Deacon en David Nash.

In het Museum voor Fotografie in Antwerpen een overzichtstentoonstelling van fotograaf Paul Huf. Tot en met 28 januari.

Vijftig jaar na het overlijden van schilder en tekenaar Alfred Ost, presenteert het AMVC (Minderbroederstraat 22) in Antwerpen een selectie uit de eigen verzameling. Tot en met 12 januari.

Galerie In Situ (Arbeidstraat 106-108) in Aalst toont tot en met 24 december werk van Dario Urzay.

Hollandia herneemt La Musica 2 van Marguerite Duras in een regie van Johan Simons. Van 22 tot en met 25 november in de Minard Schouwburg in Gent.

De Schönbergtrilogie van de Brusselse Munt, met Klaus-Michael Grübers enscenering van Erwartung en de nieuwe choreografie van Anne Teresa De Keersmaeker op Verklärte Nacht is nog te zien op 19, 20, 22, 24 en 26 november.

In Deweer Art Gallery (Tiegenstraat 6a) in Otegem tussen Gent en Kortrijk een tentoonstelling van zeven schilderijen en een sculptuur van de Duitse kunstenaar Gerhard Merz die kunst terug wil voeren tot beeldende middelen als maat, kleur en licht. In de bovengalerie Britse Pop Art. Beide tentoonstellingen tot en met 10 december.

Op 11 april 1934 werd het paneel van de Rechtvaardige Rechters van het beroemde veelluik De aanbidding van het Lam Gods van de gebroeders Jan en Hubert Van Eyck ontvreemd, en is sindsdien nog steeds zoek. Het Centrum voor Kunst en Cultuur St Pietersabdij in Gent gaat met de expositie De stoutmoedige diefte van het Lam Gods in op de wereldwijde aandacht die aan deze onopgehelderde kunstroof is besteed. Tot en met 7 januari.

In de tweede helft van de negentiende eeuw oefende Brussel een grote aantrekkingskracht uit op Nederlandse schilders. In het Museum voor Moderne Kunst in Brussel geeft de tentoonstelling Brussel Kunstenaarskolonie, Nederlandse schilders 1850-1890 een beeld van het werk van deze Brusselse Nederlanders. Tot en met 10 december.

Het Koninklijk Museum voor Midden-Afrika in Tervuren (afslag ring Brussel) toont zijn schatten: honderden kunstvoorwerpen uit Midden-Afrika. Tot en met 25 november.

LUXEMBURG

De laatste grote tentoonstelling die Luxemburg als 'Culturele Hoofdstad' 1995 inricht is Main Stations. De rij van dertien namen van exposanten is indrukwekkend: Barnett Newman, Jackson Pollock, Joseph Beuys, Marcel Broodthaers, Yves Klein, Andy Warhol, Sol LeWitt, Jasper Johns, Robert Ryman, Frank Stella, Jannis Kounellis, Bruce Nauman, en Lawrence Weiner. Tot en met 3 maart in Casino Luxembourg, vanaf zaterdag.

DUITSLAND

Een groot overzicht van de prenten van de Britse tekenaar William Hogarth (1697-1764) in het Kupferstich-Kabinett, Güntzstrasse 34 in Dresden. Tot en met 2 februari.

In het Altes Museum (Am Lustgarten 10178) in Berlijn meer dan dertig bronzen beelden uit de vijftiende tot achttiende eeuw, Von allen Seiten schön. Tot en met 7 januari.

Het theater van Detmold brengt Rameau's zelden gespeelde opera Le mariage de Platée in een nieuwe (Duitstalige) produktie op 24 november, met herhalingen verder in het seizoen.

Nieuwe schilderijen van Emil Schumacher in galerie Hans Strelow, Luegplatz 3 in Düsseldorf. Tot en met 6 januari.

De Amerikaanse danseres Loïs Fuller was een symboolfiguur voor Jugendstil-kunstenaars. In Villa Stuck in München een tentoonstelling met werken waarvoor Fuller model stond. Tot half januari.

Een retrospectief van Malewitz in het Ludwig Museum in Keulen. Tot en met 28 januari.

Humperdinck's sprookjesopera Hänsel und Gretel is op 21 en 22 november in een nieuwe produktie te zien in het theater van Wittenberg. Ook de Opera van Heidelberg brengt een nieuwe enscenering. Te zien op 18, 20, 22, 25 en 27 november.

Martin Sieghart en de oude meesterregisseuse Ruth Berghaus leiden in Leipzig een nieuwe produktie van de 'opera onder de operettes', Die Fledermaus van Johann Strauss. Première op 25 november, herhalingen verder in het seizoen.

Vandaag, zaterdag en zondag in de KöhlMesse in Keulen nog de internationale kunstmarkt Art Cologne.

In de Staatsgalerie moderner Kunst (Prinzregentenstrasse 1) in München schilderijen en grafiek van de Weense modernist Max Oppenheimer (of wel MOPP). Tot en met 21 januari.

De Opera van Keulen produceert een nieuwe Zauberflöte van Mozart, op 17, 19, 23 en 29 november.

Johannes Schaaf regisseert een nieuwe produktie van Verdi's Simon Boccanegra in de Opera van Stuttgart. Voorstellingen op 18, 26 en 30 november.

De sopraan Roberta Alexander zingt in de Opera van Bremen vanaf 19 november in een nieuwe produktie van Mozarts Die Entführung aus dem Serail. Herhalingen op 21 en 30 november en verder in het seizoen.

Boris Michajlov is een Russische kunstenaar die zich in de jaren zeventig heeft toegelegd op conceptuele fotografie. Portikus Frankfurt am Main toont werk van Michajlov van de laatste dertig jaar. Tot en met 3 december.

In het museum voor Moderne Kunst in Frankfurt Change of Scene VIII, de achtste in een serie tentoonstellingen met dit keer werk van Beat Streuli, Ilya Kabakov, Thomas Ruff en Gerhard Richter. Tot en met 14 januari.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden