Column

Kunnen coco's ook giftig worden?

Als het woord coco wordt gebruikt zonder de toevoeging Chanel denken Nederlanders inmiddels aan een nieuwe financiële pestepidemie. Als de ambtenaren het schrijven van de wetgeving moeten overlaten aan bankiers van ING kan het niet deugen.

Aandelen en obligaties uit 1985, toen coco's ook al bestonden Beeld ANP

Coco staat voor contingent convertible bonds. Dat riekt naar een financiële innovatie die alleen wiskundige bollebozen begrijpen. Maar de eerste de beste alfa-ambtenaar zou het volgens ingewijden probleemloos kunnen bevatten.

Coco's zijn in gewoon Nederlands converteerbare obligaties die al in na-oorlogse economieboekjes werden uitgelegd als obligaties die door beleggers konden worden omgewisseld in een vast aantal aandelen. Dat deden die beleggers als de aandelen meer waard werden dan de obligaties en het dividend hoger was dan de rente.

Coco's zijn daar een spiegelbeeld van. Die worden niet omgezet in aandelen als het goed gaat maar juist als het slecht gaat. Dat moment breekt aan als het kernvermogen van de bank onder een bepaalde drempel daalt. Op dat moment wordt het vreemde vermogen (obligatieschuld) omgezet in eigen vermogen (aandelenkapitaal). Dit betekent dat de solvabiliteit verbeterd.

Na de crisis werd banken te kennen gegeven de kapitaalbuffers te verhogen omdat die onvoldoende waren om de eerste de beste bankrun te weerstaan. Alleen viel dat niet mee. Banken kunnen winst inhouden maar dat is een tijdrovend proces. Ze kunnen ook nieuwe aandelen plaatsen maar dat leidt tot verwatering van het aandelenkapitaal, wat beleggers niet leuk vinden.

De coco was een uitkomst. Het kapitaal dat met die leningen werd binnengehaald mocht bij het kernvermogen of de buffer worden meegeteld. En beleggers waren eveneens enthousiast. Zij kregen een hoge rente - 5,5 tot 7 procent - in ruil voor het risico dat ze ooit met aandelen zouden worden opgezadeld als de bank in problemen kwam.

In 2009 werden de eerste coco's geplaatst. Een jaar later kwam de Rabobank ermee in Nederland. En nu is het een miljardenmarkt. In China, waar veel banken hun buffers moeten versterken vanwege slechte vastgoedleningen, werd in 2014 voor 60 miljard dollar (55,6 miljard euro) aan coco's geplaatst.

Coco's zijn niet ingewikkeld, maar wel gevaarlijk. Ze kunnen zelfs even giftig worden als de rommelobligaties waarin bankiers insolvabele hypotheken herverpakten, die zij over de hele wereld verhandelden en die een systeemcrisis veroorzaakten. Net als in de zogenoemde rommelhypotheken beleggen banken in elkaars coco's. Indien een systeembank zo in problemen komt dat zij obligaties moet omzetten in aandelen kan dat als een rode lap op een stier werken. Niet alleen kan het vertrouwen in die bank wegvallen, ook kan de hele cocomarkt onderuitgaan.

De ingewijden kunnen ze onschuldig vinden, de buitenstaanders, die de gifbeker moeten leegdrinken, weten beter.

Reageren?
p.dewaard@volkskrant.nl

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@volkskrant.nl.