Kroonprinsen van het veldrijden

Het veldrijden is in de ban van het duel tussen Mathieu van der Poel (21) en Wout van Aert (22). De Nederlandse lefgozer met het sublieme koersinzicht en de wilskrachtige Vlaming. Eind januari strijden ze om de wereldtitel.

Nederlands kampioen Van der Poel en wereldkampioen Van Aert gaan nek-aan-nek.Beeld belga

Het moet frustrerend zijn, voor een veldrijder met zijn statuur. Kevin Pauwels (32), toch een tweevoudig winnaar van de wereldbeker, haalt dit seizoen hooguit derde plaatsen. Het wedstrijdpatroon is telkens hetzelfde: na enkele ronden verdwijnen zijn kwelgeesten uit het zicht, de ex-wereldkampioen Mathieu van der Poel (21) en Wout van Aert (22), de regerend wereldkampioen.

De jonge twintigers uit Nederland en Vlaanderen domineren het veldrijden volledig. Waar zij aan de start verschijnen, rest voor de overige deelnemers de rol van figurant. De enige spanning is die van hun onderlinge wedijver.

Gisteren in Heusden-Zolder, Belgisch Limburg, werd de Vlaming Pauwels weer derde. Maar dit keer ontbrak Van der Poel zowaar in het tweetal dat hem vooraf ging. Van Aert won met veel machtsvertoon, op ruime afstand gevolgd door zijn landgenoot Laurens Sweeck.

Adembenemende gevechten

Van der Poel, die als veertiende eindigde, was ontgoocheld. In het gedrang na de start werd hij in de hekken gereden en raakte zijn schoen beschadigd. De wissel kostte hem veel tijd. In de laatste ronde reed hij lek en gaf hij zijn aspiraties voor een podiumplek op. Zelfs zijn broer David stak hem nog voorbij.

Zijn teleurstelling was verklaarbaar. In de afgelopen weken overtroefde hij steevast zijn grote rivaal en generatiegenoot: in Overijse, in Namen, in Antwerpen en afgelopen vrijdag nog in Diegem. De tussenbalans in overwinningen staat nu 14-11 in zijn voordeel, met ook nog de aantekening dat hij het begin van het seizoen miste door operaties aan zijn knieën na valpartijen.

De tweestrijd leidde onlangs tot wat gemor. De koers zou te voorspelbaar zijn geworden. Maar de kritische geluiden lijken ineens weer geluwd. De laatste wedstrijden leverden adembenemende gevechten op die pas in de laatste ronde werden beslist.

Wereldkampioen Van Aert.Beeld Freek van den Bergh

Circusartiest versus krachtpatser

Mathieu van der Poel is de lefgozer op wielen. Hij maakt sprongen op heuveltoppen en bruggen en manoeuvreert dan zijn fiets als een motorcrosser dwars tussen de benen. Vorig jaar tuimelden de Vlaamse commentatoren bijna uit hun stoel van verbazing toen hij in Overijse een glibberige helling op zijn klikschoenen omlaag schaatste.

In de binnenkort op de Vlaamse televisie uit te zenden documentaireserie Kroonprinsen over de aanstormende veldrittalenten, is te zien hoe hij een wheelie maakt en op één wiel een helling van 15 procent op fietst - Peter Sagan lijkt niet langer de enige circusartiest in het peloton.

Wout van Aert heeft een minder spectaculaire stijl. Hij dwingt ontzag af door zijn enorme vermogen en niet kapot te krijgen wil om te winnen. Hij lijkt mentaal net een streepje stabieler dan zijn grote concurrent.

Bij het vorige WK, in Heusden-Zolder, raakte Van der Poel na een val met zijn schoen bekneld tussen de spaken in het wiel van de Vlaming en ging Lars van der Haar ervandoor. Van der Poel liet het kopje hangen, maar Van Aert weigerde te capituleren en wist Van der Haar te achterhalen. In Namen gaf de wereldkampioen ook niet op, toen hij twee keer onderuit ging op een vettig talud en ook nog eens met zijn stuur verstrikt raakte in reclamedoeken.

In koersinzicht moet hij het dikwijls afleggen tegen Van der Poel. Toen de twee telkens weer samenkwamen in Namen, besloot de Nederlander zich te sparen voor de laatste ronde - hij had geen superdag, hij voelde dat Van Aert deze dag wel eens de betere zou kunnen zijn.

Maar op de laatste korte venijnige helling sprintte hij voluit naar boven, waar de Belg even de voet aan de grond moest zetten. Een dag eerder had hij hem in de Scheldecross in Antwerpen ook al afgetroefd door als eerste de laatste zware zandstrook op te rijden; het bleek de beslissing.

Vos en Boom

Nog geen anderhalve week na haar rentree in het veldrijden is al duidelijk geworden dat Marianne Vos de te kloppen favoriet zal zijn tijdens het WK, 28 januari in Bieles, Luxemburg. Tijdens de eerste cross in Antwerpen eindigde ze nog als vierde, maar vrijdag in Diegem en maandag in Heusden-Zolder ging de zevenvoudig wereldkampioene als eerste over de finish.

De rentree van voormalig wereldkampioen Lars Boom bij de herenelite resulteerde maandag in de elfde plaats.

Minimale verschillen

Wie straks de beste zal zijn, eind januari op het WK in Bieles, Luxemburg? De Belgische bondscoach Rudy De Bie: 'Mathieu is technisch beter onderlegd, Wout heeft wat meer weerstand. Maar de verschillen zijn miniem.'

Ook oud-renner Adrie van der Poel, die zijn zoons tijdens elke wedstrijd bijstaat, maakt geen keuze. Hij maakt zich geen zorgen over de geestelijke veerkracht van Mathieu. 'Als je zo presteert na drie operaties in twee jaar, zit dat wel goed. '

Dat Mathieu van der Poel het liet afweten tijdens het WK in Zolder rekent hij hem niet aan. 'Zeker, hij is heel populair in Vlaanderen. Maar op WK's gedraagt het publiek zich toch wat anders. Er is daar naar hem gespuugd en hij kreeg bier over zich heen. Dan is het niet zo gek dat je een keer de strijdbijl begraaft.'

De Bie ziet de overheersing van de twee niet als een probleem. 'Veldrijden is een individuele sport. Daarin zie je vaker dat er enkele supertalenten bovenuit steken. Vroeger had je Roland Liboton tegen Hennie Stamsnijder en Sven Nys tegen Bart Wellens. Het is van alle tijden'.

Hij twijfelt niet aan de inzet van de concurrentie. 'Ze trainen goed, ze verzorgen zich goed. Maar die twee jonge gasten gunnen elkaar bar weinig. Ze gaan er meteen vandoor.'

Volgens Adrie van der Poel zijn de verschillen met de andere deelnemers niet heel groot.'In het wielrennen is één procent minder nog niet fataal. Maar in het veldrijden is het onvermijdelijk dat je achterop raakt.'

Als een circusartiest vliegt Van der Poel naar beneden: pas maar op, Sagan.Beeld Freek van den Bergh

De vraag is of Van der Poel en Van Aert met zulke capaciteiten ooit volledig zullen overstappen naar het profpeloton op de weg. De Bie waarschuwt voor te hoge verwachtingen. 'Goede crossers zijn niet altijd vanzelfsprekend goede wegrenners. Dat je ook daar zoveel gaat winnen is niet vanzelfsprekend. Als het niet lukt, wordt de sfeer al snel negatief. Dan is het meteen: zie je wel, hij kan het niet.'

Mathieu blijft nog zeker twee jaar veldrijden, verzekert Adrie van der Poel. En daarna? 'Ik laat hem zelf de keuze maken. Je weet het nooit bij hem.'

Gisteren in Heusden-Zolder liet Mathieu zich na afloop ineens van een onbekende kant zien. Zonder een naam te noemen, zei hij giftig dat hij wel heeft onthouden wie hem kort na de start aan de kant zette. Een vleugje spektakel kan er kennelijk nog wel bij, op weg naar het WK.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden