Kredietcrisis treft vermogen goede doelen

De kredietcrisis knabbelt aan de charitas-miljarden. Vooral goede doelen die afhankelijk zijn van belegd vermogen zijn zwaar getroffen.

Van onze verslaggever Merijn Rengers

Eind 2007 was er voor dit soort fondsen, waarvan de Van Leer Foundation, het Oranjefonds en het Prins Bernhard Cultuurfonds de bekendste zijn, nog geen vuiltje aan de lucht. De tien grootste fondsen hadden op 31 december vorig jaar volgens hun jaarverslagen meer dan een kwart miljard euro in bezit.

Dat van dat bedrag zo’n 44 procent in aandelen zat, leek geen enkel bezwaar. Integendeel, enkele fondsen besloten in 2007 juist om zwaarder in aandelen te gaan beleggen. Dat zou, zo rekenden de adviseurs van de fondsen voor, leiden tot hogere beleggingsopbrengsten, en daarmee automatisch tot hogere uitkeringen aan de diverse goede doelen die de fondsen nastreven.

De kredietcrisis en de daarop volgende beurscrisis gooiden echter roet in het eten. Van de fondsen die openheid van zaken geven is de Stichting Instituut Gak (eind 2007 goed voor een half miljard euro) het zwaarst getroffen. De stichting verstrekt subsidies aan projecten op het gebied van sociale zekerheid en arbeidsmarktbeleid en financiert een aantal bijzondere leerstoelen.

Dit jaar is tot nu toe een bedrag van 123 miljoen – bijna een kwart van het totaal – verdampt, zegt financieel directeur Rik Imhof.

Dat is een forse tegenvaller, omdat de beleggingsmix van de Stichting erop is gericht om jaarlijks circa 4 procent van het vermogen uit te keren. ‘Wij zitten voor 50 procent in aandelen, en voor de rest in onder meer onroerend goed,’ aldus Imhof, die het beleggingsbeleid ‘niet direct defensief’ noemt.

Het gevolg van de verliezen op de beurs is voor de hand liggend: waar de Stichting Gak de afgelopen jaren steeds rijker werd en dus steeds meer geld kon uitkeren, zal de komende jaren de tegenovergestelde route worden bewandeld. Wel gaat Imhof ervan uit dat ‘het terugverdienen van de in 2008 tot op heden geleden verliezen, met onze strategische beleggingsmix mogelijk zou moeten zijn.’

Bij Natuurmonumenten, dat eind 2007 bijna 193 miljoen euro aan vermogen had, doet de beurscrisis minder zeer, aldus een woordvoerder. Natuurmonumenten gebruikt de vermogensopbrengsten als sluitpost van de begroting en financiert natuurprojecten uit donaties en opbrengsten van loterijen.

De meeste goede doelen zeggen dat de malaise op de beurzen geen invloed heeft op hun budgetten voor het lopende jaar. Dat geld is toegezegd, en wordt bovendien vooral betaald uit de beleggingsopbrengsten over 2007. Maar de komende jaren is er bij de vermogensfondsen hoogstwaarschijnlijk minder geld beschikbaar om uit te keren aan goede doelen.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2022 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden