'Kraken bevordert de economie'

Sporen van braak ontbreken zondag na de kraak van een monumentaal pand in Leiden door jongerenafdeling Rood van de Socialistische Partij....

Volgens de huidige leegstandswet is de actie legaal. Het vervallen monumentale woonhuis in Leiden staat meer dan een jaar leeg, en is niet onbewoonbaar verklaard. Ook stellen de actievoerders van Rood na de kraak officieel de politie op de hoogte. De twee agenten die het gebouw komen inspecteren, constateren dat er inmiddels een stoel, een tafel en een bed staan. Aangezien er bij het binnendringen van het pand niets is vernield, kan de krakers juridisch niets worden aangerekend.

Rood kraakte vorige week al een gloednieuw kantoorpand in Haarlem, de Artisjok. Die actie is wél bedoeld om woonruimte voor jongeren en studenten te creëren. Er wonen nu tien mensen die niet van plan zijn het pand te verlaten zolang de eigenaar niet kan aantonen dat hij een huurder heeft gevonden. Het lijkt bewoner Pieter-Anne Wever sterk dat dat op korte termijn lukt. 'Er staat hier in de omgeving nog veel kantoorruimte leeg en de huurprijs die ze voor de Artisjok vragen is belachelijk hoog.'

Leegstand en speculatie tegengaan. Het is sinds 'er meer oermensen dan grotten waren' de drijfveer van krakers, zegt Meyndert, die op het voormalige kraakcomplex Binnenpret in Amsterdam woont. 'Er worden nu kantoren gebouwd die leegstaan totdat er weer vraag is. Ondertussen is er woningnood. Logisch dat mensen dan in die panden trekken.' Toch lijkt er een einde te komen aan het kraken van kantoren.

Kamerlid Jan ten Hoopen van het CDA dient deze week een motie in om het kraken van bedrijfsruimten te verbieden. Het zou veel economische schade aanrichten en overlast veroorzaken, bijvoorbeeld doordat in de panden houseparty's worden gehouden. Een Kamermeerderheid van CDA, VVD en LPF steunt het voorstel.

De laatste twee partijen willen het kraken zelfs helemaal verbieden. Kamerlid Pieter Hofstra van de VVD vindt kraken principeel onjuist. 'Een kraker mag nooit in zijn recht staan, want hij schendt het eigendomsrecht. Dat recht is mij veel waard.' De leegstand kan volgens hem beter bestreden worden door het tijdelijk verhuren van huizen makkelijker te maken.

Dat kraken het eigendomsrecht schaadt, is volgens de Amsterdamse kraker Rodrigo Fernandez een vals argument van tegenstanders: 'De leegstandswet heeft betrekking op het beschikkingsrecht. Als een eigenaar kan aantonen dat hij een pand een functie zal geven, zal iedere rechter in Nederland een ontruimingsbevel uitvaardigen.'

Economische schade door het kraken is er volgens Fernandez per definitie niet. 'Uit onderzoek van het ministerie van VROM blijkt dat in Amsterdam kraken de economie juist bevordert. Er zijn veel initiatieven die door de hoge huurprijs anders nooit tot stand waren gekomen. Denk bijvoorbeeld aan de concertzalen Melkweg en Paradiso, de fietsenverhuurder MacBike en een heleboel niet-gouvermentele organisaties.'

Een kraakverbod zal geen effect hebben, denkt Meyndert van Binnenpret. In de jaren negentig is het aantal krakers in Amsterdam stabiel gebleven. 'Het is misschien niet zo groot als begin jaren tachtig, maar wonen en werken zijn een eerste levensbehoefte, en zolang de overheid daar onvoldoende in voorziet, zullen mensen blijven kraken.'

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden