nieuws noodnummer

KPN: softwarefout was oorzaak van storing 112, drie backups lieten het afweten

Een softwarefout is de vermoedelijke oorzaak van de storing die maandag urenlang alarmnummer 112 platlegde. Door die fout in het zogeheten routeringsplatform, dat alle inkomende telefoongesprekken doorstuurt naar hun bestemming, werkte het telefoonnet niet. 

Minister Ferd Grapperhaus (Justitie en Veiligheid) wil zo snel mogelijk een robuuste oplossing na de urenlange 112-storing. Beeld ANP

Bij de storing lieten drie backupnetwerken van KPN het afweten. Dat zegt minister Ferdinand Grapperhaus (Justitie en Veiligheid), die zich dinsdag in de Tweede Kamer voor de grote storing en de daaropvolgende chaos moest verantwoorden. Volgens Grapperhaus heeft de technologie van KPN het ‘op onverklaarbare en onvoorstelbare manier begeven’.

De CDA-bewindsman eist binnen twee tot drie weken een ‘grondige analyse’ van de storing. Nu al is duidelijk dat het ging om een algemene storing bij de telecomprovider en niet om een probleem in het 112-netwerk. De backups zijn er om 112 in de lucht te houden bij zo’n storing. ‘Maar dat is hier niet goed gegaan.’

Schijnveiligheid

Onduidelijk is of er maandag doden zijn gevallen doordat mensen in nood de hulpdiensten niet konden bereiken. Bij de vorige landelijke 112-storing, in juni 2012, was dat wel het geval. Destijds stierf zeker één persoon in Amsterdam doordat de medische hulp niet snel genoeg op gang kwam.

‘Dergelijke verstoringen van het alarmnummer mogen niet meer voorkomen’, schreef Ivo Opstelten, de toenmalige minister van Veiligheid en Justitie, in 2012. Het toezicht op de belangrijkste kabelverbindingen werd aangescherpt, net als de interne procedures. Volgens de Inspectie Veiligheid en Justitie waren die maatregelen voldoende ‘om dergelijke incidenten in de toekomst te voorkomen.’

Zeven jaar later ging het toch weer mis. Hoe is het mogelijk, wilde de Kamer van Grapperhaus weten. Van Raak (SP): ‘Hoe kan een backup van een levenslijn niet werken?’ Helder (PVV): ‘De afgelopen zeven jaar hebben we in schijnveiligheid geleefd.’ En Van der Staaij (SGP): ‘Dat zo’n lijn eruit ligt, is van een onverantwoorde knulligheid’.

Van Raak en Kees Verhoeven (D66) drongen aan op een backup bij een andere telecomprovider dan KPN. Bij een algemene storing zou het 112-netwerk dan op de tweede provider kunnen terugvallen. Grapperhaus beloofde die optie ‘grondig te zullen onderzoeken’.

Faliekant mis

De Kamer eiste ook een verklaring voor de chaos die de storing veroorzaakte. Een werkend noodplan was er niet. In plaats daarvan improviseerden de hulpdiensten. Toppunt was het geblunder rond het alternatieve noodnummer dat het ministerie van Justitie en Veiligheid per NL-Alert rondstuurde. Wie zo om hulp vroeg, kwam in contact met De Telegraaf: de tiplijn van het dagblad was per ongeluk verwisseld met het noodnummer van de politie.

‘De uitvoering van het noodplan was belabberd’, zei Attje Kuiken (PvdA). ‘Wanneer is dit noodplan voor het laatst getest?’ De crisisbeheersing ging ‘faliekant mis’, vond ook Kathalijne Buitenweg (GL).

Volgens Grapperhaus is meteen overgeschakeld op een ‘operationeel draaiboek’ toen bleek dat de backups niet werkten. Of dat draaiboek ook volgens plan is uitgevoerd, wordt de komende tijd onderzocht door de inspectie van zijn eigen ministerie, de Inspectie Gezondheidszorg en Jeugd en het Agentschap Telecom.

112-storing toont kwetsbaarheid aan

Politieagenten op straat, bussen van het Rode Kruis die in buitengebieden ‘kwetsbare mensen’ helpen, noodmeldingen via Twitter en Facebook. De 112-storing van gisteren toonde de afhankelijkheid van communicatienetwerken: als die wegvallen, is het vooral improviseren.

In Utrecht kwam de lijkwagen niet

Wat doet het met een stad als het alarmnummer niet functioneert? En als de hulpdiensten zeggen dat ze de straat op gaan, zodat mensen in nood ze makkelijk kunnen aanschieten?

KPN-topman stapt plotseling op

KPN-topman Maximo Ibarra stapt eind september op als bestuursvoorzitter wegens ‘dringende familieredenen’. Het telecombedrijf benadrukt dat zijn plotselinge vertrek niets te maken heeft met de grote storing bij KPN waardoor maandag het noodnummer 112 lange tijd onbereikbaar was.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2019 de Persgroep Nederland B.V. - alle rechten voorbehouden