Korporaal Norden wil gewoon sergeant worden

De 23-jarige korporaal Toninho Norden, die beide benen verloor door een bermbom in Afghanistan, is ontevreden over zijn loopbaanmogelijkheden binnen defensie. De infanterist wil graag in dienst blijven en doorgroeien tot sergeant. Hij voldoet formeel echter niet aan de fysieke eisen, stelt defensie, voor een plek op de Koninklijke Militaire School voor onderofficieren.


'Ik blijf het liefst militair, maar dan wil ik ook promotie kunnen maken', zegt Norden na afloop van een persconferentie. Hij werd de afgelopen dagen naar voren geschoven door de commandant der strijdkrachten die maandag de prestigieuze Geuzenpenning kreeg uitgereikt. Generaal Peter van Uhm prees de gewonde korporaal toen als een van die 'gewone mensen, die soms ongewone dingen doen ten behoeve van anderen.'


Norden, een Surinaamse jongen uit Amsterdam Zuid-Oost, stond achterin een open terreinwagen toen deze op 18 april in 2008 op een explosief reed. Daarbij sneuvelden zijn pelotonscommandant Dennis van Uhm (zoon van Peter van Uhm) en hun chauffeur Mark Schouwink.


Mitrailleurschutter Roger Hack stond ook achterop en liep een dwarslaesie op. Militaire artsen amputeerden beide benen van Norden tot ver boven diens knieën. Nu verplaatst hij zich per rolstoel of loopt rond met twee computergestuurde prothesen. Een bijzondere prestatie, stellen revalidatieartsen.


De korporaal prijst de medische zorg die hij heeft gekregen van defensie. Zijn zogeheten C-leg prothesen zijn top of the bill en zijn auto en ouderlijk huis zijn aangepast. Maar na drie jaar revalideren oriënteert de militair zich op zijn toekomst.


Hij wil graag naar de Koninklijke Militaire School (KMS) in Weert. 'Ik hoef daarna geen gevechtsfunctie, dat begrijp ik ook wel.' Maar een positie bij de foerier of personeelszaken lijkt hem ook mooi. 'Ik kan niet aan alle fysieke eisen voldoen, maar ik kan nog best veel.' Norden doet aan powerliften op wedstrijdniveau. Momenteel werkt Norden bij de Audiovisuele Dienst Defensie in Amsterdam. Parttime op het fotoarchief. Daar zou hij ook als burger aan de slag kunnen. In dat geval ontvangt hij een militair invaliditeitspensioen, plus een salaris als burger. Veel revalidanten kiezen voor deze constructie.


Norden: 'Maar dan moet ik mijn pak uittrekken. Waar ik hard voor heb gewerkt! Geld is maar geld, ik wil graag door als militair.'


Defensie wil maatwerk leveren bij de reïntegratie van gewonde militairen, verzekert een woordvoerder. 'We zijn dat aan hen verplicht.' Als een gewonde militair wil aanblijven, hangen zijn carrièrekansen wel sterk af van de aard van diens beperkingen. 'Voor de KMS gelden nu eenmaal strenge fysieke eisen.' Enige dispensatie is mogelijk, stelt de woordvoerder, mits de veiligheid niet in gevaar komt. 'Er is Norden een aanbod gedaan om als burger door te gaan. Nu blijkt dat hij toch graag militair wil blijven, zullen we nogmaals bekijken of er mogelijkheden zijn om hem als militair in dienst te houden en een loopbaan te bieden.'


Van de 144 militairen die afgelopen jaren gewond raakten in Uruzgan, kwamen 45 mannen en 2 vrouwen in het militair revalidatiecentrum Doorn terecht. Ongeveer driekwart van deze ernstig gewonden is nog in dienst.


'Veel van hen kiezen voor een opleiding tot verpleegkundige, fysiotherapeut of sociaal-maatschappelijk werker. Zij hopen dat hun beperking in die omgeving een juist meerwaarde kan betekenen.


Andere krijgsmachten, zoals die van de Verenigde Staten en het Verenigd Koninkrijk, stimuleren revalidanten hun militaire loopbaan voort te zetten.


Zo arriveerde eind vorig jaar de eerste Amerikaan met een dubbele amputatie in Afghanistan. De 27-jarige kapitein Dan Luckett bleek ook zonder zijn linkerbeen en een deel van zijn rechtervoet, de voorgeschreven 20 kilometer met bepakking binnen drie uur te kunnen afleggen. Op dat moment werkten al 41 Amerikaanse militairen met een enkele amputatie aan de Afghaanse frontlinie. Het Britse leger meldt dat 90 procent van de geamputeerden in actieve dienst blijft, vaak wel in een andere functie.


Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden