Kootwijk

Radio Kootwijk ligt vlakbij Apeldoorn en de Hoge Veluwe. Het oude zendstation is een monumentaal gebouw, geheel opgetrokken uit glas en beton, met een grote vijver ervoor....

Het gebouw is on-Nederlands groot, en on-Nederlands qua architectuur.Het stamt uit de jaren twintig. In de volksmond heet het De Kathedraal,maar het heeft eerder een militaire dan een godsdienstige uitstraling. Inde Atlantik Wall zou het niet misstaan. Maar er zitten ook ArtDeco-elementen in verwerkt, en sta je in de hal, dan waan je je in een oud,statig bankgebouw. Boven de ingang zijn twee sculpturen in het betonuitgehouwen: vrouwenfiguren, de een voorzien van een westers uiterlijk, deander van een oosters gezicht.

Het radiotelegrafiestation Kootwijk werd in 1923 in gebruik genomen omde verbindingen met het toenmalige Indië te onderhouden. Het radioverkeerverliep via de lange golf. Om De Kathedraal stonden zes enorme zendmastenin een landschap dat uit woeste zandverstuivingen bestond. In 1928 kwam deradiotelefonie erbij. Bij die gelegenheid belde koningin Wilhelmina voorhet eerst met de verre kolonie. Daarbij sprak ze de historische woorden'Hallo Bandoeng'.

Het zendstation floreerde ook na de onafhankelijkheid van Indonesië,maar met de komst van de satellietcommunicatie kwam de klad erin.Uiteindelijk doekte KPN de boel in 2001 op. Een kleine gedenksteen aan derand van de vijver (die overigens niet decoratief is, maar diende om hetmachinepark te koelen) memoreert dat moment: 'Radio Kootwijk, terug naarde natuur', staat er op de steen. Kennelijk ging KPN ervan uit dat niemandbelangstelling zou hebben voor het complex en dat de omliggende natuur hetlangzaam zou overwoekeren. Een mooi idee, dat wel.

Van binnen is De Kathedraal zo mogelijk nog monumentaler dan van buiten.Een enorme hal, met een hoog, geboogd plafond, vormt het hart. De vloer isbetegeld met witte en lichtgroene tegels. Ramen kijken uit op heide endennenbomen. Hier stond, volgens een folder, deHoogfrequentie-machine-omvormer van groot vermogen, een monster van eenapparaat met grote turbines, aangesloten op de zendmasten buiten. Benedenwaren machinekamers en zenderzalen - die woorden alleen al.

Een andere wereld.

Het zendstation bestaat niet alleen uit De Kathedraal. Er horen ook eenhotel, een manege, garages, huizen, een watertoren en allerlei loodsen bij.Er ligt 450 hectare natuurgebied omheen. Het geheel werd in 2003 voor 8,1miljoen euro door de provincie Gelderland aangekocht, en sindsdien zijn erplannen, want terug naar de natuur, zoals KPN beoogde, dat kan natuurlijkniet.

Een van de plannen is een elektriciteitsmuseum, plus hotel, plus grandcafé, plus vergadervoorzieningen. De man achter het plan is Harry deWinter, de Amsterdamse televisieproducent. Omwonenden maken zich zorgen omde drukte die onvermijdelijk op hen af zal komen als Radio Kootwijk in eenElektryseum verandert; wat een naam ook, Elektryseum. Ze willen dat de rustblijft.

Het zendstation Kootwijk - ooit een icoon van de vooruitgang, nu eenstervende reus. Maar binnenkort een dagje uit, in combinatie met deApenheul en de Julianatoren. Ga er nu kijken, zou ik zeggen, nu het nog inverval is.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@volkskrant.nl.