Kompels Z-Afrika gaan staken

Mijnwerkers in de Zuid-Afrikaanse goudindustrie gaan vanaf komende dinsdag staken. Hun grootste vakbond, de National Union of Mineworkers (NUM), heeft dat vrijdag aangekondigd. De bond eist forse salarisverhogingen, in sommige gevallen tot 60 procent. De werknemers bieden 6 procent, even veel als de jaarlijkse inflatie.

NAIROBI - De komende staking zal met spanning worden gevolgd. Een loonstaking vorig jaar bij platina-mijnen, zoals die van Lonmin bij de plaats Marikana, leidde tot grote sociale en politieke onrust toen de Zuid-Afrikaanse politie het vuur opende tijdens een protestmars en 34 mijnwerkers om het leven kwamen.


Eerder deze week leek het nog dat een compromis in de goudmijnen mogelijk was. 'We staan niet te springen om een staking', zei toen Frans Baleni, de secretaris-generaal van de NUM. De lager betaalde arbeiders in de goudmijnen verdienen maandelijks ongeveer 450 euro, wat voor Zuid-Afrikaanse begrippen niet erg veel is.


De komende werkonderbreking zet de goudindustrie, waarin circa 140 duizend personen werken, verder onder druk. Zuid-Afrika is een van de grootste goudproducenten ter wereld. Maar volgens de werkgevers (van wie velen hoge salarissen hebben) draait bijna driekwart van de bedrijven inmiddels met verlies.


'De goudindustrie staat op het spel en wij menen dat een deel van Zuid-Afrika op het spel staat', zei donderdag Graham Briggs, directeur van Harmony Gold Mining. Het dagelijks verlies aan inkomsten door stakingen in de goudmijnen kan oplopen tot zo'n dertig miljoen euro. Vorig jaar is bij stakingen in de platina- en goudindustrie voor honderden miljoenen verlies geleden.


De mijnsector in Zuid-Afrika is goed voor zo'n 6 procent van het bruto binnenlands product. Zij is ook politiek van grote betekenis, omdat de particuliere bedrijven voor het overgrote deel in blanke, al dan niet buitenlandse, handen zijn. Critici van regeringspartij ANC, zoals de vroegere ANC-jeugdleider Julius Malema, willen de mijnen nationaliseren.


Andere, kleinere bonden in de goudindustrie zullen zich mogelijk aansluiten bij de stakingsoproep van de NUM. Deze heeft vanouds sterke banden met het regerende ANC van president Zuma. De bond stond vorig jaar bij de stakingen in de platina-industrie bij veel mijnwerkers juist in een kwaad daglicht.


De komende staking in de mijnen komt in een periode waarin ook salarisdisputen en werkonderbrekingen aan de orde zijn in de bouw- en transportsector.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2019 de Persgroep Nederland B.V. - alle rechten voorbehouden