Koerden dringen IS terug in Irak

De kogels vlogen dit weekeinde over de Iraakse bergkam Sinjar. Honderden yezidi's ontvluchtten het gebied, nadat Koerdische peshmergastrijders gesteund door intensieve Amerikaanse luchtaanvallen grote stukken terrein op Islamitische Staat (IS) hadden heroverd. Na maanden van relatieve stagnatie komt daarmee opnieuw beweging in het front tussen de Koerden en het terreurleger van IS.

De Iraaks-Koerdische leider Masoud Barzani spreekt met journalisten in het noorden van Irak.Beeld afp

Ondertussen meldt de Amerikaanse defensiewoordvoerder John Kirby dat gerichte luchtaanvallen op IS-kopstukken de leiding van de organisatie beginnen te verzwakken. De VS plannen ook een enorme wapenleverantie aan het Iraakse leger, een order waarmee zo'n 3 miljard dollar (2,4 miljard euro) is gemoeid.

Minister van Buitenlandse Zaken Bert Koenders is met enkele militairen in de Koerdisch-Iraakse hoofdstad Erbil om een Nederlandse trainingsmissie van peshmergastrijders voor te bereiden.

'We helpen de peshmerga waar we kunnen', zei Koenders. Nederlandse elitetroepen gaan ook Iraakse commando's opleiden nabij Bagdad. Uiteindelijk zullen zo'n 130 Nederlandse militairen meedoen aan de trainingsmissies, die in eerste instantie een jaar duren.

De peshmerga bereikten zondag het stadje Sinjar, in de schaduw van de gelijknamige bergkam. Daar vechten zij met achtergebleven IS-strijders. Vrijdag bevochten peshmergastrijders al een corridor van hun gebied in noord-oostelijk Irak tot aan de bergkam Sinjar, waar de afgelopen twee maanden opnieuw honderden, mogelijk duizenden yezidi's werden belegerd door IS-strijders.

In augustus ontvluchtten al enkele tienduizenden yezidi's de berg, nadat Koerden vanuit Syrië een ontsnappingsroute veilig hadden gesteld naar Syrisch-Koerdisch gebied. IS ziet de yezidi's, aanhangers van een lokale religie, als duivelsaanbidders en dreigde de groep vluchtelingen op de berg uit te moorden.

IS boekte in de afgelopen maanden weer terreinwinst in Syrië en dreef sommige gevluchte yezidi's terug de berg op. Met de hulp van tientallen luchtaanvallen door de internationale coalitie tegen IS zeggen de Koerden het Sinjargebergte nu onder controle te hebben gekregen.

De Koerdische peshmergastrijders spreken van het grootste succes tegen IS sinds de oorlog begon. Zij zeggen dat ze met achtduizend strijders een gebied van 700 vierkante kilometer hebben heroverd, en nu voedselhulp aan achterblijvers op de berg verstrekken. Ook zouden ze zich voorbereiden om IS aan te vallen in zijn militaire basis in Tal Afar, een stad met 200 duizend inwoners in de buurt van Mosul. Iraakse troepen vechten sinds zaterdag met IS over het militaire vliegveld nabij Tal Afar.

Het succes is wankel; in het verleden heeft IS aangetoond razendsnel van frontlijnoorlogvoering naar guerrillatactieken te kunnen overgaan. Het is de vraag of de Koerden het gebied vast en stabiel kunnen houden. De Amerikaanse generaal James Terry, die de internationale coalitie tegen IS leidt, sprak bovendien over 'ongeveer 100' in plaats van 700 veroverde vierkante kilometers. De strijd om het plaatsje Sinjar zelf is 'verre van voorbij', zei een woordvoerder van de peshmerga gisteren.

Beeld de Volkskrant

Duidelijk wordt wel dat de Amerikaanse strategie deuken slaat in de plannen en mogelijk ook de moreel van IS. Het Duitse persagentschap DPA meldt op gezag van ooggetuigen dat IS 45 van zijn eigen strijders heeft geëxecuteerd, als straf voor het verliezen van de berg Sinjar. De Amerikaanse defensiewoordvoerder zegt dat luchtaanvallen de afgelopen weken 'meerdere hoge commandanten van IS' het leven hebben gekost. Daaronder volgens de VS de leider van IS' militaire operaties in Irak, een naaste medewerker van IS-leider Baghdadi, en de 'gouverneur' van Mosul, de grootste Iraakse stad in handen van de terreurgroep.

Hoewel de strijd in het noorden redelijk gaat, zijn er nog altijd vraagtekens omtrent de effectiviteit van Iraakse troepen tegen IS elders in het land. Vorige week trokken Iraakse militairen en sjiitische milities, die hen bijstaan tegen de radicale soennieten van IS, zich terug uit de stad Baiji. De kogels waren op. In Baiji staat Iraks grootste olieraffinaderij, en de stad was juist een paar weken eerder door Iraakse troepen heroverd op IS. De raffinaderij zelf is wel stevig in handen van Iraakse troepen.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden