Koch graaft valkuilen in 'oude' spelling

Regels zijn regels, zeker bij Het Groot Dictee der Nederlandse Taal. Dat heeft de winnaar van vorig jaar geweten. Hij heeft heel even in de zoete droom mogen leven dat hij een foutloos dictee had ingeleverd bij Philip Freriks, maar toen sloeg de jury alsnog toe....

Het Groene Boekje, de Woordenlijst Nederlandse taal, is de norm. En alseen woord daar niet in staat, pakken we de Grote (Dikke) Van Dale, hetGroot Woordenboek der Nederlandse Taal. Duidelijk, dat is de regel: eerstgroen, dan dik.

Dat blijft zo. Maar dit jaar komt er een regel bij, of beter: eenafspraak. Die is nodig, want sinds oktober zitten we met én een nieuwGroen Boekje én een nieuwe Dikke Van Dale. Maar omdat de nieuwe spellingofficieel pas op 1 augustus 2006 van kracht wordt, laten we beide dit jaarnog even in de kast staan. Zowel bij de voorronde als bij het (zestiende)Groot Dictee zelf geldt de 'oude' spelling, uit het Groene Boekje van 1995en de Dikke Van Dale uit 1999.

Je zou ook kunnen zeggen: er is dus niets veranderd.

Wat natuurlijk past bij een dictee, want daar hoort zoiets bij als eenvertrouwd gevoel - knus bijna. Zelfde setting: de Eerste Kamer in Den Haag.Zelfde presentator: Philip Freriks, zij het dat hij het dit jaar samen doetmet de Vlaamse presentatrice Martine Tanghe. En ook nu wordt het dicteevlak voor kerst uitgezonden, op maandag 19 december om ongeveer 20.15 uurop Nederland 3. De opnamen worden gemaakt op vrijdag 16 december. Deorganisatie berust bij televisieproductiebedrijf Men At Work en de NPS, insamenwerking met de Volkskrant en De Standaard (Vlaanderen).

De schrijver van het dictee is columnist, auteur en programmamakerHerman Koch, die zijn eigen tekst als eerste zal voordragen. Hij neemt hetstokje over van CaMu, het columnistenduo Remco Campert en Jan Mulder. Zijmaakten vorig jaar onder de titel Normen en waarden een dictee datvergeleken met andere jaren niet tragisch slecht werd gemaakt. Voor wat hetwaard is: de deelnemers in de zaal hadden gezamenlijk in de acht zinnen1456 fouten, wat gemiddeld per persoon uitkomt op 25 fouten, tegen 39fouten het jaar ervoor. Winnaar was de Nederlander Frans Wollrabe, die dus,na rectificatie, één fout had gemaakt. De beste 'prominente' kandidaatwas de Vlaamse nieuwslezeres Annelies Van Herck, met twaalf fouten.

Een geheel nieuwe jury zal het slagveld overzien: voorzitter Jeltje vanNieuwenhoven (gedeputeerde van de provincie Zuid-Holland, voormaligvoorzitter van de Tweede Kamer), de Nederlandse taalkundige Henk Verkuyl,de Vlaamse taalkundige Dirk Geeraerts, plus de schrijver van het dictee,Herman Koch. Zij zullen de supervisie hebben over de zestig zwoegers. Onderhen dertig prominenten uit Nederland en Vlaanderen die de strijd aandurven.

Dit jaar doen onder anderen mee, uit Nederland: Geert Dales(burgemeester van Leeuwarden), Joost Eerdmans (Tweede-Kamerlid LPF),Margriet Eshuijs (zangeres), Pieter van Geel (staatssecretarisVolkshuisvesting, Ruimtelijke Ordening en Milieu), Jeroen Overbeek(nieuwslezer), Ad Scheepbouwer (voorzitter raad van bestuur KPN), JanSiebelink (winnaar van de AKO Literatuurprijs 2005) en stamgast Bart Chabot(schrijver/dichter). Enkelen van de durfallen uit Vlaanderen: Eva DeRoovere (zangeres), Erwin Mortier (schrijver/dichter), Murielle Scherre(lingerieontwerpster) en Vitalski (schrijver, performer, nachtburgemeestervan Antwerpen).

De overige dertig deelnemers worden aangewezen op basis van devoorronde die voor Nederland vandaag in de Volkskrant staat en voorVlaanderen in De Standaard. Wie in aanmerking wil komen voor deelname aande finale van Het Groot Dictee in de Eerste Kamer, moet de tweespellingstests doen die hieronder staan afgedrukt, de bon invullen en hetgeheel in een open gefrankeerde envelop opsturen naar de Volkskrant. Noggemakkelijker is het om de tests op internet te doen: zie www.volkskrant.nl/grootdictee. Per reguliere post of digitaal: de inzendingdient uiterlijk donderdag 24 november om 17.00 uur binnen te zijn.

Uit de foutloze inzendingen worden twintig Nederlanders geselecteerd(De Standaard selecteert tien Belgen). Hun valt de eer ten deel mee te doenaan de finale op vrijdag 16 december in Den Haag. De uitslag van devoorronde wordt gepubliceerd in de krant van zaterdag 10 december. Nógeen afspraak: over de uitslag wordt niet gecorrespondeerd.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden