Klooien met Clooney

Om zijn nieuwste film The Monuments Men te verkopen, is George Clooney naar de 64ste editie van de Berlinale, het filmfestival van Berlijn, gekomen. Een ernstige film, die hij graag onder een dikke laag kolder verstopt.

Ook George Clooney heeft wel eens een slechte week. Dit moet er een van zijn: de door hem geregisseerde Tweede Wereldoorlogfilm The Monuments Men liet de critici in Amerika koud. In Berlijn was er wat boegeroep na afloop van de persvoorstelling.


Aan de man zelf zul je het niet merken: in polonaise met zijn sterrencast verlaat hij de fotoshoot en hij is niet te beroerd om tijdens de persconferentie even een riedeltje uit de film te fluiten.


Of hij 'andere' kritieken verwacht in Europa, vroeg een journalist nog voorzichtig. Die beroemde glimlach, de stralend witte tanden, zonder enig zichtbaar ongemak. 'We zullen het zien. De eerste screening was vandaag. We hopen van wel.'


Verkeerde toon: zo is de belangrijkste kritiek samen te vatten op Clooneys film, die in de Berlinale in het hoofdprogramma is te zien. Meedingen naar de Gouden Beren doet hij niet. Een cast met sterren als Clooney zelf, Matt Damon, Cate Blanchett, Bill Murray en John Goodman, speelt daarin een groep kunstdeskundigen-op-leeftijd die in de nadagen van de Tweede Wereldoorlog door Europa trekt om te redden wat er te redden valt: de Michelangelo's, de Monets. Gebaseerd op een waargebeurd verhaal.


'Wie zorgt ervoor dat David straks nog rechtop staat? Dat de Mona Lisa nog lacht?', aldus Clooneys personage in de film. In verschillende speeches hamert deze George Stout erop dat 'als je de cultuur van een volk vernietigt, het is alsof zij nooit heeft bestaan'.


Dat zijn zinnige en actuele opmerkingen, maar voorzien van trompetgeschal, in een film waarin de Tweede Wereldoorlog één groot avontuur is. 'Ocean's Eleven met nazi's', zo klonk het in de pers. 'Het boek deed me denken aan films als The Great Escape en The Guns of Navarone', legt Clooney op de persconferentie uit. 'Grant Heslow (scenarist en coproducer, red.) en ik maakten samen al een poosje tamelijk cynische films (zoals Good Night, and Good Luck, The Ides of March, red.) en we hadden het erover om eens een andere kant op te gaan, omdat wij eigenlijk niet zo cynisch zijn als de films die we maken. Kijk, het is niet makkelijk om naar Fox of Sony te stappen en te zeggen: we gaan een periodefilm maken over kunst. Dit vonden ze nog wel interessant klinken.'


Natuurlijk zit er bij de politiek geëngageerde Clooney wel een diepere drijfveer achter, al maakt hij zich er bij de sporadische serieuze vraag vooral snel vanaf. 'Het was een unieke groep mensen die iets voor de eerste keer in de geschiedenis deden: oorlogsbuit niet houden, maar teruggeven. Dat vond ik bijzonder.'


Clooney weet goed - en hij maakt er gebruik van - dat een persconferentie met hem een evenement op zichzelf is. Hij geeft zelden interviews en in Berlijn sprak hij helemaal niet met de schrijvende pers, dus een persconferentie lokt honderden journalisten. Die vervolgens merken hoe zijn teflonlaag is gehard door jaren van huwelijksaanzoeken van fans en andere hysterie tijdens dit soort bijeenkomsten. Hij zet zijn charme en (flauwe) grappenmakerij in om niet te lang bij zijn film te hoeven stilstaan en idiote vragen geven hem daartoe volop gelegenheid.


Weet hij hoeveel dienst hij de seksuele fantasieën van vrouwen op middelbare leeftijd bewijst? Glimlach, tanden. Heeft hij een boodschap voor de Chinese fans? Glimlach, tanden. 'Waar kom je vandaan? Zhengzhou. Ah, zeg de Chinese fans dat ze allemaal een auto krijgen van de inwoners van Zhengzhou.'


Natuurlijk vond hij de vondst van de Gurlitt-collectie een paar maanden geleden 'fantastisch' en hij is blij dat die de discussie weer aanzwengelde over 'de verantwoordelijkheid om dingen terug te geven die niet van jou zijn'.


En zo ziet op de valreep een Griekse journaliste haar kans schoon hem toch een politieke uitspraak te ontlokken. Vindt Clooney dat Griekenland haar antieke kunstschatten moet claimen bij Groot-Brittannië? Glimlach, tanden. 'Ik denk dat jullie een goede zaak hebben. Misschien is het geen slecht idee. Nee, het is een goed idee. Het is een eerlijk en aardig ding om te doen. Ja, ik denk dat het het juiste is.'





Based on a true story


In de film spelen Matt Damon en Cate Blanchett historische personages. Damons rol James Granger is gebaseerd op conservator James Rorimer, die na de oorlog directeur werd van het Metropolitan Museum in New York. Cate Blanchetts personage Claire Simone is gebaseerd op Monuments Woman Rose Vaillant. Zij werkte als enige Française in het Jeu de Paume toen de nazi's dit Parijse museum als opslagplaats voor roofkunst innamen. Ze verzamelde veel informatie en kon onder meer vier jaar haar gang gaan, omdat ze deed alsof ze geen Duits sprak. Met haar lijst hebben de Monuments Men duizenden kunstwerken teruggevonden en kunnen retourneren.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2021 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden