Klimaattop Parijs kan opwarming aarde vertragen

De klimaattop in Parijs zal de opwarming van de aarde vertragen. Dat blijkt uit de plannen die de afzonderlijke landen hebben ingediend. 'Nu moeten we momentum opbouwen.'

De klimaattop vond vorig jaar plaats in New York Beeld ANP

De klimaatplannen die meer dan 150 landen hebben ingediend aan de vooravond van de klimaatconferentie in Parijs, eind november, zullen de opwarming van de aarde niet tot de veilig geachte 2 graden Celsius beperken. Wel vertragen ze de opwarming en zorgen ze ervoor dat het 2 graden-doel in de nabije toekomst zonder te grote kosten in zicht blijft.

Dat is de conclusie van een rapport over alle voornemens voor het inperken van de uitstoot van broeikasgassen dat de United Nations Framework Convention for Climate Change (UNFCCC) vrijdag in Bonn heeft gepresenteerd.

Het is een optelsom van alle 146 klimaatplannen die tot 1 oktober zijn ingediend. Onder de indieners zijn alle geïndustrialiseerde landen en driekwart van de ontwikkelingslanden. Samen zijn die goed voor bijna 90 procent van de uitstoot. Inmiddels zijn er nog zeker tien plannen bijgekomen.

De ingediende plannen (Intended Nationally Determined Contributions, INDC's) zullen volgens de UNFCCC de gemiddelde uitstoot van CO2 per hoofd van de wereldbevolking per 2030 met 9 procent verminderen (vergeleken met 1990). Ze beperken de stijging van de uitstoot in 2030 tot 56,7 gigaton CO2 per jaar (vergeleken met 49 gigaton in 2010). Dat is 4 gigaton CO2 minder dan bij ongewijzigd beleid.

Opwarming

Het rapport gaat niet direct in op het in 2010 afgesproken doel van maximaal 2 graden Celsius opwarming in 2100 omdat de meeste plannen niet verder reiken dan 2030. De UNFCCC verwijst wel naar een rapport van het Internationaal Energie Agentschap (IEA) dat berekende dat de landen met dit pakket uitkomen op een stijging van 2,7 graden in 2100. Bij ongewijzigd beleid zou dat 4 tot 5 graden zijn.

Een maximale opwarming van 2 graden Celsius in 2100 (vergeleken met pre-industriële niveaus) is volgens het VN-klimaatpanel, het IPCC, geboden om de ergste gevolgen van opwarming, zoals overstromingen, extreme droogte en riskante zeespiegelstijging, zoveel mogelijk te voorkomen. De gemiddelde temperatuur is tot nu toe met 0,9 graad Celsius toegenomen.

Conservatief

'Dit is een heel goede stap, het is zelfs een opmerkelijke stap, maar het is niet genoeg', zei Christiana Figueres, hoogste baas van de UNFCCC, gisteren bij de presentatie in Bonn. Ze zei erop te rekenen dat de totale opbrengst van het ingediende pakket klimaatplannen nog kan meevallen omdat veel landen de effecten van hun plannen heel conservatief zouden hebben berekend.

Het UNFCCC-rapport laat zich niet uit over de merites van de afzonderlijke nationale klimaatplannen. Die laten zich ook moeilijk vergelijken doordat uitgangspunten en looptijden niet gelijk zijn. De ambities lopen wel sterk uiteen. Zo streeft opkomende economie Brazilië naar een emissiereductie van 35 procent in 2030, en mikt India op een emissiegroei met 112 procent. Ook verbinden veel landen (financiële) voorwaarden aan hun plannen.

Reducties

De financiële wereld toonde zich niettemin tevreden. Sterke nationale klimaatplannen zijn het soort signaal dat nodig is als je wilt zorgen dat beleggers hun geld in hernieuwbare en low carbon energie gaan steken, zei Stephanie Pfeifer van de International Investors Group on Climate Change tegen Reuters. Milieuorganisaties waren veel minder enthousiast. Zo benadrukte Martin Kaiser van Greenpeace dat het UNPCCC-rapport liet zien dat Parijs het startpunt moet worden voor nog veel steviger reducties van broeikasgas.

Nederlandse experts zijn positief. 'Dit is veel meer dan we een jaar geleden hadden verwacht', zegt Michel den Elzen van het Planbureau voor de Leefomgeving. 'Zoveel plannen en zo breed gedragen, dat is heel bijzonder. Het is niet voldoende voor het 2 graden-doel, maar daar had ook niemand op gerekend. Nu moeten regeringen besluiten of ze deze plannen willen vertalen in een wereldwijd akkoord en hoe ze dat dan periodiek gaan aanscherpen.'

Donald Pols, klimaatadviseur bij ECN en betrokken bij diverse klimaatplannen, spreekt van een enorme stap voorwaarts. 'In Kopenhagen deden er 61 landen mee, nu 147 met bijna 90 procent van alle emissies. Daarmee komen we nog lang niet op 2 graden uit, maar het is een begin. Nu moeten we momentum opbouwen. Zo vergroten we de kans dat het op termijn wel lukt.'

Klimaattop Parijs
Parijs is van 30 november tot 11 december het toneel voor een nu al historische klimaattop (COP21). Afgevaardigden van 196 landen moeten er komen tot een akkoord over de bestrijding van de opwarming van de aarde na 2020. De laatste grote klimaattop, die van Kopenhagen in 2009, mislukte doordat er een alomvattend akkoord moest komen. Parijs is gericht op afspraken over haalbare stappen en afspraken over hoe die later aan te scherpen. Klimaatchef Figueres liet gisteren weten niet bang te zijn voor een herhaling van Kopenhagen. ‘Er komt zeker een akkoord. Ik zie een groeiende politieke wil bij alle regeringen.’

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@volkskrant.nl.