NieuwsGroenLinks

Klaver roept op tot excuses voor de slavernij: ‘Erken de pijn’

In navolging van enkele lokale GroenLinks-fracties roept ook partijleider Jesse Klaver op tot officiële excuses voor het Nederlandse aandeel in de slavernij. ‘Je kunt alleen verder met de toekomst als wij ons verleden erkennen. Een sorry voor toen is zoveel meer dan een excuus. Het is de krachtige erkenning van de pijn van velen. Het zegt tegen iedereen die nu in actie komt tegen racisme: ik zie je.’

GroenLinks-leider Jesse Klaver. Beeld ANP - Sem van der Wal

Dat zei Klaver zaterdagmiddag op het online congres van zijn partij vanuit poppodium De Melkweg in Amsterdam. Klaver complimenteerde minister-president Rutte met zijn recente vaststelling dat ook in Nederland sprake is van ‘systemisch racisme’. Nu is het tijd voor de volgende stap, vindt Klaver. ‘In deze maand van Keti Koti kan hij, als premier van alle Nederlanders, deze woorden betekenis geven door namens Nederland excuses te maken voor het slavernijverleden.’ 

Afschaffing in 1863

Nederland schafte in 1863 de slavernij af in Suriname en de Antillen. Sinds twintig jaar keert de oproep tot excuses voor dat verleden met enige regelmaat terug in het politieke debat. Klavers oproep sluit aan bij de initiatieven van onder meer de Amsterdamse en de Haagse GroenLinks-fracties om in die steden officieel excuses te maken namens de stadsbesturen. In 2018 riep ook de Rotterdamse burgemeester Aboutaleb (PvdA) op tot officiële excuses. 

Ook in de Tweede Kamer is de oproep al vaker gedaan, vorig jaar nog op initiatief van Denk. Minister Ollongren (D66) van Binnenlandse Zaken reageerde toen niet met excuses, wel met een spijtbetuiging: ‘Het kabinet kan de tijd niet terugdraaien, maar betreurt het ten zeerste dat slavernij onderdeel uitmaakt van onze gezamenlijke geschiedenis. Evenals voorgaande kabinetten, heeft het kabinet diepe spijt en berouw over hoe Nederland is omgegaan met de menselijke waardigheid ten tijde van het slavernijverleden.’ 

In feite herhaalde zij de woorden uit 2013 van toenmalig vice-premier Lodewijk Asscher (PvdA). Daarmee houden opeenvolgende kabinetten vast aan de lijn die in 2001 werd ingezet door het tweede kabinet Kok: wel spijt, geen excuses. Dat past in de overtuiging van de premiers Kok, Balkenende en Rutte dat het ingewikkeld is om excuses te maken voor daden en beslissingen van vorige generaties in een andere tijd. De vrees voor schadeclaims speelt op de achtergrond een rol.  Toch brak premier Rutte begin dit jaar met die trend, toen hij onverwacht officieel excuses maakte voor de houding van de Nederlandse overheid ten tijde van de jodenvervolging

Verder lezen

Vier demonstranten vertellen waarom zij deelnamen aan het protest tegen racisme in Rotterdam: ‘Wel vijftien keer per week vraagt iemand waar ik vandaan kom.’

Wat kunnen witte mensen lezen, kijken of luisteren om meer te leren over racisme en hun witte privilege? #EducateYourself: lees-, kijk- en luistertips over racisme. 

Geen aandacht voor slavernij en kolonialisme? Uit de schoolboeken blijkt dit niet. Bijna 10  procent van de lesstof voor het vak geschiedenis op de middelbare school heeft betrekking op het kolonialisme, schrijft het Historisch Nieuwsblad. ‘De Holocaust is niet meer het morele ijkpunt van de geschiedenis.’

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden