Kinderartsen: 'Sta lijdend kind euthanasie toe'

Kinderen die ondraaglijk en uitzichtloos lijden, moeten zelf kunnen vragen om euthanasie. Dit stelt de Nederlandse Vereniging voor Kindergeneeskunde. Volgens haar moet de huidige leeftijdsgrens van 12 jaar worden losgelaten en moet per kind worden getoetst of het wilsbekwaam is.

Beeld anp

De Nederlandse Vereniging voor Kindergeneeskunde (NVK) komt met het standpunt na intensieve discussie. Als een kind wilsonbekwaam is, moeten ouders in overleg met de arts kunnen besluiten tot levensbeëindiging, vinden de artsen. De Tweede Kamer en minister Edith Schippers van Volksgezondheid (VVD) wachten al ruim een jaar op deze visie. Als die wordt overgenomen, is een wetswijziging nodig.

De leeftijdsgrens van 12 jaar voor euthanasie is volgens de kinderartsen een probleem: ze merken in de praktijk dat ook jongere kinderen vaak goed de gevolgen van hun beslissingen kunnen overzien. Toch mogen artsen nu niets doen als een kind tussen de 1 en 12 jaar oud vraagt om euthanasie.

De NVK stelt daarom voor om 'werkelijke wilsbekwaamheid' als toetsingscriterium te nemen, in plaats van de kalenderleeftijd. Voor kinderen die de beslissing niet zelf kunnen nemen, moet de arts in samenspraak met de ouders de knoop kunnen doorhakken. Dit gebeurt nu al bij kinderen tussen 0 en 1, maar de artsen vinden dat dit ook mogelijk moet zijn bij wilsonbekwame kinderen tot 12 jaar.

België

In België bestaat de euthanasiewet. Lees het verhaal over de wet in de praktijk: 'Ouders associëren morfine nu met het doodspuiten van een kind, terwijl het nodig is om comfort te bieden (+).'

Uitzonderingssituaties

'Het is geregeld voor kinderen vanaf 12 jaar en voor pasgeborenen. Maar daartussen zit een gat', zei hoogleraar kindergeneeskunde Eduard Verhagen hier vorig jaar over in de Volkskrant. 'Het gaat om extreme uitzonderingssituaties van kinderen die bijna doodgaan, en waar je ouders graag de mogelijkheid wilt bieden om hun kind op een menswaardige manier te laten sterven. Ik kan als kinderarts niet uitleggen dat iedereen dat recht heeft, behalve de leeftijdsgroep tussen de 1 en 12 jaar.' Verhagen is mede-opsteller van het advies van de vereniging.

De kinderartsen sluiten met hun voorstel aan bij de praktijk in België. Sinds februari 2014 kunnen minderjarigen in België om euthanasie vragen, mits zij wilsbekwaam zijn en beide ouders instemmen. Er moet sprake zijn van aanhoudend en ondraaglijk fysiek lijden, waarbij zeker is dat de patiënt 'binnen afzienbare termijn' zal overlijden. Naar aanleiding van de discussie in België vroeg minister Schippers de Nederlandse kinderartsen om hun standpunt.

Onderzoek

Volgens de Nederlandse wet is een kind vanaf 12 jaar wilsbekwaam. Wel moeten de ouders bij een euthanasieverzoek toestemming verlenen. Voor zover bekend zijn in Nederland tussen 2002 en 2012 vijf euthanasieverzoeken van minderjarigen gehonoreerd. Het betreft een kind van 12 jaar en vier van 16 en 17 jaar.

Tot nu toe is er weinig onderzoek gedaan naar de vraag hoe kinderen in de leeftijd van 1 tot 12 jaar, en oudere, wilsonbekwame kinderen, overlijden. De kinderartsen willen daarom nader bestuderen welke knelpunten er precies zijn rond het levenseinde van kinderen voordat ze definitief oproepen tot een wetswijziging. Tot die tijd stelt de NVK een 'expertisecommissie' in, bestaande uit ervaren kinderartsen, om te adviseren bij euthanasiebesluiten.

Critici noemden de voorstellen van de kinderartsen eerder een brug te ver. Zij vrezen dat ouders die niet langer kunnen aanzien dat hun kind lijdt, te veel invloed zullen krijgen bij euthanasieverzoeken.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2019 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden