Kiezers Catalonië steunen afscheiding

De mogelijkheid dat Catalonië zich van Spanje afscheidt is nog niet van de baan, maar wordt ingewikkelder nu de nationalistische partijen hun positie na de verkiezingen dit weekeinde nauwelijks hebben versterkt.

BARCELONA - De conservatief-nationalistisch Catalaanse partij van regiopresident Artur Mas bleef ver verwijderd van de absolute meerderheid waarop hij hoopte. Nadat 95 procent van de stemmen was geteld, stond zijn partij op een verlies van 12 zetels en kwam op 50. De radicalere links-republikeins nationalistische partij ERC behaalde een forse zetelwinst van 11 en komt uit op 21 zetels. Tweederde van het electoraat stemde voor nationalistische partijen.

Het organiseren van een referendum over 'Catalonië, een staat in Europa' was het centrale thema waarmee de leidende conservatief Catalaans-nationalistische partij van Mas de verkiezingen in ging.

'We zijn ver verwijderd van de grote meerderheid die we hadden gevraagd', aldus een teleurgestelde Mas in zijn toespraak na het bekend worden van de verkiezingsuitslag.

Mas besloot de verkiezingen te vervroegen nadat in september honderdduizenden demonstranten in Barcelona de straat op waren gegaan om de onafhankelijkheid te eisen. De regiopresident hoopte een absolute meerderheid te verkrijgen om als leidende politieke macht een vorm van onafhankelijkheid te bedingen.

Daarin bleek Mas zondag niet geslaagd. Door de winst van de linkse ERC, die voorstander is van een eigen staat op korte termijn, is de partij van Mas gedwongen om met de radicalere nationalisten in zee te gaan. Al voor de verkiezingen hadden de nationalistische partijen een verbond gesloten voor het houden van een referendum, maar zij hebben nog niet vastgelegd wat de vraag is die aan de Catalaanse kiezers wordt voorgelegd.

Een referendum is hoe dan ook illegaal zonder de toestemming van de centrale regering in Madrid. De plannen dreigen daarmee een tijdbom te leggen onder de verhoudingen tussen de regio en de regering van premier Rajoy.

VIER OBSTAKELS VOOR DE ONAFHANKELIJKHEID VAN CATALONIË

Referendum is illegaal

Alleen de Spaanse regering heeft grondwettelijk het recht een referendum te organiseren. De regering-Rajoy heeft, samen met de socialistische oppositie, laten weten dat zij daar niet aan denkt. De vrees is groot dat Spanje uit elkaar valt bij een afsplitsing.

Europa zegt nee

Volgens de regelgeving van de Europese Unie moet opnieuw lidmaatschap worden aangevraagd. Bestaande lidstaten hebben een blokkerend veto. Spanje zegt nee. Catalonië verliest ook het lidmaatschap van de NAVO.

Financiering is onmogelijk

De toegang tot de kapitaalmarkt van de kleine Catalaanse staat zou vanaf de start feitelijk zijn geblokkeerd. Met het evenredige deel van de Spaanse schuld erbij zou de staatsschuld van Catalonië bijna 160 miljard euro bedragen, 80 procent van zijn binnenlands product.

Economie klapt in

De nieuwe Catalaanse staat gaat een zware depressie tegemoet. De regio klopte deze zomer al aan voor 5 miljard euro bij het speciale hulpfonds om zijn salarissen en rekeningen te betalen.

undefined

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2021 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden