Kid Dynamite ***

De messcherpe confrontatie levert theater van hoog niveau.

Theater


Kid Dynamite door Urban Myth met Fra Fra Sound, tekst: Jibbe Willems, concept en regie: Jörgen Tjon A Fong. Stadsschouwburg Amsterdam 10/5. Nog te zien op 22/6 in Stadsschouwburg Utrecht.


In december 1936 rapporteert de Amsterdamse hoofdcommissaris van politie Hendrik Versteeg aan burgemeester De Vlugt dat 'twee meisjes van 15 en 16 jaar, HBS-leerlingen van vrij goeden huize' na een bezoek aan de Negro Kit Cat Club waren meegegaan naar de kamer van de Surinaamse muzikant Reddie Johnson, waar hij een van de meisjes 'onzedelijk heeft betast.' Uit de verklaringen van de meisjes blijkt volgens Versteeg 'welk een funesten invloed deze zwarten en hun muziek vooral op de jeugdigen uitoefenen.'


'In dierenparadijs Artis', zo vervolgt Versteeg, 'kan men de fratsen van de apen nog waarderen, in de Negro Kit Cat Club is het optreden dezer mensapen walgelijk om aan te zien.'


Voor avontuurlijk ingestelde Nederlandse vrouwen vormden de Surinaamse jazzmuzikanten in Rotterdam en Amsterdam een exotische, erotische hoofdprijs. 'Worden mijn lakens zwart als ik er een mee naar bed neem?', vraagt de Amsterdamse tiener Bep Overweg zich af. Na haar bezoek aan de Negro Kit Cat Club raakt zij bedwelmd. Zij trotseert de woede van haar ouders en trouwt met saxofonist Lodewijk Arthur Parisius, beter bekend onder zijn artiestennaam Kid Dynamite.


Deze zwart-wit-spanning meandert door de hele voorstelling over Kid Dynamite, die eind jaren twintig als verstekeling op een vrachtschip naar Nederland kwam en zich ontwikkelde tot een van de belangrijkste muzikanten in het Nederlands-Surinaamse jazzcircuit. In 1963 kwam hij om in Duitsland. In Rotterdam is een straat naar hem vernoemd. Buurtbewoners vonden de oorspronkelijke naam Kid Dynamitestraat wat al te dreigend klinken, dus is het de Arthur Parisiusstraat geworden.


Urban Myth brengt een intrigerend verhaal in strakke hoofdstukken met steeds een andere centrale figuur, zoals de hoofdcommissaris, Bep Overweg en Surinaamse muzikanten Max Woiski en Mike Neslo. Vooral de messcherpe confrontatie tussen Mike Libanon (Kid Dynamite) en Raymi Sambo (Woiski) is theater van hoog niveau. Woiski had het voor elkaar gekregen met een ariërverklaring op zak als licht getinte 'Cubaanse muzikant' zijn brood te verdienen met de ongevaarlijk geachte calypsomuziek. Wel moest hij zwart publiek buiten de deur houden. 'Een beetje ondernemer past zich aan.' Hier krijgt het thema aanpassen-collaboratie een nieuwe dimensie.


Manoushka Zeegelaar Breeveld vertelt en zingt de diverse hoofdstukken soepel aan elkaar. Helaas wordt haar werk grotendeels teniet gedaan door vier sprekers die de voorstelling onderbreken. Dat educatieve aspect werkte ongetwijfeld perfect in de Kid Dynamite Sessions, de theater-talkshows die Urban Myth in aanloop naar deze voorstelling heeft georganiseerd. Hier haalden de op zich interessante opmerkingen van Humberto Tan en Sylvana Simons de vaart uit de avond.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden