Keurmerk hardhout 'problematisch'

Het 'koffiearrest' waarin het Europese Hof van Justitie de provincie Noord-Holland verbood om alleen nog koffie van het keurmerk Max Havelaar in te kopen, gaat slachtoffers maken bij keurmerken voor tropisch hardhout.

AMSTERDAM - Dat zeggen juristen van advocatenkantoor Stibbe, die voor het Wereldnatuurfonds de kansen van het omstreden Maleisische keurmerk MTCS voor duurzaam tropisch hout hebben onderzocht. Het 'koffiearrest' was in 2012 de uitspraak in een geruchtmakende zaak over de aanbesteding van koffie in de koffieautomaten van de provincie Noord-Holland. Dat moest volgens de provincie wel EKO- of Max Havelaar-koffie zijn, vanwege de Noord-Hollandse voorkeur voor duurzame producten.


In de juridische procedure die de Europese Commissie daartegen aanspande, haalde Noord-Holland echter bakzeil. Het verplicht stellen van een specifiek keurmerk mag niet, stelt de hoogste Europese rechter. Een aanbestedende dienst mag wel specificaties eisen voor eerlijke handel of duurzaamheid, maar het eisen of uitsluiten van keurmerken of merken is in strijd met de vrije concurrentie.


Dat heeft gevolgen voor andere keurmerken, zoals die van tropisch hardhout. En daar krijgt staatssecretaris Mansveld voor Milieu last van, voorspellen de juristen. Mansveld wil het Maleisische keurmerk MTCS goedkeuren voor gebruik door de Nederlandse overheid, hoewel het hout zelf nog niet aan alle duurzaamheidseisen voldoet.


Die voorwaardelijke goedkeuring wordt niet ondersteund door haar eigen toetsingscommissie, die op de harde eisen blijft hameren. Maar ze is bedoeld als steun in de rug, liet Mansveld de Tweede Kamer weten. De Maleisiërs zijn volgens haar op de goede weg.


In de praktijk zet dit de deur open voor de handel van MTCS-hout door de Nederlandse importeurs en gebruikers, vreest het Wereldnatuurfonds. Die markt is aanzienlijk: ongeveer 40 procent van het tropisch hardhout dat hier wordt geïmporteerd, komt uit Maleisië.


Ondertussen komt de overheid geheid in de problemen, staat in het juridisch advies. Leveranciers gaan zich beroepen op het keurmerk terwijl strenge aanbesteders zullen wijzen op de duurzaamheidseisen van de Dutch Timber Procurement Criteria. Het volgende koffiearrest, aldus de juristen, wordt een Maleisisch houtarrest.


Het ministerie van Infrastructuur en Milieu voorziet echter geen juridische problemen. Het is wettelijk vastgelegd dat de staatssecretaris een eigen afweging mag maken over het inkoopbeleid, zegt haar woordvoerder. En daarbij hoeft Mansveld zich niet te houden aan het advies van haar toetsingscommissie. De voorlopige toestemming is 'een positieve prikkel aan een systeem dat in de regio wordt gezien als voorbeeld.'

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@volkskrant.nl.