Keuken werd graf voor vrouwen Pakistan

De ‘purdah’, het gebod om de openbaarheid te schuwen, is fataal geweest voor veel vrouwen in het noorden van Pakistan, toen dat vorige week werd getroffen door een zware aardbeving....

Reuters

Volgens officiële zegslieden waren de meeste van de naar schatting 40 duizend slachtoffers van de ramp vrouwen en kinderen. Dit stemt overeen met wat artsen in het rampgebied zeggen. Zij krijgen voornamelijk vrouwen en kinderen te behandelen.

De verklaring hiervan ligt voor een deel in de strenge leefregels die gelden voor vrouwen in deze zeer conservatieve, landelijke gebieden. De getroffen districten lopen van Pakistans Noordwestelijke Grensprovincie (vooral bewoond door Pathaanse stammen) tot aan de regio Kashmir.

De culturele en religieuze tradities bepalen dat vrouwen sterk aan huis zijn gebonden en niet vaak op straat worden gezien. Het gebod van ‘purdah’ (Urdu voor ‘achter de sluier’) betekent dat vrouwen uiterst kuis en teruggetrokken moeten leven, achter de muren van het huis, of anders achter de gezichtssluier. Veel meisjes worden al jong uitgehuwelijkt en brengen de rest van hun leven door uit het zicht van niet-familieleden.

Buiten het eigen erf hebben de meeste vrouwen niets te zoeken, letterlijk en figuurlijk. Op de fatale dag vorige week betekende dit dat veel van hen in hun huis werden getroffen door instortende muren en daken, of werden bedolven onder het puin. Veel kinderen vonden de dood in de ingestorte schoolgebouwen.

De aardbeving gebeurde kort voor negen uur ’s morgens, toen de kinderen naar school waren en de mannen naar hun werk. Overal waren vrouwen bezig het huis schoon te maken of op de kleine kinderen te passen. Anderen waren even aan het rusten, omdat zij al zeer vroeg in de ochtend waren opgestaan om ontbijt te maken. Omdat het ramadan is, moeten de gezinsleden al voor zonsopgang iets gegeten hebben.

Mogelijk aarzelden veel vrouwen – op dat moment er niet op gekleed zich buiten te vertonen – om meteen de straat op te rennen toen de grond vervaarlijk begon te trillen.

‘Dit verbaast me helemaal niets’, zegt een orthopedisch chirurg die vrijwilligerswerk doet in een provisorische hospitaaltent in Muzaffarabad. ‘Zelfs in mijn familie verlaten sommige vrouwen nooit het huis, tenzij voor huwelijken en dergelijke.’

Zelfs de verdeling van het voedsel en de hulpgoederen in het rampgebied, die eindelijk op gang begint te komen, is een mannenzaak. Tijdens humanitaire crises elders in de wereld zijn het vrijwel altijd vrouwen die geduldig in de rij staan te wachten op voedselrantsoenen. Het is bijna een icoon van de hulpverlening: het onschuldige vrouwelijke slachtoffer met een baby op haar heup, wachtend op verlichting in een crisis die vrijwel altijd door mannen is veroorzaakt.

Maar in de steden en dorpen van Noord-Pakistan worden arriverende vrachtwagens steevast bestormd door groepen mannen, sommigen met dreigende blik, en pogingen tot ordelijke distributie eindigen vaak in chaos en geschreeuw.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2022 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden