Kettu, Slauerhoff, Le Bret

En hier dan nog dichtersbrieven, een onthutsende biografie van Jacob Israël de Haan, lastige vragen van Bas Heijne over onze toekomst en andere net verschenen titels.

Katja Kettu. Arbeiderspers; €19,99. Beeld
Katja Kettu. Arbeiderspers; €19,99.Beeld

Aan vele dingen heeft ze zich schuldig gemaakt, laat de vertelster van Vroedvrouw, de debuutroman van Katja Kettu (1978) weten, 'maar niet aan een gebrek aan liefde'. Ze onthult hoe ze als onbeduidend communistenkind een 'Engel van het Derde Rijk' en de gevreesde bijzit van een SS-Obersturmführer werd, in het Lapland van 1944. Vier jaar geleden verschenen in Finland, daarna bewerkt voor theater, een speelfilm is in de maak. De Nederlandse vertaling is Annemarie Raas.

Van de brieven die de dichters Hendrik de Vries en Jan Jacob Slauerhoff elkaar schreven tussen 1923 en 1932, zijn er slechts 49 bewaard gebleven. Maar daar staan behartigenswaardige passages in, zoals blijkt uit de bundeling die werd bezorgd door Jan van der Vegt. Op Slauerhoffs overtuiging dat 'kunst met voorbedachten rade altijd bij voorbaat mislukt' is, reageert De Vries met: 'Wie schiepen met voorbedachten rade? Alle architecten. En Beethoven. Ook Poe. Feitelijk is het ontstaan en het voorbereiden van een werk te gecompliceerd en veelzijdig om op deze wijze te rubriceren.' Brieven 1923-1932 brengt het Hollandse interbellum weer even terug.

Het begin van het titelverhaal van Het stenen matras van Margaret Atwood (1939), vertaald door Lidwien Biekmann, is tijdens een reis met Adventure Canada door het Canadese Poolgebied ontstaan 'om mijn medereizigers te vermaken'. Omdat de passagiers allemaal wilden weten hoe het afliep, voltooide ze het. De ondertitel van het boek luidt 'negen vertellingen', omdat met die aanduiding een wereld wordt opgeroepen van volksverhalen, sprookjes en de verhalenvertellers van weleer.

Hendrik de Vries & J. Slauerhoff. Verloren: € 22,-. Beeld
Hendrik de Vries & J. Slauerhoff. Verloren: € 22,-.Beeld

'Op 30 juni 1924 werd Jacob Israël de Haan, tweeënveertig jaar oud, in Jeruzalem doodgeschoten.' Met die onthutsende mededeling opent Onrust, Jan Fontijns 685 pagina's tellende biografie van de in Drenthe geboren dichter, jurist en journalist, die in 1919 als geëngageerde homoseksuele Jood naar Palestina emigreerde en daar vier jaar later om zijn antizionistische polemieken werd vermoord. Fontijn, eerder geprezen om zijn tweedelige biografie van Frederik van Eeden, beschrijft het leven van een rusteloze, controversiële schrijver, aan wie zijn collega's afwisselend een 'door en door verraderlijke natuur', een 'hart van goud' en 'een intellect als weinigen' toeschreven. Pas vijftig jaar na dato zou de identiteit van De Haans (Joodse) moordenaars worden onthuld.

Hij las de wetenschapspagina's van de krant altijd met een half oog. 'Zo, ze kunnen een menselijk oor kweken op een muis. Goh, het is me wat. Ik was geneigd te denken: ik ga het allemaal toch niet meer meemaken. Maar achter onze rug blijken ze in laboratoria gewoon unverfroren bezig met de nieuwe mens.' Aldus NRC-columnist Bas Heijne afgelopen woensdag in een interview met de Volkskrant, naar aanleiding van de televisieserie De Volmaakte Mens die hij presenteert. In de tegelijk uitgegeven interviewbundel Kleine filosofie van de volmaakte mens voert Heijne gesprekken over de toekomst van de mensheid met denkers als Peter Singer, John Gray, Peter Sloterdijk en Michael Sandel. Het boek is, schrijft Heijne, 'bedoeld om discussie op te roepen, om bedaagde aannames omver te kegelen, om de lezer lastige vragen aan zichzelf te laten stellen.'

Margaret Atwood. Prometheus; €22,50. Beeld
Margaret Atwood. Prometheus; €22,50.Beeld

Op donderdag 24 januari 2008 maakte Hugues Le Bret, directeur communicatie van de Franse Société Générale, bekend dat bankemployé Jérôme Kerviel meer dan een jaar lang met miljarden euro's had gespeculeerd zonder dat zijn werkgever er iets van merkte. Over deze 'affaire Kerviel' schreef Le Bret - niet langer bij de bank werkzaam - De Afgrond.

Dat dichter en performer Bart Chabot op 26 september 2014 60 jaar is geworden, kan weinigen zijn ontgaan. In de centrale bibliotheek OBA in Amsterdam is vorig weekend de expositie Greatest Bits geopend, met onder meer de aantekenboekjes voor zijn eerste roman Triggerhappy, die nu in een bijzondere editie is verschenen, aanzienlijk uitgebreid met fragmenten die de eerste druk uit 2013 niet haalden en die door Chabot voortvarend onder handen zijn genomen.

Intrigerende opening van de nieuwe roman van Hans Münstermann, in 2006 winnaar van de AKO-literatuurprijs: 'In september hebben we mijn vader begraven. Volkomen onverwacht, want hij is al zesendertig jaar dood.' In Poging tot lichtvoetigheid keert Andreas Klein weer, het alter ego dat ook het woord nam in het bekroonde Debekoring. Dit keer trekt Andreas Klein ten strijde tegen een hardnekkige nachtmerrie.

Hugues Le Bret. Epimetheus; €20,-. Beeld
Hugues Le Bret. Epimetheus; €20,-.Beeld
Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2021 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden