Kerst voor de allerjongsten: nu zelfs een viering op de crèche

In een zalvende walm van Zwitsal en glühwein

Jonge ouders krijgen er nóg een feestmoment bij nu het kerstfeest ook op de crèche oprukt. De kinderen vinden het allemaal prachtig, al hebben ze amper door waarom hun ouders en begeleiders eigenlijk zo druk bezig zijn.

Kerst op de crèche Beeld Raymond Rutting / de Volkskrant

De ouders van Luuk staan in de smalle keuken van kinderdagverblijf Ellimo fruit te snijden. Nog een half uur en dan begint de jaarlijkse kerstviering bij de kinderopvang in het centrum van Utrecht. Alle ouders nemen zelfgemaakte hapjes mee. Moeder Nicol laat een foto zien van een kerstboom van fruitspiesjes. 'Zo moet-ie worden. En als het niet lukt, maken we gewoon fruitsalade.'

Het kerstdiner is al jaren vaste prik op basisscholen, maar ook op kinderdagverblijven rukt het fenomeen op. 'Tien jaar geleden zag je het nauwelijks', zegt Gjalt Jellesma, voorzitter van de belangenvereniging van ouders in de kinderopvang Boink. 'Nu komt het steeds meer voor. Ik voorspel dat het een grotere vlucht zal nemen.'

Zwitsal en worstenbroodjes

Voor de pedagogisch medewerkers op kinderdagverblijven levert dat wel extra werk op in de toch al drukke decembermaand. Ze hebben er een flinke kluif aan, weet Jellesma. Medewerkers moeten de crèche versieren, afspraken maken met ouders en om de slaapmomenten van de kinderen heen plannen. 'Hoe jonger de kinderen zijn, hoe meer erbij komt kijken. De inzet en betrokkenheid van medewerkers is groot.'

In Utrecht ruikt het naar een mengsel van Zwitsal en worstenbroodjes. Op de tafel staan oliebollen, spiesjes met pannenkoeken en gesneden groenten met verantwoorde dips. Een vader heeft een pan glühwein meegenomen voor de ouders. 'De kinderen krijgen allemaal lekkere dingen, maar wij lusten ook wel wat.'

De kerstviering is georganiseerd door vier leidsters die in de kerstcommissie van Ellimo zitten. 'Het is druk, maar ook erg leuk. Normaal spreek je ouders alleen kort bij het brengen en halen. Nu hebben we langer de tijd in een informele sfeer', zegt pedagogisch medewerker Constance Roth.

Sommige kinderdagverblijven organiseren bewust geen kerstdiner. 'Ouders hebben het druk met hun werk. Het is niet voor niets dat ze kinderopvang inschakelen', zegt een woordvoerder van Impuls, een organisatie met tachtig kinderdagverblijven, voorscholen en bso's in Amsterdam.

Dat herkent Hanneliek, wiens kinderen van vier maanden en 2,5 jaar oud naar Ellimo gaan. Ze komt net van een kerstborrel op haar werk en heeft tulpen van tomaat en knakworstpoppetjes gemaakt. 'Het is wel een uitdaging. Ik moest naar huis rennen en nog snel iets in elkaar knutselen. Maar dat hoort er een beetje bij. Voor de kindjes is het hartstikke leuk. Complimenten voor de leidsters die dit in deze drukke periode neerzetten.'

Onrust

Hoeveel de kinderen zelf meekrijgen van de kerstviering, is nog maar de vraag. 'Aan heel jonge kinderen gaat alles voorbij. Ze hebben in de gaten dat er onrust is en merken dat ouders en leidsters druk zijn. Soms reageren ze wat negatief omdat de structuur wegvalt', zegt orthopedagoog en psycholoog Tamar de Vos.

Moeder Sophie heeft haar dochter Aafke van anderhalf wel uitgelegd wat er gaat gebeuren. 'Maar ze heeft het niet echt door. Ze vindt het gewoon leuk dat ze mag dansen in een mooi jurkje.'

Vanaf een jaar of twee hebben kinderen meer in de gaten dat december een feestmaand is. Toch kan een kerstviering ook dan nog best heftig zijn, ziet De Vos. 'Op het moment dat het meer wordt ingepast in de normale gang van zaken, bijvoorbeeld 's middags een extra gezellige maaltijd, is het minder overdonderend.'

Pedagoog en ontwikkelingspsycholoog Elly Singer ziet wel dat jonge kinderen al heel gevoelig zijn voor rituelen. 'Ik heb leidsters het Sinterklaasverhaal horen vertellen waarbij baby's al met open mond zaten te luisteren. Als ze het in begrijpelijke taal overbrengen, snappen ze het verhaal misschien niet, maar begrijpen ze wel dat het om iets heel belangrijks gaat.'

Luuk van 3 weet wel heel goed wat er met Kerst is gebeurd. 'Het baby'tje Jezus is toen geboren.' Hij vond de kerstviering spannend en heeft lekkere zoute stengels, fruitspiesjes en chocola gegeten. Maar om 19 uur is het mooi geweest. Plechtig: 'Het is de hoogste tijd om naar huis te gaan.'

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@volkskrant.nl.