Kerry tracht crisis in Afghanistan te voorkomen

De Verenigde Staten zetten alles op alles om te voorkomen dat de presidentsverkiezingen Afghanistan in een crisis doen storten. De Amerikaanse minister van Buitenlandse Zaken John Kerry heeft vrijdag in Kabul zware druk uitgeoefend op de twee kandidaten, Ashraf Ghani en Abdullah Abdullah, om het eens te worden over de wijze waarop een deel van de stemmen wordt herteld.

AMSTERDAM - Daarnaast, zo zeggen waarnemers, probeert Kerry een politiek vergelijk tot stand te brengen tussen de twee kampen. Dat zou moeten bestaan uit een vorm van machtsdeling. De presidentsverkiezingen zijn al zo besmeurd, zo luidt de redenering, dat die geen oplossing meer kunnen brengen. Formeel werd vrijdag niets naar buiten gebracht over deze pogingen.


'We beleven een zeer, zeer kritisch moment voor Afghanistan', zei Kerry vrijdag in Kabul. Als de verkiezingen geen geloofwaardige winnaar opleveren, komt ook de voortgezette buitenlandse steun - zowel militair als civiel - aan Afghanistan in gevaar.


Voor alle betrokkenen is duidelijk dat bij de op 5 april gehouden tweede stembusronde op grote schaal is gefraudeerd. Duizenden stembureaus noteerden bijvoorbeeld een onwaarschijnlijk hoge opkomst van 99 of 100 procent. Ook werden in veel bureaus vrijwel alle stemmen uitgebracht op slechts een van de twee kandidaten.


Verder was de opkomst landelijk verdacht hoog: ruim 8 miljoen mensen zouden zijn gaan stemmen, tegenover 6 miljoen in de eerste ronde. Over die 6 miljoen fronsten waarnemers toen al de wenkbrauwen.


Te denken geeft ook dat Abdullah in de tweede ronde (met één tegenkandidaat) 43,6 procent haalde, terwijl hij in de eerste ronde (met zeven tegenkandidaten) al op 45 procent uitkwam. Volgens waarnemers is vooral gefraudeerd in gebieden waar Ashraf Ghani veel aanhang heeft.


Ghani zou akkoord zijn gegaan met hertelling in circa 7.000 van de ruim 22.800 stembureaus. Maar dat zijn alleen de allerverdachtste gevallen, waar de opkomst 99 procent was. De uitslagen die extreem gunstig waren voor één kandidaat zitten er niet bij. Het Abdullah-kamp vindt dat de drempel voor hertelling veel lager moet worden gelegd.


Dat vindt ook het waarnemersteam van de Europese Unie, onder leiding van de Nederlander Thijs Berman. Volgens hem moet zeker de helft van de stemmen opnieuw worden onderzocht. Blijft de verdenking overeind, dan moet per stembureau het gehele resultaat worden afgekeurd.


'Búitengewoon ernstig', noemt Berman de toestand. Het aantal verdachte uitslagen is volgens hem 'schrikbarend' hoog. 'Dit is het ergste scenario dat je als verkiezingswaarnemer kunt meemaken. Wat hier is gebeurd, geeft blijk van een enorme minachting voor de kiezer. '

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden