KERKSTRAAT

Kerkstraat Dodewaard. Begint bij waalbandijk, eindigt bij Boelenhamsestraat. Huisnummers 1-75. tweerichtingsverkeer. Vluchtkerk van Hien...

In een dorpskern hoort ze thuis. Of in een stadscentrum. Bezijden het Kerkplein. Links of rechts van de Markt. Achter de Schoolstraat desnoods. Of parallel met de Kapelstraat.

Wat zou ik een Kerkstraat tussen de weilanden gaan zoeken? Of in de uiterwaarden?

Of toch?

Ochtend in de Kerkstraat van Dodewaard. Even eerder heb ik voor een stadsplattegrond gestaan en met stijgende verbazing de Kerkstraat vanaf de Waaldijk de vrije natuur zien intrekken. Peilloos ver. Te ver voor te voet, schiet het meteen door me heen. Zodat een handvol minuten later enkele fruitplukkers argwanend een zeer traag voorbij rijdende auto gadeslaan, die een tijd later ook weer met een slakkegangetje terugkomt.

Uit de zwarte grond steken vergeelde maïsstoppels. Schapen grazen in een dorre wei het laatste groen af. Paarden draven in zinloze ovalen van omheining naar omheining. In het donkere, rimpelende slootwater weerspiegelt zich de verwilderde wallekant. Rietpluimen en populieren wisselen af met jonge aanplant.

Dit moet Perenland zijn. Op de grond - onder de laagstammigen - liggen de laatste afvallers, wormstekig inmiddels, of tot moes vermaald door regen en wind. Een lot dat me triester lijkt dan dat van de stoofperen die ik in mijn diepvriezer weet.

Nummer 1 heet Groene Woud en lijkt op kophalsromp. Nummer 2 heet Den-Wegh en heet ook Den Afweg (en heeft stickers van Ridderbier op de ramen, maar is geen café). Nummer 6 is een landhuis en heet Den Esch. Nummer 8 is ook een landhuis en heet Het Ruyt (en vandaar natuurlijk het ruitvormige perkje - met vetplant - in de grintstenen oprit).

En verder heet er hier niets meer.

Het vluchtkerkje van Hien ligt niet eens aan de Kerkstraat, maar honderd meter verderop, aan de Waalbandijk. 'Laatste plechtanker', weet de ANWB te vertellen. Dat was in de winter van 1769-1770 toen de Rijndijk bij Huissen doorbrak en het ambt Neder-Betuwe de kerken van Hien en Dodewaard voor vluchtelingen openzette.

Ik haal deze wijsheid van het ANWB-bord, dat ook nog uit de historie opdiept dat dominee J.H. van der Groel niet te benijden was 'toen hij van de kansel moest preken voor een deels viervoetig publiek'.

De Kerkstraat kronkelt door de natuur, doet onderweg wat plukjes huizen aan (met veel erkers en grint), gaat voorbij aan boerderijen en landhuizen, steekt de snelweg Rotterdam - Nijmegen over en ook de spoorlijn Tiel - Nijmegen en passeert de gemeentegrens van Dodewaard. Woningen liggen aan de rand van het asfalt of hebben zich diep teruggetrokken in het land.

In de tuin van nummer 4a staan een konijnen- en een duivenhok. In de tuin van nummer 16 staat een zonnewijzer. In de tuin van nummer 27 springt een (echte) kikker in de siervijver.

Boerekool herken ik in de moestuinen, en rode kool en aardappelen, en ook iets dat op rapen lijkt. 'Denk aan onze kinderen', vraagt tot twee keer toe een bord. Een wegwijzer wijst de weg naar het NUON-terrein. Een roodwit bord attendeert twee maal op ijskristallen.

Ter hoogte van nummer 12 staan een bank en een prullebak, die als gemeente-eigendom aandoen. Dodewaard stelt zich voor dat vermoeide wandelaars hier afstappen en het papier van hun lunchpakketje keurig in de bak deponeren. Wandelaars? Ik rij twee keer op en neer en kom voornamelijk koeien en schapen tegen. Plus een Belgische vrachtwagen vol conserven van Geurts.

Frans van Schoonderwalt

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2021 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden