Keniaans meisje in een meesterdruk

Elf deelnemers aan de quiz gaan in de prijzen vallen. Onze specialist Merel Bem zoekt nog naar de hoofdprijs; kunstwebsite De gulle ekster stelt daarnaast tien foto's beschikbaar. Hoeveel aansporing om de nog resterende 24 vragen te beantwoorden heeft u nodig?

Beeld Jeroen Kramer

Documentairefoto's gaan niet zelden over grote onderwerpen. Oorlog, verslaving, migratie, financiële malaise, de zorg. Het zijn onderwerpen die geschikt zijn voor tijdschriften en nieuwsbronnen of aan de muren van een museum, maar niet per se voor thuis. Desondanks kom je binnen die documentaireseries soms beelden tegen die zich loszongen van de rest, die minder expliciet en esthetischer zijn.

Zoals deze foto uit Kenia van Jeroen Kramer. Kramer is een voormalige documentaire- en oorlogsfotograaf. Hij woont al jaren in Beiroet en werkte vanaf 2000 voor onder meer The New York Times, de Volkskrant en Vanity Fair in tal van conflictgebieden. Nadat hij een oorlogstrauma had opgelopen (waarover hij verbijsterend eerlijk vertelt in zijn boek Room 103), besloot hij het zes jaar geleden over een andere boeg te gooien. Sindsdien fotografeert hij minder snel en minder journalistiek.

Gratis

Maar wat te doen met dat grote oeuvre dat hij als oorlogsfotograaf opbouwde? Nooit wilde hij het lijden van anderen vercommercialiseren, Kramer verkocht zijn foto's alleen aan zijn opdrachtgevers en niet aan particulieren. Een jaar geleden besloot hij zijn foto's online gratis aan te bieden. Gratis, maar met een verhaal. Het verhaal van Peter Svenson, meesterdrukker bij AAP-Lab. Dat zit zo.

AAP-Lab is een fotoatelierin Amsterdam. Het werd in 2005 opgericht ter behoud van de analoge druktechnieken die met de komst van de digitale fotografie onder druk kwamen te staan. AAP staat dan ook voor Amsterdam Analoge Printing. Peter Svenson is een van de oprichters, maar hij drukt al veel langer het werk van belangrijke Nederlandse en buitenlandse fotografen, onder wie Annaleen Louwes, Sigudur Gudmundsson, Henk Wildschut en Rineke Dijkstra. En Jeroen Kramer.

Hoger niveau

Stuk voor stuk roemen ze Svensons subtiele meesterschap, dat hun foto's moeiteloos naar een hoger niveau tilt. Zijn oog voor details, zijn gave om een negatief zo te lezen dat het perfect wordt vertaald naar een afdruk. Een goede drukker als Svenson is onmisbaar voor fotografen die hun werk zo mooi en nauwgezet mogelijk afgedrukt zien.

Punt is alleen: AAP-Lab en Peter Svenson zitten al jaren financieel aan de grond en worden aanhoudend met faillissement bedreigd. Het is de reden dat fotografiemuseum Huis Marseille in Amsterdam al twee keer een benefiettentoonstelling organiseerde voor het fotolab en dat Jeroen Kramer een jaar geleden in actie kwam. Hij stelt zijn foto's, in zwart-wit en in kleur, gratis ter beschikking; aan u, aan mij, aan iedereen die geïnteresseerd is, met als enige voorwaarde dat ze worden afgedrukt door Peter Svenson. De koper betaalt dus alleen de productiekosten van 36,30 euro per beeld en dat geld is voor AAP.

Wie gaat snuffelen op de website die speciaal voor dit doel is opgericht, komt best wat ellende tegen. Soldaten en helikopters in Afghanistan, een vluchtelingenkamp in Jemen, gevechten op de Filipijnen. Maar ook: een bruiloft in Irak, een Birmese monnik die wordt gevlooid door een aapje, een prachtig portret van een Somalische vluchtelinge, en een reportage over een dorpje in Kenia met alleen vrouwen, gevlucht voor hun gewelddadige mannen.

Uit die laatste serie komt het beeld van deze week, van het meisje met de gele jerrycan op haar hoofd. Een mooi, op zichzelf staand beeld. Natuurlijk: het is belangrijk om het verhaal achter de foto vooral niet te vergeten. Maar waarom zou je niet naar haar kijken, thuis, bij het ontbijt? Kijk naar haar en naar de manier waarop ze met liefde en deskundigheid naar het Kodak-papier werd getoverd. Fotografie is magie.

Hoe werkt het?

Is het een meerkeuzevraag, dan noteert u de letter die staat vóór het door u gegeven antwoord. Is het een open vraag, dan noteert u de eerste letter van het antwoord, tenzij iets anders van u verlangd wordt. Van de aldus verkregen 12 letters maakt u een woord. Wellicht handig om te weten: het onderwerp van de quiz is cultureel erfgoed in brede zin; de 12-letterwoorden hebben alle iets uitstaande met de hoofdprijs. Na 6 afleveringen mailt u de 6 woorden naar: zomerquiz@volkskrant.nl. Inzenders van de juiste (lees: door ons bedoelde) woorden maken kans op een van de prijzen. Inzenden vóór 27/8. Uitslag: 31/8 in V en uitgebreider op volkskrant.nl.

1. Ken uw gevels.


A Flesgevel

B Dopgevel

C Tuitgevel

D Halsgevel

Beeld .

2. Waar heeft u dit oudste stenen huis van Nederland 2 ook alweer eerder gezien?

F Deventer

S Utrecht

I Nijmegen

U Amsterdam

Beeld .

3. Toen kon je nog lachen met de Grieken. Naar wie of wat is de nog steeds populaire rode jarentachtigkat Heinz ook alweer genoemd?

W Heinz (tomatenketchup)

X Heinz Polzer (Drs. P)

E Heinz Wilhelm Guderian (Duitse generaal, bijnaam Schneller Heinz)

O Heinz Stuy (de keeper van Ajax) en/of de echte kat van tekenaar Windig

Beeld .

4. En dan Elektra. U weet:


Z Thespis

L Euripides

I Sophokles

J Aischylos

5. Er zijn er wel meer geweest die Demeter kwamen opnemen. Dat leidde tot een imposant nageslacht. Wie of wat maakt daar geen deel van uit?

D Persephone, dochter, met Zeus

S Dimitri, zoon, met Archimedes

N Ploutos en Philomelus, zonen, met Iasion

M Despoina (dochter) en Areion (paard), met Poseidon

R Ze zijn allemaal wél nakomelingen van Demeter

6. Ter ere van Demeter en Persephone vonden geheimzinnige rituelen plaats, in het bijzonder de Mysteriën van Eleusis. Hoe noemen we de hal die plaats bood aan 3.000 ingewijden?

Beeld .

7. Apocrief maar goed verhaal. De Griekse hetaere Phryne had een prachtig lichaam, wat van pas kwam toen ze beschuldigd werd van profanatie van de Eleusische mysteriën. Op het moment dat ze ter dood veroordeeld dreigde te worden, scheurde haar verdediger haar kleed open en toonde de jury haar boezem. Die bleek indrukwekkend genoeg voor vrijspraak. Wat was de oorspronkelijke naam van deze Phryne, tevens de naam van een libellensoort?

Beeld .

8. Ze werd trouwens Phryne (pad) genoemd vanwege haar...


Z Wratten

L Gelige huid

H Spreekwoordelijke koudbloedigheid

C Huppelende manier van voortbewegen

9. Tot zover de bakermat van onze beschaving. Cultuurdragers: welk land?

Beeld .

10. Welke stad?

Beeld .

11. Welk dorp? Tweede letter a.u.b.

Beeld .

12. Museumstuk.


S Strijkbol

D Eerste globe

A Middeleeuwse damsteen

O Prehistorische aansteker.

Beeld .
Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2019 de Persgroep Nederland B.V. - alle rechten voorbehouden