Keizerlijke Villa del Casale op Sicilië dreigt in te storten

De vijf verfaanslagen op het eeuwen oude mozaïek waren kinderspel vergeleken met de dreigende catastrofe: binnen enkele jaren is de antieke Villa del Casale nabij de Siciliaanse stad Piazza Armerina in de grond gezakt....

WILLEM BEUSEKAMP

Van onze correspondent

Willem Beusekamp

ROME

Gianfranco Villari, verantwoordelijk voor het cultuurbeheer in het centrum van Sicilië, is niet meer te herkennen. Vorige maand was hij weliswaar terughoudend, maar toonde hij zich tegenover de Volkskrant gematigd optimistisch over de toekomst van ''s werelds mooiste Romeinse villa', vorig jaar nog bezocht door 600 duizend toeristen. Zojuist hadden onbekenden opnieuw geprobeerd de beroemde mozaïeken met verf te beschadigen. Villari kondigde een betere bewaking aan.

Voor de 'superintendant' hoeft het niet meer. 'Italië heeft het niet verdiend. Een land dat zogenaamd meer dan de helft van het wereldcultuurgoed beheert en toestaat dat deze kunstschat zo wordt behandeld, moet onder curatele worden gesteld. We kunnen de villa beter weggeven aan Bill Gates of een andere Amerikaanse miljardair. Die kan de zaak tot op de grond toe afbreken en proberen de kostbare mozaïeken op een andere manier voor het nageslacht te bewaren.'

'Noodkreet' is zwak uitgedrukt; de intendant heeft deze week besloten de wereldopinie de waarheid te vertellen over een van Sicilië's grootste attracties. 'De hele villa met zijn veertig vertrekken vol met onvervangbare mozaïeken staat op instorten. De constructies die in de jaren vijftig onder de vloeren zijn aangebracht, zijn verrot. Er is ondeugdelijk materiaal gebruikt en de zaak is ondeskundig aangebracht. De ondergrond van de mozaïeken is een spons geworden.'

De glazen overkapping, zo heeft Villari ontdekt, is niet van vuurvaste kunststof, maar van 'ordinair plastic'. Mocht er brand uitbreken - hetgeen niet denkbeeldig is gezien de regelmaat waarmee aangrenzende landbouwers hun bouwland afbranden - is de ramp niet te overzien: 'Alle mozaïeken zullen worden verwoest.' De ideale oplossing, aldus Villari, is de zestien eeuwen oude vloeren in hun geheel omhoog te halen en een nieuwe bodemconstructie aan te leggen. Helaas, zo voegt hij er somber aan toe, bestaat er nog nergens een systeem waarmee de mozaïeken onbeschadigd zijn te 'liften'.

De Villa del Cassale, ook wel Villa Romana genoemd, was van oorsprong een lustverblijf van een van de latere Romeinse keizers. Het bouwwerk werd in 1820 ontdekt, maar pas in 1950 volledig blootgelegd. Sinds enkele jaren staat de villa op de Unesco-lijst van wereldcultuur.

Villari, die vreest dat de villa binnenkort moet worden gesloten voor het publiek, klaagt over het gebrek aan deskundig personeel ('ik krijg geeneens echte archeologen tot mijn beschikking') en noemt de manier waarop de naar binnen gesmeten verf is verwijderd, een aanfluiting. Hetgeen we vorige maand zelf nog konden vaststellen: ofschoon Villari toen verzekerde dat alle schade was hersteld, zat op een plek nog steeds de bruine menie die door een open venster was gekieperd.

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2022 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden