Katholiek Italië worstelt met islamitische lessen

Mag een openbare school in Milaan een aparte klas inrichten voor kinderen uit fundamentalistische moslimgezinnen, waar het onderwijs geheel in het Arabisch zal worden gegeven?...

Achter die ogenschijnlijk pragmatische vraag gaat een encyclopedie van vragen schuil over integratie en het wezen van de Italiaanse samenleving en cultuur. De kwestie op zich, maar vooral ook die fundamentele vragen houden Italiaanse integratie-experts, onderwijskundigen, filosofen, opiniemakers en ten slotte ook politici ineensin hun ban.

Het begon allemaal met het verzoek van een aantal Milanese ouders, voornamelijk van Egyptische origine, aan het lyceum Gaetana Agnesi of hun kinderen afgezonderd konden worden van de overige scholieren en in het Arabisch les mochten krijgen. Als het verzoek niet zou worden ingewilligd, dreigden de ouders hun kinderen - zeventien meisjes en drie jongens - van school te halen. In de verderfelijke omgeving van atheïsten, joden en katholieken zou het geestelijk heil van hun kinderen namelijk gevaar lopen.

De schoolleiding wilde het wel proberen en ook de onderwijsinspectie van Milaan zag geen onoverkomelijke bezwaren. In een aparte klas voor moslimkinderen, vaak met een taalachterstand , zouden de meisjes ongestoord hun hoofddoek op kunnen houden en alle pupillen verschoond blijven van christelijke insignes en doctrines.

Tot de zaak naar buiten kwam en er een polemiek losbarstte, die geharnaste tegenstanders ineens verenigde: zowel de rechtse Lega Nord als de Heropgerichte Communisten waren uitgesproken tegenstanders van het plan. De kwestie haalde de voorpagina's van alle belangrijke kranten en zelfs intellectuele coryfeeën als Umberto Eco en Claudio Magris bemoeiden zich ermee. Inmiddels heeft het ministerie van Onderwijs het experiment verboden, omdat het in strijd met de grondwet zou zijn.

Maar daarmee is de discussie nog niet beslecht - en evenmin het probleem opgelost. In een andere vorm doet het zich voor in de Zuid-Italiaanse regio Campanië, waar de onderwijsinspectie overweegt scholen toestemming te geven moslimleerlingen op islamitische feestdagen vrijaf te geven.

Bovendien is het onderwijs in Italië, ook waar het 'neutraal' is, doordrongen van rooms-katholieke elementen. Al eerder ontstond daar een conflict over, toen een islamitische vader verzocht het crucifix te verwijderen uit de kleuterklas van zijn kinderen. In alle Italiaanse klaslokalen hangt een schaalmodel van de gekruisigde Jezus Christus; het wordt beschouwd als een culturele karakteristiek. Aan dat verzoek is in twee termijnen de rechter te pas gekomen; zelfs de Italiaanse president heeft zich er nog mee bemoeid. Het kruisbeeld mocht blijven hangen.

In Italië wonen 1,6 miljoen immigranten, op een bevolking van 57 miljoen. Ze zijn afkomstig uit 186 verschillende landen, en ruim een half miljoen van hen is moslim. Het is die laatste groep die aandringt op aanpassingen van het onderwijs. In een van de voorsteden van Milaan neemt een groep islamitische ouders zich voor een eigen basisschool op te richten, conform de onderwijswet, maar tevens uitgaande van gehoorzaamheid aan de Koran.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2019 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden