Kardinaal Danneels getuige in proces tegen verdachte priester Pedofiele affaires belasten Belgische clerus

Het zijn zwarte kerstdagen geweest voor de Belgische kardinaal Danneels. De prelaat, die aan het begin van dit jaar nog dacht tot het selecte groepje der 'papabili' te horen, de tot paus verkiesbaren, dient zich nu voor te bereiden op een gang naar de rechtszaal....

GEERT-JAN BOGAERTS

Van onze correspondent

Geert-Jan Bogaerts

BRUSSEL

Terecht staat een van pedofilie verdachte priester, André Vanderlyn, uit de Brusselse wijk Sint-Gillis. De officier van justitie wil graag weten wat de rooms-katholieke kerk, en kardinaal Danneels zelf, precies heeft gedaan om de priester tegen te houden. Weinig, is het vermoeden. Danneels heeft er zijn adjudant, hulpbisschop Paul Lanneau, op afgestuurd. Lanneau had slechts één advies voor Vanderlyn: minder te drinken.

Lanneau had namelijk gehoord hoe Vanderlyn tijdens een kamp met een groepje verkenners een jongen wel een uur lang op de knie had gehad, had gestreeld en op de mond had gezoend. Volgens Lanneau waren die activiteiten niet noodzakelijk pedofiel van aard. Bovendien had Vanderlyn verklaard onder de invloed te zijn van champagne. Dus was het advies om minder te drinken volgens Lanneau volkomen terecht.

Lanneau verklaarde kort voor kerst in de rechtbank: 'Ik dacht dat het om een geïsoleerde daad ging. Voor mij was het geen probleem van pedofilie. De priester was onder invloed van drank en ik heb hem aangeraden te stoppen met drinken.'

Vanderlyn wordt verdacht van de verkrachting van drie minderjarigen en 'aanslag op de goede zeden'. Verzwarende omstandigheid is dat hij als priester geacht werd om een vertrouwenspersoon te zijn voor de jongens die onder zijn hoede waren gesteld. Sinds 1968 waren er al klachten over de priester.

Tegenover de gerechtelijke politie had Vanderlyn verklaard dat hij verschillende malen bij zijn superieuren had aangeklopt om hulp. 'U moest eens weten hoeveel keer ik mijn oversten heb aangesproken over mijn seksuele problemen. Als ze toen geluisterd hadden, was het niet zo erg geweest. Ik kreeg voortdurend te horen dat ik moedig en voorzichtig moest zijn', aldus Vanderlyn.

De verklaring van de priester maakte de situatie nog lastiger voor Danneels. Die wordt niet alleen verweten dat hij - via zijn hulpbisschop Lanneau - te laks heeft opgetreden, maar zelfs dat hij pogingen heeft gedaan de loop van het onderzoek te beïnvloeden. In een vertrouwelijke brief aan Claude Lelièvre, een Waalse ombudsman die is belast met het toezicht op de naleving van de rechten van kinderen, pleitte Danneels voor een 'omzichtige' benadering. Vanderlyn had immers een uitstekende reputatie, zo vond Danneels, en hij had bovendien tegenover Lanneau ontkend dat 'er iets verkeerds was gebeurd'.

Ook bij eerdere gelegenheden is kardinaal Danneels al het verwijt gemaakt dat hij weinig oog heeft voor misstanden in de katholieke kerk. Priester Rik Devillé, het enfant terrible van de Belgische clerus, heeft herhaaldelijk gezegd dat de kerk zedendelicten die door geestelijken worden begaan, in de doofpot stopt.

En de affaire rond Vanderlyn is niet de enige pedofiliezaak waarbij priesters of kerkelijke figuren betrokken zijn. Gisteren werd bekend dat maandag huiszoeking is gedaan in het bisdom Gent. Daarbij zijn kerkelijke documenten in beslag genomen over een koster die seksueel misbruik had gemaakt van kinderen. Justitie wil weten in hoeverre de kerk op de hoogte was van dat misbruik.

Dan is er de affaire rond pater Louis André, uit een dorp in de Ardenne. Die werd vorig jaar opgepakt op verdenking van seksueel misbruik van kinderen, en na enige tijd weer vrijgelaten. Hij bleef echter wel verdachte.

De pater keerde terug naar zijn parochie, ondanks felle tegenstand van zijn parochianen. Hij sloeg zelfs een bevel van zijn bisschop in de wind om tijdelijk in retraite te gaan. Dat kwam hem te staanop een schorsing: niet wegens de vermeende pedofilie, maar wegens zijn 'ongehoorzaamheid aan de kerkelijke autoriteiten'.

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2022 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden