Karadzic onderwerpt eerste getuige Srebrenica aan kruisverhoor

In het Karadzic-proces voor het Joegoslavië-Tribunaal is vandaag de eerste getuige opgeroepen over de genocide na de val van Srebrenica in 1995, die de Nederlandse VN-militairen van Dutchbat niet konden voorkomen. De moslimman overleefde een massa-executie door zich lang stil te houden onder een stapel lijken van andere moslims.

Beeld reuters

De getuige, voor zijn eigen bescherming aangeduid met de codenaam KDZ039, vertelde zijn verhaal niet zelf. Het relaas van zijn eerdere getuigenis werd voorgelezen door VN-aanklager Julian Nicholls.

KDZ039 sloot een paar keer zijn ogen toen hij opnieuw moest aanhoren wat hem was aangedaan; één keer zuchtte hij diep. Dan beantwoordde hij nog wat vragen van Nicholls.

Confrontatie

Daarna moest hij de confrontatie aangaan met ex-president Radovan Karadzic, volgens de aanklagers van het tribunaal de politiek verantwoordelijke voor de volkenmoord. De verdachte en de getuigen wensten elkaar eerst beleefd een 'goedemiddag'. KDZ039 gaf desgevraagd meteen toe dat hij in het leger van de Bosnische regering in Sarajevo vocht, die door moslims werd gedomineerd.

KDZ039 sprak voor de eerste keer met stemverheffing toen Karadzic vroeg naar de behandeling van Servische krijgsgevangenen. De moslims behandelden de Serviërs 'als heren', zei KDZ039; de gevangenen kregen volgens hem zelfs vlees.

Eerder had KDZ039 beschreven hoe het Bosnisch-Servische leger onder leiding van generaal Ratko Mladic hem en de andere moslimgevangenen behandelde. De getuige werd met een groep van honderden andere veelal oudere of gehandicapte mannen vastgehouden zonder eten en drinken. De Bosnische Serviërs sloegen en mishandelden hen; zeker vijf moslimmannen overleden aan hun verwondingen.

Een man die protesteerde tegen de omstandigheden, werd meegenomen naar buiten en doodgeschoten.

Stapel lijken

De mannen van Mladic brachten KDZ039 naar de plaats van een massa-executie. KDZ039 werd niet dodelijk geraakt, toen de Serviërs het vuur openden. Lijken van andere moslims vielen bovenop hem. Steeds nieuwe groepen moslims kwamen aan in bussen en werden geëxecuteerd. KDZ039 hield zich stil tot het donker werd en de Serviërs waren vertrokken. Hij slaagde erin een andere overlevende te vinden.

Na een dagenlange tocht door de bossen slaagden het tweetal en een derde moslim die zich onderweg bij hen voegde, erin veilig gebied te bereiken.

Karadzic mag de getuigen zelf aan een kruisverhoor onderwerpen, omdat hij zich niet laat vertegenwoordigen door een advocaat. Het Joegoslavië-Tribunaal stond toe dat de Serviër zichzelf verdedigt. Karadzic volgt hiermee het voorbeeld van de voormalige Servische leider Slobodan Milosevic, die in 2006 overleed, en van de extreem-nationalistische politicus Vojislav Seselj, die nog steeds terechtstaat voor het VN-hof.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2019 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden